De beruchte varkensbaron Straathof krijgt geen vergunning voor de herbouw van varkensflat Knorhof. Daarmee wordt de bouw van een megastal voorkomen die maar liefst 37.000 varkens zou kunnen huisvesten.
Op 27 juli 2017 kwamen in het Gelderse Erichem ruim twintigduizend varkens om tijdens een grote brand in Knorhof. Niet eerder waren er in Nederland zoveel varkens omgekomen bij één stalbrand. Toch wilde eigenaar Straathof, die in Duitsland een beroepsverbod heeft, herbouwen en uitbreiden.
Provincie zet procedure stop
Op 12 januari 2022 leverde Sebava bv, de huidige naam van het Straathof ‘varkensimperium’, een aangepaste aanvraag aan voor de herbouw van ‘De Knorhof’ langs de Burensewal tussen Kapel-Avezaath en Erichem. De provincie Gelderland is bevoegd gezag en moest daar een oordeel over vellen. Begin februari stelde de provincie de aanvraag echter buiten behandeling. De provincie zet de procedure stop, “omdat het dossier voor de aanvraag niet compleet was’’, aldus een provinciewoordvoerder.
Dat gaf de gemeente Buren de kans om vrijdag 11 februari in een besloten vergadering een zogenaamd voorbereidingsbesluit te nemen. Daarmee zet de gemeente de eerste stap om een de terreinen van de voormalige Knorhof een andere bestemming te geven. De gemeente heeft een jaar de tijd om een nieuw bestemmingsplan voor te bereiden. In de tussentijd hoeft ze niet in de weer te gaan met nieuwe aanvragen. De gemeente heeft bij de provincie kenbaar gemaakt niet mee te willen werken aan uitbreiding van het bedrijf. 1
Nog niet definitief
Dit is nog geen definitieve streep door de herbouw van ‘De Knorhof’, maar Animal Rights vertrouwt erop dat het steeds verdere uitstel leidt tot afstel! Door talloze initiatieven van onder andere dierenrechtenorganisaties en buurtcomités brokkelt het Straathof-imperium steeds verder af. Eerder dit jaar werd de locatie in Raalte afgebroken – ook deze terreinen kregen een andere bestemming.
Undercoverbeelden
Animal Rights had [een petitie](https://www.animalrights.nl/stop-de-nieuwe-megastal-van-straathof) lopen tegen de herbouw van Knorhof, die inmiddels 20.000 handtekeningen telt. Deze zullen we zo spoedig mogelijk overhandigen om onze steun te betuigen aan de plannen van de gemeenten voor de herbestemming.
In het voorjaar van 2016 maakte Animal Rights [undercoverbeelden](https://www.animalrights.nl/undercover-de-megastal-van-varkensbaron-straathof) bij De Knorhof. Op de beelden was te zien dat de stal slecht was onderhouden, dat zeugen geen water tot hun beschikking hadden en hoe een verzwakt, afgedankt biggetje naar adem hapt terwijl hij of zij bovenop haar dode soortgenoten in een kruiwagen lag, wachtend op de dood.
Foto’s van de dodelijke lijdensweg van de aapjes Chip en Dip in coronatesten in Het Biomedical Primate Research Center (BPRC) winnen de eerste prijs van de Stichting De Zilveren Camera.1 Volgens de fotograaf zijn “de apen de onbekende helden in onze strijd tegen de pandemie.” Jen Hochmuth van Animal Rights: “Dieren die gebruikt worden voor dierproeven zijn geen helden, het zijn slachtoffers. Zij geven hun leven niet, hun leven wordt genomen. Als deze beelden ons iets vertellen is het dat de apenhel van Rijswijk moet sluiten.”
“Dieren die gebruikt worden voor dierproeven zijn geen helden, het zijn slachtoffers. Zij geven hun leven niet, hun leven wordt genomen.“
– Jen Hochmuth, Animal Rights
Fotoreportage van de corona-apen in het BPRC
Het BPRC heeft voor corona-onderzoek een vergunning voor het gebruik van 358 resusapen. Voor de Volkskrant volgde fotograaf Henk Wildschut samen met journalist Maartje Bakker twee ondertussen overleden proefapen, Chip en Dip, in het hele testproces van selectie tot de uiteindelijke euthanasie.
Volgens Henk Wildschut zijn deze apen de onbekende helden in onze strijd tegen de pandemie. Bij Animal Rights vinden we dat als deze beelden iets moeten vertellen, dan is dat de apenhel van Rijswijk moet sluiten.
Elk coronavaccin dat op de markt komt is eerst getest op apen. Fotokrediet: Henk Wildschut
Het verhaal van Chip en Dip
Elk coronavaccin dat op de markt komt is eerst getest op apen. In Nederland gebeurde het allemaal in het BPRC. De Volkskrant kreeg van het BPRC voorig jaar de toestemming om een apenstudie te volgen, van begin tot eind. 2
Zoals elke studie naar het coronavaccin eindigde ook het verhaal van Chips en Dips onvermijdelijk met de dood van de proefdieren.
Geen enkel proefaap heeft de coronatesten overleefd. Fotokrediet: Henk Wildschut
Het BPRC heeft voor corona-onderzoek een vergunning voor het gebruik van 358 resusapen. Fotokrediet: Henk Wildschut
We zijn het spuugzat. Dieren worden in het BPRC gereduceerd tot gebruiksvoorwerpen. Er moet een einde komen aan hun lijdensweg. Op 24 april, Wereldproefdierendag, lopen we een mars door Rijswijk. Met deze mars blijven we de druk opvoeren.
Vanaf 2025 mogen er nog steeds maximaal 150 apen gebruikt worden per jaar. Dat er minder dierproeven gedaan werden houdt dus niet in dat het leed is geleden. Animal Rights is een petitie gestart en roept de Tweede Kamer op om het apentestcentrum BPRC in Rijswijk te sluiten.
Animal Rights kreeg op 8 februari beelden in handen van eenden die in een open vrachtwagen vervoerd worden, midden in de zone waar een vervoersverbod geldt. De dieren waren onderweg naar eendenslachthuis Tomassen Duck-To in Ermelo. Dit was enkele dagen nadat er vogelgriep werd vastgesteld op twee bedrijven in Hierden. Hierbij werden 68.000 eenden gedood.
Er geldt dan wel een vervoersverbod in Ermelo vanwege de vogelgroepepidemie, maar het eendenslachthuis kreeg een zogenaamde corridor. Dat betekent dat het slachthuis wel nog dieren mag vervoeren. Dat dit onverantwoord gebeurt, bewijzen deze nieuwe beelden waarop te zien is dat eenden aangevoerd worden in open vrachtwagens. En dat terwijl het ene na het andere besmette bedrijf momenteel ‘geruimd’ wordt in dat gebied.
Het slachthuis Tomassen Duck-To in Ermelo ligt binnen de vervoersverbodzone van tien kilometer die ingesteld werd na de twee besmettingen in Hierden op 3 en 4 februari. Voor het slachthuis geldt een corridor: dat betekent dat het bedrijf als enige wél eenden mag vervoeren. Animal Rights ziet op de beelden dat het mis gaat en de aanvoer compleet onverantwoord verloopt.
Animal Rights campagnecoördinator Anna Krijger: “Open vrachtwagens zorgen ervoor dat veren, verenstof en mest uit de trucks kunnen vallen of waaien. Het vogelgriepvirus kan zich zo eenvoudig verder verspreiden. Veren kunnen door de wind meegevoerd worden en zo zelfs bij stallen terechtkomen. Het is hoogst onverantwoord dat er hier eenden vervoerd mogen worden wanneer de ene uitbraak na de andere plaatsvindt in dit gebied. Bovendien zijn eenden vaak asymptomisch: besmetting is niet of nauwelijks te herkennen.”
Sinds oktober 2021 zijn op 6 van de 31 Nederlandse eendenhouderijen al eenden afgemaakt in verband met de vogelgriep. [ Voor het jaar 2022](https://www.animalrights.nl/vogelgriep-tijdlijn-2022) staat de teller al op bijna een miljoen dode dieren.
Animal Rights vindt het absurd dat Tomassen een corridor krijgt tijdens de grootste vogelgriepuitbraak in de geschiedenis. Vogelgriep is een zoönose, dus een gevaar voor dier én mens. Ondertussen worden de eenden in een open vrachtwagen vervoerd zonder afgedekt te worden met zeil.
Eerder schreef Animal Rights campagnecoördinator Anna Krijger al [een opiniestuk voor NRC](https://www.animalrights.nl/opinie-red-jezelf-eet-geen-dier) over de vogelgriep en het gevaar voor de volksgezondheid.
Animal Rights biedt binnenkort een petitie aan de nieuwe landbouwminister Staghouwer aan. Met deze petitie, in de vorm van een grote kaart, roepen we [nogmaals](https://www.animalrights.nl/animal-rights-gaat-voor-verbod-eendenfokkerij) op om een einde te maken aan de Nederlandse eendenhouderij. Onze undercoverbeelden uit 2018 toonden al aan dat de dieren in deze sector een akelig bestaan hebben en wreed worden behandeld. De huidige [vogelgriepepidemie](https://www.animalrights.nl/hoogpathogene-vogelgriep-te-danken-aan-de-intensieve-pluimveehouderij-niet-aan-trekvogels), waar de intensieve pluimveehouderij debet aan is, geeft in het belang van dier en volksgezondheid hopelijk ook voor de politiek de doorslag: de intensieve eendenhouderij moet stoppen.
Animal Rights en Bont voor Dieren voeren zaterdag 19 februari opnieuw actie bij één van de grootste verkopers van bont: Skihut in Scheveningen. Nog steeds hangt de winkel vol met jassen met bontkragen. Vossen, coyotes, konijnen en wasbeerhonden hebben afschuwelijk geleden, alleen maar om te eindigen als nutteloze modeaccessoires. De organisaties: “[Afgelopen oktober demonstreerden we ook al bij Skihut.](https://www.animalrights.nl/stop-de-martelmode-weg-met-bont) Wij blijven terugkomen, totdat Skihut stopt met de verkoop van bont. Kom naar onze protestactie en laat je stem horen voor de dieren.”
Uit beelden van Animal Rights en Bont voor Dieren blijkt dat [medewerkers van Skihut liegen over de herkomst van bont](https://www.animalrights.nl/bontverkopers-skihut-betrapt-op-leugens). De ene medewerker heeft het over ‘knuffelbont van dieren die lekker buiten zijn’. Een andere medewerker stelt dat het ‘bont afkomstig is van geschoten wasberen’ die huizen vernielen. Een derde medewerker roept heel hard dat het gaat om ‘dieren waarop medicijnen zijn getest’. De organisaties: “De gekste verhalen worden verzonnen om maar zo veel mogelijk jassen met echt bont te verkopen. Als consument word je keihard voorgelogen.”
De actie vindt vlak voor de voorjaarsvakantie plaats: een moment waarop veel mensen op wintersport gaan. Skihut verkoopt veel wintersportkleding waarin bont is verwerkt. Er zijn modellen aanwezig tijdens de actie die het dierenleed op de skipiste uitbeelden. De demonstratie vindt plaats op zaterdag 19 oktober vanaf 13:00 tot 15:00 uur aan de Vissershavenweg 56 in Scheveningen. [Volg het Facebookevent voor updates](https://www.facebook.com/events/302685561736634).
Animal Rights en Bont voor Dieren zijn ook een [burgerinitiatief gestart](https://www.animalrights.nl/weg-met-bont-uit-nederland) voor een importverbod op bont. Hiermee willen de organisaties de invoer, doorvoer en verkoop van bont in Nederland verbieden.
De gekste verhalen worden verzonnen om maar zo veel mogelijk jassen met echt bont te verkopen.
Na jarenlange juridische strijd krijgt Animal Rights gelijk. De Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit (NVWA) deelt eindelijk boetes uit naar aanleiding van de undercoverbeelden die Animal Rights maakte in de eendenhouderij. Hierop was te zien hoe eenden werden doodgetrapt en tegen de muur doodgeslagen.
Tijdlijn
Op 3 juli 2018 ontving de NVWA een verzoek tot handhaving bij een drietal eendenhouderijen van Animal Rights. Op 2 juli 2019 werd hierop door de NVWA naar ontevredenheid van Animal Rights beslist. Tegen deze beslissing maakte Animal Rights vervolgens bezwaar. Op dit bezwaarschrift werd op 21 november 2019 beslist, opnieuw onvoldoende voor Animal Rights. Tegen deze beslissing heeft Animal Rights vervolgens beroep ingesteld bij het College van Beroep voor het bedrijfsleven (CBb). Het CBb heeft op 7 december 2021 uitspraak gedaan, de beslissing op bezwaar van 21 november 2019 werd vernietigd en geoordeeld dat de NVWA binnen zes weken opnieuw op de bezwaren moest beslissen.
Op 3 februari 2022 werden de bezwaren van Animal Rights eindelijk gegrond verklaard. Dit betekent dat de NVWA het besluit van 2 juli 2019 herzag en voornemens was om aan de bedrijven MB Agriservice, Van de Pol Pluimvee- en Bedrijfsdiensten V.O.F, A.A. van den Hoorn, V.O.F. De Vlaake en Hendrikse & Roos B.V. ieder individueel, een boete op te leggen van € 1.500,-.
Schokkende undercoverbeelden eendenhouderij
In 2018 legde een undercovermedewerker van Animal Rights met een verborgen camera ernstig dierenleed vast op eendenfokkerijen in Dalfsen, Epe en Putten. Op de beelden is te zien hoe eenden aan hun nek worden gepakt en hardhandig in kratten worden gesmeten.
Ondanks de grove overtredingen kwamen de drie betrokken eendenhouderijen er met een waarschuwing vanaf. Alleen op het doodtrappen van eenden in Epe kwam een boete te staan. Animal Rights vond de ‘strafmaat’ van de NVWA veel te laag en ging in beroep. De rechter oordeelde in december 2021 dat de NVWA de beelden opnieuw moest beoordelen.
“Minachting” en “achteloosheid” voor het welzijn van de dieren
In de woorden van de NVWA:
“Bij herbeoordeling van de beelden door dierenartsen (dit zijn andere dierenartsen dan bij voorgaande beoordeling) zijn er geen andere overtredingen vastgesteld dan die al eerder opgemerkt waren en waarvoor vijf schriftelijke waarschuwingen zijn opgelegd.”
“In 1 geval heb ik geoordeeld dat er sprake was van ernstig vermijdbaar lijden (het doodtrappen van een eend), hiervoor is dan in eerste instantie ook een boete opgelegd.”
“In het geval van het doodslaan van de eend tegen de muur heb ik geoordeeld dat er geen sprake is van ernstig lijden. Ik kan me voorstellen dat dit vreemd klinkt aangezien de eens gedood worden op een ogenschijnlijk wrede manier. De eend in kwestie is echter op een snelle manier gedood, waardoor het lijden beperkt is gebleven. Daarbij geef ik eveneens mee dat het is toegestaan om eenden met een snelle “klap op de kop” te doden. Dit betekent uiteraard niet dat het dan is toegestaan om eenden tegen de muur te slaan, maar de impact van een klap op de kop is gelijk aan die van een klap tegen de muur. Om die reden is het wel lijden, maar niet ernstig.”
“Op basis van het interventiebeleid van de NVWA bestaat de interventie in het geval van lijden uit een waarschuwing. Dit interventiebeleid heb ik in eerste instantie ook gevolgd. Tijdens de heroverweging in bezwaar ben ik tot de conclusie gekomen dat de hoeveelheid overtredingen die ik waargenomen heb een reden is om af te wijken van het interventiebeleid en toch een boete aan de bedrijven op te leggen. Uit de beelden die u mij hebt toegestuurd blijkt een dergelijke minachting voor het welzijn van de dieren, in woord en daad, dat ik niet anders kan dan concluderen dat er sprake was van een bedrijfscultuur van veronachtzaming van het welzijn van de dieren.”
“Deze cultuur is voor mij reden om de bedrijven, hierboven genoemd, verantwoordelijk te houden voor de gedragingen. Deze gedragingen zijn de bedrijven toe te rekenen omdat de bedrijven er onvoldoende aan gedaan hebben dit gedrag te voorkomen.”1
Belang van undercoveracties hiermee aangetoond
Dat de NWVA nu boetes oplegt vormt een belangrijk precedent: op zichzelf staande undercoverbeelden kunnen gebruikt worden om te handhaven.
Omdat de sector inmiddels zelf ‘verbeteringen’ heeft doorgevoerd, is besloten een boete van 1.500,- per bedrijf op te leggen, aldus de NVWA. “We zien dat de sector korte tijd na het zien van de beelden van Animal Rights grote stappen heeft gezet ter verbetering van het dierenwelzijn. Zo zijn bijvoorbeeld de vangmethodes aangepast, hangt deze instructie herkenbaar op grote borden in de stallen en is het kwaliteitssysteem uitgebreid met een extra standaard dat de methode van het vangen en laden van eenden moet waarborgen.”
Ook de NVWA heeft haar werkwijze op een aantal punten ‘verbeterd’ naar aanleiding van beelden van Animal Rights, meldt de instantie zelf. Zo worden vaker vangletselinspecties uitgevoerd en wordt door de NVWA vaker onaangekondigd gecontroleerd tijdens het vangen en laden van eenden voor transport naar het slachthuis. Ook is de welzijnscheck op aanvoer van eenden op de slachterij geïntensiveerd en verbeterd.
Animal Rights onderneemt deze acties natuurlijk niet om het ‘dierenwelzijn te verbeteren’. De belangrijkste belangen van de eenden zijn om geen bezit te zijn, te blijven leven, niet geterroriseerd te worden en te kunnen floreren. Bovenstaande ‘verbeteringen’ worden gemaakt om het imago van de industrie en haar toezichthouders op te poetsen en het opspelende geweten van de consument weer in slaap te sussen. Het einde aan de wrede eendenindustrie is ons enige streven!
Update 2024
Op 7 oktober 2024 ontvangt Animal Rights van de NVWA een ‘Herziene beslissing op bezwaar’ in deze op dat moment inmiddels ruim 6 jaar oude zaak en het nieuws is beschamend: “Nadat ik de beslissing op het bezwaar van 3 februari 2022 had verstuurd samen met de voornemens tot boeteoplegging aan de hiervoor genoemde overtreders, stelden de bedrijven die als overtreder waren aangemerkt beroep in tegen deze beslissing. U bent in die procedure door de rechtbank aangemerkt als derde-belanghebbende. Nadat de rechtbank Rotterdam een zitting had bepaald voor de behandeling van dit beroep bleek mij dat het dossier nog niet compleet was. Ik heb de rechtbank daarom verzocht de zitting uit te stellen. Nadat de rechtbank dit verzoek gehonoreerd had, bleek mij dat de zienswijzeprocedure niet goed was opgevolgd en dat de boetes nog niet waren opgelegd. Op dat moment waren de overtredingen waarvoor ik boetes had willen opleggen inmiddels verjaard. Ik betreur deze gang van zaken buitengewoon en ik bied u hiervoor mijn excuses aan. Ik ben nu dus niet meer bevoegd om te handhaven en daarom heb ik afgezien van de boeteoplegging waartoe ik voornemens was.”
Het gaat Animal Rights echter niet om die minimale boetes, die zijn alle moeite niet waard. Het gaat Animal Rights om deze conclusie van de NVWA: “Uit de beelden die u mij hebt toegestuurd blijkt een dergelijke minachting voor het welzijn van de dieren, in woord en daad, dat ik niet anders kan dan concluderen dat er sprake was van een bedrijfscultuur van veronachtzaming van het welzijn van de dieren.” Heel veel mensen in Nederland weten nu hoe het er in de eendenindustrie aan toegaat. De pers weet het en de politiek weet het. En even belangrijk: op zichzelf staande undercoverbeelden zijn nu juridisch geaccepteerd.
