Plant Power ontkracht argumenten tegen plantaardig eten. In dit artikel: ‘je hebt zuivel nodig voor sterke botten’.
Voor sterke botten heb je calcium nodig, omdat calcium een belangrijke bouwsteen is van bot. Calcium helpt bij het voorkomen van botbreuken en osteoporose. Dit is een chronische aandoening van het menselijke skelet die er voor zorgt dat de sterkte van de botten afneemt.
De aanname achter het idee dat je zuivel nodig hebt voor sterke botten, is dat je alleen door middel van het consumeren van zuivel voldoende calcium binnen kunt krijgen. Dit is een wijdverbreid misverstand. Misschien hoorde jij vroeger ook dat je goed zou groeien als je braaf je glas melk leeg zou drinken. Calcium zit echter zeker niet alleen in koemelk. Sterker nog, calcium is een mineraal dat door planten uit de grond wordt opgenomen. Doordat dieren deze planten eten, komt het in hun melk terecht.
Bovenstaande tabel geeft weer hoeveel calcium je nodig hebt.1 Zoals je kunt zien zit er een verschil tussen de gemiddelde behoefte en de aanbevolen hoeveelheid. Dit komt omdat niet iedereen calcium even gemakkelijk opneemt. De aanbevolen hoeveelheid is daarom hoger, zodat je zeker voldoende binnen krijgt.
Als je gevarieerd plantaardig eet, krijg je voldoende calcium binnen. Goede plantaardige bronnen van calcium zijn onder andere2:
Tahin (sesampasta)
Tofu
Boerenkool en andere donkere groene bladgroenten
Broccoli
Volkorenbrood
Plantaardige melk en sojayoghurt (verrijkt)
Gedroogde vijgen
Witte bonen
Amandelen
Dit zijn de ’toppers’, maar in andere groenten, peulvruchten, noten en zaden zit ook calcium en zoals gezegd: als je gevarieerd plantaardig eet, zul je voldoende calcium binnenkrijgen. Het voordeel van plantaardig eten, is dat je niet ook flinke hoeveelheden verzadigd vet, transvet en natrium binnenkrijgt. Het nadeel van zuivelproducten is dat ze rijk zijn aan deze stoffen.
2: Steltenpool, L. (2014). De Vegarevolutie. De onmisbare gids voor veganistisch eten. Prometheus/Bert Bakker, Amsterdam.
Calcium wordt beter in het bloed opgenomen in combinatie met vitamine D. Vitamine D zorgt er ook voor dat calcium beter wordt opgenomen in je botten en het vermindert de uitscheiding van calcium via de nieren. Het is dus niet alleen belangrijk om voldoende calcium binnen te krijgen, maar ook voldoende vitamine D. In de winter is het aan te raden om hiervoor een supplement te nemen (of je nu plantaardig eet of niet). Lees meer over vitamine D op onze pagina over gezondheid.
Ook voldoende bewegen is belangrijk. Je hoeft zeker niet dagelijks te sporten, het is wel belangrijk om elke dag in de beweging te zijn. Dit kan al door het maken van een wandeling of een fietstocht. Zo zorg je voor sterke botten en verminder je de kans op botontkalking en osteoporose. Wekelijks 2,5 uur bewegen helpt om de botten langer sterk te houden. Meer bewegen is altijd beter.4
Tot slot: als je veel zout binnenkrijgt, scheid je natrium samen met calcium en magnesium uit via je urine. Minder zout eten is dus ook belangrijk om het risico op osteoporose te verlagen.5
Maart volgend jaar moeten alle nertsenfokkerijen in Nederland gesloten zijn. De nertsenindustrie kent een jaarcyclus waarin de moederdieren in maart zwanger gemaakt worden, de jongen in april/mei geboren worden, waarna deze zeven maanden later in november/december vermoord worden voor hun wintervacht.
Deze cyclus zal worden voltooid op de ongeveer 70 overgebleven, niet-geruimde bontfokkerijen. Er vindt dus geen preventieve ruiming plaats, omdat de situatie voor de volksgezondheid niet verandert is, ook niet na 42 besmette en geruimde bedrijven.
“Het gaat nu om 31 besmette bedrijven in Noord Brabant, tien in Limburg en een in Gelderland. De meldplicht heeft vijftien besmettingen aan het licht gebracht en via de early warning (EW), waarvoor wekelijks monsters van recent gestorven nertsen worden onderzocht, zijn 27 besmettingen gevonden.”
”Het OMT-Z concludeert dat de kans op infectie vanuit nertsen voor mensen woonachtig buiten de nertsenbedrijven momenteel verwaarloosbaar is ten opzichte van de kans op infectie van mens-op-mens in de bevolking.”
Transmissieroute onbekend
De experts hebben nog steeds geen idee hoe de besmettingen zich over de bedrijven verspreiden.
” Het onderzoek naar de transmissieroute van SARS-CoV-2 onder nertsenbedrijven is volop
gaande. Het OMT-Z stelt dat er geen aanwijzingen zijn voor een besmettingsroute via voer, voertuigen, huisdieren, wild, op bedrijven gebruikte materialen of via de lucht. Daarmee blijft de mens waarschijnlijk de belangrijkste verspreidingsbron tussen de bedrijven.”
Het onderzoek lijkt door de nertsenindustrie zelf tegengewerkt te worden:
”Het OMT-Z constateert dat het lastig is om de contacten tussen de bedrijven goed in kaart te brengen door een onvolledige registratie van personen die op de bedrijven zijn geweest, het moeilijk bereiken van tijdelijke medewerkers en het vanwege privacyregels niet kunnen uitwisselen van persoonsgegevens.”
Daarom worden de maatregelen voor personeel aangescherpt en wordt er onderzocht of er opzet in het spel is:
” We hebben op dit moment geen concrete aanwijzingen voor opzettelijke besmetting, de inlichtingen- en opsporingsdienst (IOD) doet daar de komende tijd extra onderzoek naar.”
Het OMT-Z concludeert dat preventief ruimen niet de meest effectieve wijze is om de reservoirvorming in de nertsenhouderij te stoppen (er is niet genoeg ruimingscapaciteit) en adviseert een verplichte stopregeling voor de nertsenhouderij in Nederland na de pelsperiode in november van dit jaar op te leggen.
Het kabinet neemt dit advies over en zal wetgeving voorbereiden op basis waarvan het houden van nertsen op korte termijn moet worden beëindigd. Dit betekent dat wordt afgezien van een vrijwillige regeling, omdat dit niet garandeert dat er na het huidige pelsseizoen geen nertsenbedrijven meer zullen zijn (wat Animal Rights natuurlijk vanaf het begin heeft gezegd).
”Het streven is dat de wet, uiteraard na instemming van beide Kamers der Staten-Generaal, in
elk geval voor het nieuwe fokseizoen (dat normaliter in maart begint) in werking kan treden. […] De facto zal de voorgenomen wetswijziging de huidige uit de Wet verbod pelsdierhouderij voortvloeiende overgangstermijn (tot 1 januari 2024) met drie productieseizoenen verkorten.”
Dit is geen overwinning. Het betekent dat alle ruim 400.000 resterende moederdieren, de reuen en de ongeveer 2 miljoen overgebleven jongen van dit jaar, eind 2020 gedood worden.
Het houdt wel in dat de 15 miljoen dieren die nog geboren zouden worden in de seizoenen 2021, 2022 en 2023, voordat het pelsdierenverbod op 1 januari 2024 in zou gaan, het leven in de vreselijke gazen kooitjes en de vergassingsdood bespaard blijven.
Dodingswijze
De vergassers gebruiken nog steeds een illegale methode – meerdere dieren tegelijkertijd – om de nertsen te doden. Hiertegen loopt een handhavingsverzoek.
” Er zijn momenteel geen alternatieven voor de huidige dodingswijze die het ruimen kunnen versnellen en tegelijkertijd voldoen aan de eisen ten aanzien van het dierenwelzijn. De capaciteit om bedrijven te ruimen is momenteel net voldoende voor het ruimen van de besmette bedrijven. Het preventief ruimen van niet-besmette bedrijven zou geruime tijd in beslag nemen.”
Voor de stoppersregeling reserveert het kabinet een bedrag van maximaal 150 miljoen (inclusief uitvoeringskosten). Daarnaast is reeds 32 miljoen gereserveerd voor onder andere sloop- en ombouwkosten in het kader van de Wet verbod pelsdierhouderij.
De ruimingsvergoeding voor de ruiming van 42 bedrijven tot nu toe bedraagt circa 38 miljoen euro. Er staat 40 miljoen voor de ruimingen op de begroting. Dit bedrag staat los van de hierboven genoemde stoppersregeling.
Er wordt nul euro uitgetrokken om nertsen op te vangen en hun leven uit te laten leven…
Lees ook: [tijdlijn nertsen en corona.](https://www.animalrights.nl/nertsen-corona-tijdlijn-2020)
Je zou denken dat het misbruik van apen, honden, ratten of muizen in dierproeven voor de ruimtevaart verleden tijd is. Nochtans zetten niet alleen de NASA maar ook proefdiernemers bij ons in België en Nederland nog steeds proefdieren in om de effecten van de ruimte op astronauten te meten.
“De onderzoekers en overheid zijn vergeten dat muizen geen mini-mensen zijn en dat resultaten uit deze wrede dierproeven niet vertaalbaar zijn naar de werkelijke situatie van menselijke astronauten. Deze testen hadden nooit goedgekeurd mogen worden”, zegt Animal Rights campagnecoördinator en toxicologe Jen Hochmuth.
In België maakt het Studiecentrum voor kernenergie SCK•CEN gebruik van o.a. proefmuizen om de gevolgen van gewichtloosheid op het lichaam van astronauten te voorspellen.1 De Vlaamse dienst Dierenwelzijn heeft in 2018 en in 2019 dierproeven voor de ruimtevaart met muizen goedgekeurd.23 Voor deze projecten maken proefdiernemers gebruik van meer dan 2000 muizen om na te gaan hoe het brein en het afweersysteem bij astronauten veranderen. De dieren worden daarvoor niet in de ruimte gekatapulteerd maar ondergaan wel een pijnlijke en wrede procedure in het proefdierlab.
Door het zogenaamde hind limb unloading wordt de staart van de dieren doorboord met een metalen draad en vastgemaakt via een apparaat aan het dak van de kooi. Hierdoor kunnen de achterpoten van de dieren de grond niet raken en bevinden de muizen zich in een hoek van 30-45° ten opzichte van de ondergrond. Het apparaat beperkt de bewegingsvrijheid van de dieren wat alle natuurlijke handelingen zoals eten, drinken, slapen en zich wassen moeilijker maken. Dit alles brengt veel ongemakken teweeg bij de dieren. Veel van de proefdieren ondergaan een signifcant gewichtsverlies door de pijn, angst en stress verbonden aan deze ingreep en de gevolgen ervan. De proefdieren lijden ernstig omdat ze meestal langer dan 30 dagen in deze heel onnatuurlijke lichaamspositie gedwongen worden. Aan het einde van de studie worden de dieren afgemaakt en worden verschillende lichaamsweefsels gebruikt voor verder onderzoek.
“Op welke planeet zijn muizen in kruiwagenhouding een model voor astronauten in de ruimte?”, vraagt Hochmuth zich af. “De muizen hebben geen enkel idee wat hen overkomt en lijden vermoedelijk doodsangsten. Gevoelige en bange dieren de daadwerkelijke of gesimuleerde ruimte in sturen is moreel onverdedigbaar in deze tijd. De werkelijke ervaring van astronauten in de ruimte is zoveel complexer dan een gekunstelde dierproefsetting in een laboratorium”, aldus Hochmuth.
De Centrale Commissie Dierproeven in Nederland heeft ook al eerder een vergunning afgegeven voor een belachelijk en dodelijk experiment.4 De dierproefnemers hebben groen licht gekregen om de effecten van langdurige gesimuleerde verhoogde zwaartekracht op het lichaam en het gedrag van een honderdtal muizen te testen.
Voor deze dierproef wordt de MDS (Mouse Drawer System) gebruikt.
Dit is een speciale muizenkooi die in een centrifuge wordt geplaatst om verhoogde zwaartekracht te simuleren. Het gaat hier om precies dezelfde kooi die eerder al is gebruikt geweest aan boord van de Space Shuttle en het International Ruimtestation, ISS, waar muizen voor een langere tijd aan gewichtloosheid blootgesteld werden.5
Alle dieren worden na afloop van de experimenten afgemaakt, waarna diverse weefsels worden verzameld voor verder onderzoek. Aangezien het om een geanonimiseerde vergunning gaat is het onduidelijk op welke universiteit deze dierproeven worden uitgevoerd.
Hochmuth: “Dieren zijn geen astronauten en kunnen, in tegenstelling tot menselijke vrijwilligers, geen toestemming geven om proefpersonen te zijn of om hun leven te riskeren voor de menselijke nieuwsgierigheid.”
De voorbije honderd jaar werden talloze dieren misbruikt voor het onderzoeken van de gevolgen van gewichtloosheid op het lichaam van levende wezens. Amerika lanceerde op 31 augustus 1950 de eerste Amerikaanse muis.6 De muis overleefde de vlucht maar geen enkele van zijn soortgenoten die Amerika lanceerde in de jaren die hierop volgden overleefde nog een ruimtevlucht. Ondertussen was ook de Sovjet Unie al druk aan het experimenteren met ruimtevaarttechnologie en lanceerde het op 29 januari 1951 de eerste twee hondjes, Tsygan en Dezik, die een suborbitale ruimtevlucht maakten. Het eerste dier in een baan om de aarde was opnieuw een Russisch hondje dat luisterde naar de naam Laika en op 3 november 1957 gelanceerd werd in een ruimtecapsule. Laika’s laatste momenten op aarde bracht ze vastgebonden door in een raamloze Sovjet-raket in afwachting van de lancering. In plaats van een gouden mandje werd het hondje in 1957 de ruimte in gekatapulteerd, nadat ze van de straat was geplukt in Moskou.7 Die rampzalige missie had tot gevolg dat Laika oververhit raakte en vijf uur later in de vlucht stierf. De Sovjet Unie lanceerde op zijn minst nog eens 10 hondjes vooraleer de eerste mens uiteindelijk in 1961 gelanceerd werd. Slechts enkele dieren overleefden deze gevaarlijke testen.
Op 13 december 1958 werd van op de Amerikaanse lanceerbasis Cape Canaveral een Jupiter raket gelanceerd met in zijn neuskegel een aap die de naam Gordo gekregen had en getraind werd door Amerikaanse marine. Volgens de telemetrische gegevens zou Gordo de lancering overleefd hebben en zou deze zich gedurende 8 minuten in een gewichtloze toestand hebben bevonden waarna hij met een snelheid van 10.000 mijl per uur terugkeerde naar de aarde. Helaas faalde de parachute van de neuskegel bij het openplooien en ging de capsule verloren. Tot voor 1959 had nog geen enkele Amerikaanse aap een ruimtevlucht overleefd maar op 28 mei 1959 werden twee aapjes gelanceerd die tot op een hoogte geraakten van 579 kilometer en deze vlucht gelukkig overleefden. Beide aapjes, die naar de namen Able en Baker luisterden, hadden een afstand van maar liefst 2.735 kilometer afgelegd en verbleven gedurende 9 minuten in een gewichtloze omgeving. Het aapje Able overleed slechts vier dagen na de ruimtevlucht aan de gevolgen van narcose tijdens een operatie. Baker werd tot zijn overlijden in gevangenschap gehouden om gebruikt te worden voor dierproeven. Hij overleed op 29 november 1984 in het US Space & Rocket Center in Hunstville, Alabama.
De meeste dieren die ooit de ruimte ingingen hebben hun gevaarlijke reis niet overleefd of werden na hun “succesvolle missie” afgemaakt. Félicette was de enige kat die ooit een verblijf in de ruimte heeft overleefd. De kat maakte deel uit van een 15 minuten durende suborbitale missie in 1963.8 Enkele maanden na haar terugkeer werd ze geëuthanaseerd zodat het wetenschappelijk team haar hersenen kon onderzoeken. We mogen ons dan ook de vraag stellen wat het wetenschappelijk nut van deze wrede dierproeven was, als wetenschappers – ongeacht de slechte overlevingskansen van dierenlevens – achteraf toch mensen in de ruimte stuurden.
NASA beëindigde het gebruik van primaten in ruimtevaartexperimenten in het begin van de jaren negentig, toen zij vaststelden dat de resultaten niet relevant waren voor menselijke astronauten. In 2010 werd haar onverstandige plan om het programma opnieuw op te starten geannuleerd, nadat PETA en andere organisaties sterke ethische en wetenschappelijke bezwaren hadden geuit. 9
En net zoals primaten geen mensen zijn, zijn muizen dat ook niet. Waarom gebruiken de onderzoekers eigenlijk muizen? In de goedgekeurde dierproeven geven ze zelf aan dat ze muizen kiezen omdat dit de meest praktische dieren zijn om het effect van ruimtestressoren te bestuderen. Deze dieren zijn klein, goedkoop en makkelijk te hanteren. Voorts is er al een heel deel geweten van het effect van ruimtestressoren op de muis, hetgeen de haalbaarheid van dit project ten goede komt.
Andere baanbrekende ruimtevaartorganisaties maken gebruik van hightech 21e-eeuwse technologie om de hersenen van echte menselijke astronauten na hun missie te bestuderen en op te volgen, in plaats van archaïsche experimenten op proefdieren uit te voeren. Er is geen reden om de donkere dagen van de eerste ruimteverkenningen te herhalen.
Hochmuth: “De onderzoekers zijn vergeten dat muizen geen mini-mensen zijn en dat resultaten uit deze wrede dierproeven niet vertaalbaar zijn naar de werkelijke situatie van menselijke astronauten. Deze testen hadden nooit goedgekeurd mogen worden.”
Op welke planeet zijn muizen in kruiwagenhouding een model voor astronauten in de ruimte?
Dieren zijn geen astronauten en kunnen, in tegenstelling tot menselijke vrijwilligers, geen toestemming geven om proefpersonen te zijn of om hun leven te riskeren voor de menselijke nieuwsgierigheid.
De onderzoekers zijn vergeten dat muizen geen mini-mensen zijn en dat resultaten uit deze wrede dierproeven niet vertaalbaar zijn naar de werkelijke situatie van menselijke astronauten. Deze testen hadden nooit goedgekeurd mogen worden.
Het smerige proefdierlabo LPT in Duitsland dat begin dit jaar vanwege de barbaarse omstandigheden haar deuren moest sluiten, heeft toestemming gekregen om terug open te gaan. De [schokkende beelden en video’s van SOKO Tierschutz en Cruelty Free International](https://www.animalrights.be/honden-katten-en-apen-mishandeld-duits-proefdiercentrum) van oktober vorig jaar uit het Duitse horrorlab LPT onthulden de afschuwelijke levensomstandigheden van apen, katten, honden en konijnen die dagelijks werden gemarteld.
Jen Hochmuth: “De horrorverhalen uit dit proefdierlab bewijzen dat inspecties een falende maatregel zijn en hoe cruciaal undercoverbeelden zijn om dierenleed daadwerkelijk aan te pakken. Zo lang dat dierproeven door de beugel kunnen zal er ontzettend veel dierenleed zijn.”
[Na beschuldigingen van dierenmishandeling moest het omstreden Duitse proefdierlaboratorium LPT in Mienenbüttel in februari 2020 sluiten.](https://www.animalrights.be/het-horrorlab-lpt-mienenb%C3%BCttel-moet-begin-2020-sluiten) Volgens beschuldigingen hebben medewerkers niet alleen systematisch dieren gemarteld, maar ook het studieverloop vervalst – en daarmee mogelijk mensenlevens in gevaar gebracht.
Een van de meest verontrustende beelden die uit dit horrorlab naar voren kwamen, waren die van een groep apen die aan de muur waren vastgeketend door een metalen nekbrace en hun doodsangst uitschreeuwden toen de giftigheidstests werden uitgevoerd. Op de beelden is zelf te zien hoe een medewerker opzettelijk een aap met de kop tegen het deurraam slaat. Andere beelden toonden dode katten in vuilniszakken en honden die bloedend achtergelaten werden om in hun eigen vuiligheid te sterven na een afgelopen toxiciteitsproef.
Teken onze [petite voor voor de stopzetting van de honden- en kattentesten](https://www.animalrights.be/stop-dodelijke-experimenten-op-honden-en-katten)
In dit proefdierslachthuis worden primaten, katten, honden en konijnen gebruikt om giftigheidstests uit te voeren voor farmaceutische, industriële en agrochemische bedrijven van over de hele wereld. Uit onderzoek van Animal Rights blijkt dat de proefapen in het Duitse labo al meer dan 20 jaar lang aangeschaft worden via de apenimporteur Hartelust in Tilburg.12 In November vorig jaar zijn maar liefst [76 apen van het beruchte Duitse proefdiercentrum LPT naar de Nederlandse apenhandelaar Hartelust vervoerd](https://www.animalrights.nl/duits-horrorlab-voert-76-apen-af-naar-hartelust). “De apen werden gewoon van de ene hel naar de andere gebracht. We roepen de minister op om de dieren die nu in de Tilburgse apenloods zitten te herplaatsen. Alsof ze niet al genoeg hebben mee gemaakt”, betreurt Hochmuth.
[Minister Schouten reageerde op Kamervragen over de georganiseerde handel in proefapen vanuit Nederland](https://www.animalrights.nl/politie-inval-berucht-horrorlaboratorium-lpt): “De commerciële activiteit van een bedrijf in Nederland heeft geen enkele invloed op de kabinetsambitie om in Nederland het aantal dierproeven op apen te verminderen.” Het is bizar dat de minister het aantal apenexperimenten in Nederland drastisch verminderd en vervolgens de grootste apenhandelaar van Europa geen strobreed in de weg legt. We willen dat de apenhandel wordt stopgezet.
Animal Rights heeft ook vastgesteld dat dit lab akelige proeven met apen voor twee Belgische farmabedrijven uitvoerde: Ablynx en argenx BVBA.34 Terwijl Ablynx woesndagavond op het nieuws bekend gemaakt heeft dat ze de samenwerking met het Duits labo stopzetten is argenx BVBA minder vastberaden. [Animal Rights organiseerde protest bij argenx BVBA](https://www.animalrights.be/actie-bij-gents-farmabedrijf-dierproef-als-noodzakelijk-kwaad-een-fabel). “We kunnen ons dan ook afvragen of de bedrijven hun samenverking met LPT hervatten of voortzetten”, aldus Hochmuth.
De schrijnende beelden die in het geheim in het lab zijn vastgelegd, veroorzaakten internationale verontwaardiging. In oktober vorig jaar werd een officieel onderzoek ingesteld. Na een politieonderzoek kreeg het LPT twee weken de tijd om alle dieren in het testlaboratorium aan derden over te dragen.
Maar tragisch genoeg heeft het laboratorium, net buiten Hamburg in Mienenbuettel, ondanks de inspanningen van meerdere dierenrechtengroeperingen, na een uitspraak van een rechtbank in Hamburg zijn werkzaamheden mogen hervatten. Volgens de gerechtelijke autoriteiten zijn er bij het LPT een nieuwe directeur, een nieuwe dierenwelzijnsambtenaar en een nieuwe dierenonderzoeker aangesteld. Animal Rights is er van overtuigd dat de proefdieren geen of weining verbetering van deze aanpassingen zullen voelen: “De horrorverhalen uit deze proefdierlabo’s tonen dat inspecties een falende maatregel zijn en hoe cruciaal undercoverbeelden zijn om dierenleed daadwerkelijk aan te pakken”, aldus Jen Hochmuth.
Elk jaar worden in Vlaanderen bij meer dan de helft van de proefdierlabo’s inbreuken vastgesteld op de wet van de bescherming van proefdieren. En hierbij is er alleen nog maar sprake van de labo’s die daadwerkelijk gecontroleerd worden. In 2016 werden inbreuken vastgesteld in 28 van de 42 geïnspecteerde labo’s, in 2017 was dat het geval in 24 op 43 labo’s, in 2018 in 21 op 39 labo’s en in 2019 in 25 op 42 labo’s. 5 Volgens de Europese regelgeving moet jaarlijks tenminste één derde van alle laboratoria gecontroleerd worden zodat alle labo’s minstens één keer om de drie jaar controle krijgen. Volgens Animal Rights zijn deze maatregelen sowieso louter ‘greenwashing’ in het systeem van uitbuiting en doen inspecties als het erop aan komt niets voor proefdieren.
Lees ook: [Wat gebeurt er achter gesloten labodeuren](https://www.animalrights.be/wat-gebeurt-er-achter-gesloten-labodeuren)
Hochmuth: “Het is onmogelijk om die kloof tussen wetgeving en uitvoering inzake proefdierbescherming te dichten in een industrie die zonder bedenkingen dieren pijn angst en stress bezorgd. Zo lang dat dierproeven door de beugel kunnen zal er ontzettend veel dierenleed zijn.”
Daarom pleit Animal Rights ook voor de volledige vervanging van dierproeven door innovatieve ethische onderzoeksmethoden.
Het is onze missie om te tonen dat er geen dilemma is, omdat dierproeven geen noodzakelijk kwaad zijn. Het is een keuze tussen goede wetenschap en zinloze wreedheid. En goede wetenschap is proefdiervrij. Daarom is Animal Rights ook gestart met de nieuwe campagne [Animal Free Science](https://animalfreescience.org/) om over de laatste dierproefvrije ontwikkelingen te informeren. We lobbyen bij politici en bedrijven om de verouderde wetgeving aan te passen en om meer fondsen voor proefdiervrij onderzoek vrij te maken.
Zo lang dat dierproeven door de beugel mogen zal er ontzettend veel dierenleed zijn.
Het is onmogelijk om die kloof tussen wetgeving en uitvoering inzake proefdierbescherming te dichten in een industrie die zonder bedenkingen dieren pijn angst en stress bezorgd.
Terwijl we wachten op de bovengenoemde informatie, kijken we naar een iets oudere zaak, waarvan Animal Rights al wel het rapport in handen heeft.
Haaren
Op 18 juli 2018 kwamen aan de Kovelsweg 5 in Haaren zo’n 1200 varkens om toen de ventilatie uitviel. 1 Op die locatie mogen in drie stallen 2.976 varkens worden gehouden. De eigenaar van het pand is de Haarense ondernemer Wim Vugts. Hij verhuurt het complex aan de familie Van Sleuwen uit Veghel, die op tal van plekken in het land varkenshouderijen heeft en in het nieuws kwam nadat één van hun stallen in Boxtel werd bezet.
Rapport en verklaring
Het NVWA-rapport wordt opgemaakt op 10 augustus 2018, bijna een maand na het drama. Dit komt omdat de varkensboer de dood van meer dan duizend varkens niet meldde bij de NVWA en de gemeente Haaren. Ook destructiebedrijf Rendac dat de lijken afvoerde deed dat blijkbaar niet.
Vervolgens lijkt het er op dat de NVWA zelf helemaal geen onderzoek uit heeft gevoerd maar dit overliet aan Omgevingsdienst Brabant Noord (ODBN). De ODBN medewerker bezocht het bedrijf de ochtend van 9 augustus. Er viel toen natuurlijk niet veel meer te onderzoeken dan het opnemen van verklaringen.
De verklaring van de varkensboer luidt als volgt:
“Op 18 juli 2018 kreeg ik ’s nachts herhaaldelijk alarm. Ik ben omstreeks 2 uur naar de stal gegaan. Ik kon niets vinden wat het alarm had doen afgaan. Om 7 uur in de morgen ben ik weer naar het bedrijf gegaan. Ik had geen alarm meer gehad. Ik heb toen een ronde gemaakt in de stal/ en en niets vreemds gezien. Rond 10 uur kreeg ik weer alarm. Ik ben toen wederom naar het bedrijf gegaan. Toen ik de deur van stal 2 opende kwam de warmte me al te gemoed. Toen zag ik dat in stal 2 de ventilatie uit gevallen was. De varkens waren al dood. Ik heb al de deuren open gezet en de elektricien gebeld. De voerbakken waren leeg. (om 8 uur wordt er gevoerd) De varkens hebben waarschijnlijk pas na die tijd problemen gekregen. De verklaring van de elektricien hoe dit kon gebeuren was dat het alarm gegeven werd bij een storing maar dat het systeem daarna van 3 fases overschakelt op 2 fases en de apparatuur het dan weer doet. Vandaar dat ik tijdens de controle niets kon ontdekken. Tijdens het 2e alarm heeft de ventilatie zich toch weer uitgeschakeld. Hierdoor en in combinatie met de hoge buiten temperatuur 28 tot 30 graden) zijn de varkens in zeer korte tijd omgekomen. Na de middag is dierenarts …. nog ter plaatse geweest om de overgebleven varkens te onderzoeken. De meeste varkens hadden de leeftijd van circa 15 weken. Twee afdelingen bevatte zware varkens. Ik ben er nog goed ziek van en hoop zoiets nooit meer mee te maken.”
Technisch onderzoek
Op 14 augustus vindt er vervolgens een telefonisch onderhoud plaats dat moet doorgaan voor het technisch onderzoek. Hierbij is onderstaande verklaring gegeven:
“De oorzaak van het uitvallen van de ventilatie in de stal aan de [Kovelsweg 5 in Haaren ] is een defecte zekering van 63A.
Voor de ventilatoren is een Danfoss frequentieregelaar aanwezig die wordt gevoed door drie fases. De frequentieregelaar heeft de eigenschap dat als er een fase wegvalt in de voeding de regelaar tot +/- 50 tot 60% van de capaciteit toch nog 3 fases uitstuurt naar de ventilatoren. Hierdoor draait de ventilatie normaal door. Tijdens het bezoek aan de stal door … om 02.00 uur heeft de ventilatie dan ook normaal gewerkt. Ook tijdens het bezoek van 07.00 uur heeft de ventilatie normaal gewerkt. Gezien de buitentemperatuur op 18 juli snel is gestegen heeft het volgende zich voorgedaan. Door het stijgen van de buitentemperatuur waardoor ook de temperatuur in de stallen is gestegen is de vraag naar meer ventilatie snel toegenomen. Op een bepaald tijdstip is de vraag boven de 60% uitgekomen die de frequentieregelaar maximaal heeft kunnen leveren. Het gevolg is dat de frequentie regelaar er geheel mee is gestopt en de ventilatie is uitgevallen.”
Gemankeerde conclusie
Er wordt vervolgens geconcludeerd door de onderzoeker(s) dat de ondernemer enkel kan worden verweten “dat er geen melding van een ongewoon voorval is ingediend” wat een overtreding is van artikel 17.2 van de Wet milieubeheer.
Hierbij wordt voorbij gegaan aan het feit dat de ‘opzichter’ na een snelle inspectie het bedrijf heeft verlaten en waarschijnlijk weer is gaan slapen zonder de oorzaak van het alarm te achterhalen, laat staan te verhelpen. Ook de volgende ochtend heeft hij de elektricien niet gebeld om het alarm van de nacht ervoor te onderzoeken.
Het alarm en de frequentieregelaar
Een belangrijke vraag, waar de onderzoekers niet op ingaan, is: Hoe wordt het alarm geactiveerd?
Het meest waarschijnlijke is dat het alarm afkomstig was van de frequentieregelaar. Een frequentieregelaar zet zowel de vaste netspanning als de frequentie om in een traploos varieerbare spanning en frequentie. 2 De frequentieregelaar is gekoppeld aan een thermostaat (en vaak ook een lucht-volumestroom-meting). Daarmee wordt, afhankelijk van de (temperatuur)vraag, de snelheid van de ventilator nauwkeuriger geregeld en daarmee de hoeveelheid lucht die wordt toe/afgevoerd in de stal.
Een (Danfoss) frequentieregelaar heeft over het algemeen een eigen roodknipperende alarmindicatie en een digitaal scherm waarop er bij een foutconditie een alarmtekst wordt weergegeven.
Een van die alarmen is ‘Voedingsfaseverlies’ als er aan de voedingszijde een fase ontbreekt, zoals in dit geval bij een defecte 63A zekering. Dit alarm is waarschijnlijk om 2 uur ’s nachts afgegaan. Dit alarm is niet te resetten zonder het probleem op te lossen. Het rode lampje moet op de frequentieregelaar geknipperd hebben en de storing moet op het scherm afleesbaar zijn geweest toen de boer ’s nachts de oorzaak van het alarm zocht. Dat moet nog steeds het geval zijn geweest om 7 uur ’s ochtends toen de varkensboer zijn ochtendronde maakte.
Een ander alarm is ‘Inverter overbelast’. Dit wordt geactiveerd als de frequentieregelaar gedurende een te lange tijd wordt overbelast en op het punt staat om uit te schakelen. Dit is waarschijnlijk het alarm van 10 uur ’s ochtends geweest toen de buiten- en dus de staltemperatuur opliep en de frequentieregelaar niet meer kon voldoen aan de vraag.
Meddo
Automatisering en gebrek aan kennis
Dit is een vrij technisch verhaal, maar dat geeft ook meteen de kern van het probleem weer. Als de inspecteur in het rapport zegt dat “de ondernemer” enkel kan worden verweten dat hij geen melding deed van het “ongewoon voorval”, dan zegt hij daarmee eigenlijk dat hij van de varkensboer niet verwacht dat deze voldoende technische kennis heeft van de systemen waarvan de levens van de varkens afhankelijk zijn; de controlerende instanties verwachten niet van een veehouder dat hij of zij in staat is eenvoudige foutmeldingen te verhelpen in hun volledig geautomatiseerde stallen.
In Haaren zijn 1200 varkens gestorven, omdat de veeboer niet in staat was te onderkennen wat het alarm inhield dat ’s nachts afging. Een alarm aflezen vanaf het scherm van een frequentieregelaar en vervolgens een zekering vervangen of resetten (afhankelijk van het type) zijn uiterst eenvoudige handelingen. Je moet echter wel weten waar je moet kijken en de installatie begrijpen.
Volgens de eigen verklaring van de varkensboer, weken na het staldrama, heeft hij het alarm niet genegeerd, zoals zijn collega in Meddo, maar wist hij niet hoe het te interpreteren. De gevolgen voor de varkens zijn dezelfde.
Dood van de varkens valt boer te verwijten
Dat de boer niet voldoende op de hoogte was van de werking van de systemen in zijn eigen stal valt hem te verwijten. Dat hij, toen hij zelf niets kon vinden, weer naar huis is gegaan, in plaats van een expert te bellen en de wacht te houden tot deze arriveerde, is hem ook te verwijten.
Dat de NVWA en het ODBN niet tot deze conclusie komen, is waarschijnlijk eveneens te wijten aan hun gebrek aan kennis over geautomatiseerde (stal)systemen.
Zover Animal Rights weet, zijn de Van Sleuwens enkel berispt door de gemeente Haaren voor het niet melden van dit “voorval”. 3
Het grotere probleem
Veestallen zonder menselijk toezicht zijn tegenwoordig de regel. De levens van de dieren zijn afhankelijk van de geautomatiseerde systemen die hen van voedsel en water voorzien, de ammoniakdampen afvoeren en de staltemperatuur regelen.
Dit geval lijkt aan te tonen dat de kennis van de veeboeren niet meegroeit met de steeds complexere systemen die het leven of de dood van de dieren bepalen.
