Vorige week keurde het Belgische Parlement unaniem een wetsvoorstel van minister Zakia Khattabi goed dat de import van jachttrofeeën van bepaalde soorten zal verbieden. 1 Dit bijna twee jaar na de goedkeuring van de resolutie waarin het Parlement opriep een dergelijk importverbod door te voeren.
Na jarenlang samenwerken met verschillende organisaties en met verschillende parlementsleden zien we nu dat het vele werk zijn vruchten afwerpt. Schedels, huiden, poten, hoorns en andere lichaamsdelen van onder andere leeuwen, jachtluipaarden en neushoorns kunnen nu blijven waar ze thuishoren: op of aan het dier zelf.
Met steun van de Belgische bevolking
Dat de Belgische bevolking achter dit verbod staat is al meerdere keren bewezen. Een Ipsos enquête uit 2020 uitgevoerd door Humane Society International had als resultaat dat 91% van de belgen tegen trofeejacht is en 88% een importverbod op de invoer van jachttrofeeën steunt. In 2022 overhandigde Animal Rights een petitie met 37.000 handtekeningen aan minister Zakia Khattabi.
Dieren hebben rechten
Het importverbod is voornamelijk goedgekeurd met het oog op het beschermen van de biodiversiteit. Animal Rights wijst er echter op dat het ook een overwinning is voor de rechten van de individuele dieren. Dieren zijn geen instrumenten en verdienen het niet om te eindigen als trofee. Hoewel het verbod enkel de import van lichaamsdelen van bepaalde soorten verbiedt, maakt het voor die individuen al het verschil tussen leven en dood.
Jarenlange strijd
De unanieme goedkeuring van de resolutie was het resultaat van vele jaren inzet. Animal Rights vecht al vele jaren onverbiddelijk door tegen de barbaarse trofeejacht.
België zet zich met dit importverbod opnieuw op de kaart als voortrekker in dierenrechten. Animal Rights hoopt bovendien dat dit de deur zal openzetten naar het verbieden van andere onethische praktijken zoals de import van bont en levende kreeften.
Het verbod zal pas officieel van kracht worden nadat het is bekrachtigd en afgekondigd door de Koning en gepubliceerd in het Belgisch Staatsblad.
De statistieken van de NVWA 1 tonen dat het aantal dierproeven in 2022 voor het vierde jaar op rij is gestegen. Dat jaar werden er 478.762 dierproeven uitgevoerd, in 2021 waren dat er 423.291, in 2020 406.788 en in 2019 399.950. Ten opzichte van 2019 is het aantal dierproeven dus met meer dan 19% gestegen!
We zijn zwaar teleurgesteld in deze cijfers. Ondanks alle beloftes van de overheid om af te stappen van dierproeven is er geen zier veranderd! Het is nog altijd ontzettend nodig dat we ons laten horen voor proefdieren. Op 20 april organiseren we een mars op Wereldproefdierendag in Rotterdam. Het is ontzettend belangrijk dat er die dag zo veel mogelijk mensen meestappen!
Vissen en honden zijn de klos
Met name het aantal dierproeven op vissen, waaronder zebravissen is gestegen. In 2022 werden 90.401 vissen gemaakt tot proefdier, terwijl dat er in 2021 57.093 waren;
Het aantal honden steeg met 10%. In 2022 werden er 1008 honden veroordeeld tot een ellendig bestaan als proefdier, 102 meer dan in 2021;
Ook de experimenten op apen bij BPRC gaan gewoon door. In 2022 ging het om 182 experimenten op apen. Animal Rights is met name gekant tegen de wrede experimenten op penseelaapjes. Tientallen jaren martelen van aapjes voor MS-medicijn hebben namelijk enkel geleid tot dode aapjes;
Honderdduizenden dieren gingen dood zonder dat ze ooit gebruikt werden in een proef, het gaat om 242.728 dieren.
Maatschappij roept om verandering
De stijgende aantallen proefdieren gaan lijnrecht in tegen de maatschappelijke roep om te stoppen met dierproeven. Zo luidt de ambitie van de Transitie Proefdiervrije Innovatie nog steeds dat Nederland internationaal voorop wil lopen op het gebied van innovaties die dierproeven overbodig maken. Onlangs nog nam de Tweede Kamer een motie aan om sneller een einde te maken aan dierproeven met apen. Waarom beweegt de wetenschap dan niet mee? 2
Op 20 april organiseren we een mars in Rotterdam
Mars op Wereldproefdierendag
Op zaterdag 20 april organiseert Animal Rights een mars op Wereldproefdierendag in Rotterdam. We wandelen van het centrum van Rotterdam naar het Erasmus MC, een van de grootste proefdiercentra van het land. Zet je in dit event op gaan voor updates of houd onze agenda in de gaten.
Dossier misstanden in Vlaamse slachthuizen – deel vijf. Animal Rights kreeg in het kader van de wetgeving betreffende openbaarheid van bestuur de rapporten met dierenwelzijnsinbreuken in handen van alle varkensslachthuizen in Vlaanderen van 2019 tot heden. In totaal gaat het om 42 rapporten.
Dit keer: exportslachthuis De Coster in Ruiselede, onderdeel van de Groep Danis. Hier worden de varkens niet alleen vermoord, ze worden vooraf ook gemarteld. Een gestresseerd varken wordt verschillende meters voortgesleept aan een ketting rond de voorpoot. Een varken met een dijbeenbreuk tracht men overeind te trekken en wordt vervolgens versleept omdat het in de weg ligt. Bij panne worden de dieren in het proces – 20 minuten in de verdovingsgondel – aan hun lot overgelaten omdat de lunchpauze belangrijker is voor het personeel.
Op de website staat: “Slachten op een diervriendelijke manier, zorgt voor een ontspannen varken dat lekker vlees aflevert.” Animal Rights is van mening dat diervriendelijk slachten onmogelijk is: ‘slachten’ is moord op een levend, voelend wezen dat wil leven en niet enkel bestaan in gevangenschap in smerige stallen.
Varken voortgesleept aan ketting
13/11/2020 – “Na controle van de verdoving liep ik langs de drijfgang en het noodslachtlokaal waarbij een gestresseerd varken in het noodlokaal (3-tal meter van de drijfgang) op de grond lag met een ketting rond de linker voorpoot. Na de aanwezige persoon hierop aan te spreken was zijn antwoord dat het varken zich niet wou verplaatsen. Hierna ben ik naar de slachthuisdirectie gegaan om de camerabeelden op te vragen. Op de camerabeelden was duidelijk te zien dat het varken over verschillende meters werd voortgesleept aan een ketting rond de voorpoot en geduwd door een tweede personeelslid. Het varken bevond zich initieel in de drijfgang en werd tot in het noodslachtlokaal getrokken om daar elektrisch bedwelmd te worden en opgetakeld te worden aan de slachtketting. Er was reeds eerder een incident waarbij de AWO-verantwoordelijke een varken met fractuur van de bil trachtte recht te trekken om deze weg van de loskaai te leiden. Na deze persoon er op aan te spreken dat hij dit varken ter plaatse moest laten liggen en bedwelmen werd hij kwaad en mocht ik hem niet zeggen wat te doen. Uiteindelijk heeft deze het varken toch ter plaatse bedwelmd maar dan nog enkele meters versleept om uit de weg te liggen voor het lossen van de overige varkens. Na enkele momenten kwam een tweede persoon het varken op de kar tillen om naar de slachtband te transporteren.”
De AWO is de Animal Welfare Officier, verantwoordelijk voor het dierenwelzijn en opgeleid zou moeten zijn om de regelgeving te kennen. In verweer meldt het slachthuis dat het niet om de AWO ging maar een andere medewerker die een dag later geschorst werd.
Op 3 februari 2021 volgt een proces-verbaal van waarschuwing.
Twintig minuten doodsstrijd
06/08/2021 – ”Vlak voor de eetpauze, de laatste varkens zaten reeds in de verdovingsgondel, was er een panne ter hoogte van het bedwelming waardoor deze stil gevallen was. De BMO van het FAVV was hier getuige van. De persoon die instaat voor de bedwelming was reeds in lunchpauze en was niet op de hoogte van het probleem. De personen die instaan voor het optakelen van de varkens en het kelen ervan werden hierop aangesproken maar deze wilden eerst in eetpauze.”
De verantwoordelijke van de slachthal werd ingelicht door de dierenarts (BMO) van het FAVV. Deze verwittigde de techniekers en de panne werd verholpen. De varkens werden na 20 minuten uit de verdovingsgondel gehaald en onmiddellijk gekeeld. Na de eetpauze werden deze verder uitgeslacht.
Topje van de ijsberg
Wat we lezen in de rapporten is slechts het topje van de ijsberg. In de eerste plaats omdat het gaat om documenten van de inspecteurs van Dierenwelzijn Vlaanderen, die met enige regelmaat slachthuizen aangekondigd én onaangekondigd bezoeken. Het slachthuispersoneel moet al erg onoplettend zijn om de regels te overtreden waar de inspecteur op staat te kijken. En ook omdat de mishandelingen eerst door een inspecteur geconstateerd moet worden, en die het dan ook nog de moeite waard moet vinden om het bijbehorende papierwerk te verrichten. Het is aannemelijk dat er nog veel meer misstanden gebeuren wanneer er geen inspecteurs aanwezig zijn. De pakkans is enorm klein.
‘Het dier had een necrotische staartwonde met fistelvorming ter hoogte van het rectum.’
Dossier misstanden in Vlaamse slachthuizen deel 4. Animal Rights kreeg in het kader van de wetgeving betreffende openbaarheid van bestuur de rapporten met dierenwelzijnsinbreuken in handen van alle varkensslachthuizen in Vlaanderen van 2019 tot heden. In totaal gaat het om 42 rapporten uit varkensslachthuizen.
Op 5 juli 2023 ontvangt slachthuis Noordvlees – Van Gool in Kalmthout een waarschuwingsbrief van de afdeling Dierenwelzijn van de Vlaamse overheid voor het op 19 juni 2023 laten vervoeren van een niet-transportwaardig varken naar het slachthuis. Het dier was ziek, duidelijk vermagerd, heeft abcessen op de poot en een necrotische staartwonde met fistelvorming ter hoogte van het rectum. Het dier werd ante mortem ongeschikt verklaard voor humane consumptie door de FAVV dierenarts. De overtreding werd vastgesteld bij rondgang in de stal. De varkens waren reeds een uurtje daarvoor gelost. Het slachthuis had dit dier niet mogen aanvaarden.
Lange lijst misstanden
Uit het rapport blijkt al snel dat het wel vaker misgaat bij Noordvlees. Je leest hier een overzicht.
19 november 2020 Een van de aangevoerde varkens is erg mank en kan niet steunen op zijn linker voorpoot. Een tweede varken heeft een gebroken achterpoot
23 december 2020 Een van de aangevoerde varkens heeft een zeer groot gezwel aan de onderkant van de nek. Het heeft is ook erg mank en heeft een sterk gezwollen achterpoot. Een ander varken heeft een gebroken achterpoot.
7 januari 2021 Een van de aangevoerde varkens kan niet steunen op zijn linker voorpoot omwille van een sterke zwelling. Om deze reden is het dier niet transportwaardig.
13 januari 2021 Een van de aangevoerde varkens neemt geen steun op de rechter voorpoot. Om deze reden is het varken niet transportwaardig.
25 januari 2021 Een van 75 aangevoerde varkens heeft een dikke voorpoot waarop het dier moeilijk steun kan nemen. Het heeft eveneens een massa/gezwel ter hoogte van de linker borst. Een ander varken heeft een dikke achterpoot waarop het dier geen steun neemt. Een derde varken heeft twee dikke achterpoten waarop het moeilijk steun neemt. 35% van de dieren heeft toegetakelde oren. Mogelijks van toegebrachte letsels of oorbijten.
28 januari 2021 Een van aangevoerde varkens neemt geen steun op de linker achterpoot. De vervoerder slaat het weerspannig dier meerdere malen op de kop en de neus met de rammelaar.
10 mei 2021 Een van de aangevoerde varkens vertoont een zwaar necrotiserende navelbreuk. Om deze redenen is het dier niet transportwaardig.
1 juni 2021 Minstens 21 aangevoerde varkens vertonen ernstige staartwonden, sommigen met heel diepe wonden en necroseletsels. Om deze reden zijn deze dieren niet transportwaardig
1 juni 2021 Een van vier aangevoerde varkens vertoont letsels ten gevolge van staartbijten. Het vertoont eveneens ataxie, blijft achter en kan de andere varkens niet volgen. Nog drie andere varkens vertonen letsels ten gevolge van staartbijten.
1 juni 2021 Een van de aangevoerde varkens vertoont een navelbreuk met huidnecrose en een ontsteking. Het dier is niet transportwaardig.
7 september 2021 Een van de aangevoerde varkens vertoont een hernia van ongeveer 20 cm met necroseletsel. Het dier is niet transportwaardig.
20 april 2023 Er werd een varken aangevoerd met een dikke bil en zeer moeilijke steunname op dit ledemaat. Het betrof de rechter achterpoot. Het varken had een zwelling, sterk bemoelijkte gang en duidelijk verlies aan comfort waardoor dit niet transportwaardig was. Er werden eveneens geen maatregelen genomen waardoor het dier niet gemerkt was, niet vermeld op de VKI en niet apart geladen was. Het lijkt erop dat deze letsels reeds langere tijd aanwezig waren. Het dier wou ook niet rechtstaan en dit gebeurde zeer moeizaam. Gezien dit varken vlak voor de pauze gelost was werd dit dier logistiek geslacht als laatste voor de pauze. Het varken werd elektrisch bedwelmd in de observatiestal waardoor deze niet meer tot aan de bedwelming moest lopen. 28 april waarschuwing van Afdeling Dierenwelzijn
Fabeltjes van het slachthuis
Noordvlees is een groot slachthuis, het slacht 1,3 miljoen varkens per jaar. 84% van de ‘producten’ gaat naar het buitenland (zowel binnen als buiten Europa). De website van Vleeshal Van Gool zegt: “De herkomst van ons varkensvlees wordt uitvoerig gecontroleerd. Zorgvuldige selectie van de varkens, voornamelijk van kwekers uit de regio en milieuvriendelijke en hygiënische productiemethoden, garanderen een veilig, gezond en vooral lekker eindproduct.”
We weten inmiddels allemaal wat deze woorden waard zijn, helemaal niets! De lange lijst aan pv’s toont het tegendeel aan van die “zorgvuldige selectie”. Het gaat om dieren die overduidelijk niet transportwaardig waren omwille van ernstige letsels die niet over het hoofd gezien konden of mochten worden.
Of er ook bestraffende actie is ondernomen volgend op deze pv’s of dat er slechts waarschuwingen werden uitgedeeld, is Animal Rights niet bekend. De dierenrechtenorganisatie zal verhaal halen bij minister van Dierenwelzijn Ben Weyts en minister van Landbouw Jo Brouns.
Topje van de ijsberg
Wat we lezen in de rapporten is slechts het topje van de ijsberg. In de eerste plaats omdat het gaat om documenten van de inspecteurs van Dierenwelzijn Vlaanderen, die met enige regelmaat slachthuizen aangekondigd én onaangekondigd bezoeken. Het slachthuispersoneel moet al erg onoplettend zijn om de regels te overtreden waar de inspecteur op staat te kijken. En ook omdat de mishandelingen eerst door een inspecteur geconstateerd moet worden, en die het dan ook nog de moeite waard moet vinden om het bijbehorende papierwerk te verrichten. Het is aannemelijk dat er nog veel meer misstanden gebeuren wanneer er geen inspecteurs aanwezig zijn. De pakkans is enorm klein. Bovendien zaten de vermelde pv’s in eerste instantie niet bij de in de WOB aangeleverde documenten en werden alleen vermeld bij de ‘historiek’ in het pv van 5 juli 2023. Wat we te zien kregen is dus sowieso onvolledig.
De misstanden bij Noordvlees – Van Gool zijn geen uitzondering. Eerder bracht Animal Rights al naar buiten dat het grondig mis gaat bij slachthuis Ryckaert in Zele, Van Hoornweder in Torhout en Porc Meat in Zele.
In 2016 mochten de laatste twee resusapen van de Radboud Universiteit eindelijk met pensioen. De toen zeven en elf jaar oude mannetjes Tyr en Kaman waren de allerlaatste apen die op de Nijmeegse Universiteit werden gebruikt voor dierproeven. Inmiddels wonen ze al ruim zeven jaar bij Stichting AAP. Animal Rights zocht ze op.
Ondanks dat de apen nu een fijne opvang hebben gevonden en het leven als proefdier permanent achter zich hebben gelaten, blijft het schrijnend dat veel apen hun traumatische verleden met zich meedragen. “Zelfdestructieve gedragingen, zoals zelfmutilatie, zijn het gevolg van traumatische ervaringen uit hun verleden”, aldus Animal Rights directeur Susan Hartland. Zo likt Tyr regelmatig aan de muur. Dit is een gedraging die waarschijnlijk voortkomt uit jarenlange waterrestricties. Gelukkig worden ze goed verzorgd bij Stichting AAP en hebben ze inmiddels hun draai gevonden.
Radboud Universiteit
Veertig jaar lang voerde de Radboud Universiteit gruwelijke dierproeven uit op apen. Vanaf het moment dat Animal Rights (als ADC) in 2010 voor het eerst bij de Radboud langs ging, begon een campagne om de Radboud te motiveren te stoppen met deze proeven. In 2016 was het eindelijk zover, er waren nog maar twee apen over. Animal Rights overhandigde de Universiteit een laatste petitie om de laatste twee apen een dierwaardig pensioen te geven. Hiervoor werden ruim 27.000 handtekeningen opgehaald en volgde een positief gesprek met de universiteit. Eind 2016 heeft men de apen vrijwillig afgestaan aan Stichting AAP. Dit betekende eindelijk een einde aan dierproeven op apen bij de Nijmeegse Universiteit.
Dierproeven op apen
Mooi voor Tyr en Kaman, maar helaas worden er op andere locaties in Nederland nog steeds proeven op apen gedaan. Het gaat vaak om hersenonderzoek, virologische experimenten en het testen van medicijnen. Deze proeven zijn niet alleen onethisch maar gaan ook gepaard met ontzettend veel dierenleed. De apen worden vaak gefixeerd op stoelen om taken uit te voeren, krijgen elektrodes in hun hersenen geïmplanteerd of er worden klinische symptomen van MS opgewekt. Daarnaast is waterrestrictie een veelgebruikte methode om apen te dwingen taken uit te voeren. Hierbij krijgen de apen nauwelijks wat te drinken en worden ze tijdens de experimenten met een druppel water of sap beloond wanneer zij een handeling goed verrichten.
Tyr en Kaman
Met de twee resusapen gaat het gelukkig inmiddels relatief goed. Sinds 2020 woont Kaman met Anuj en momenteel wordt Tyr aan 2 anderen, Currito en Pepin, voorgesteld. Het koppelen van apen is een lang proces waarbij veel geduld vereist is. De apen zijn door hun verleden vaak beperkt gesocialiseerd en zijn soms vergeten hoe ze aap moeten zijn, of hebben dit zelfs nooit geleerd.
Gelukkig heeft Stichting AAP veel ervaring op dit gebied. De verzorgers kennen de dieren bij naam en geven hun hart en ziel om de vaak getraumatiseerde apen het zo goed mogelijk naar de zin te maken. Het doel is altijd om zo snel mogelijk een nieuw thuis voor de dieren te vinden maar vanwege hun traumatische verleden is dit niet altijd mogelijk.
Ladies man
Tyr en Kaman hebben hun draai bij Stichting AAP inmiddels wel gevonden. Zo reageren ze bijvoorbeeld goed op verrijking, maar ook op andere apen. Esther van Stichting AAP vertelt enthousiast hoe Kaman een echte “ladiesman” is. Het liefst spendeert hij zijn dagen met het groomen van de vrouwelijke Berbermakaken. Tyr daarentegen blijkt met name geïnteresseerd in voedsel. Zolang er eten in de buurt is, is hij tevreden, vertelt ze.
Hun verleden is niet alleen mentaal maar ook fysiek altijd bij hen. Zo was Kaman direct te herkennen aan zijn “tattoo”. De Radboud Universiteit tatoeëerde de apen om ze te kunnen herkennen. Ondanks dat de tattoo al zeven jaar niet is vernieuwd en verzorgers hebben geprobeerd om haargroei te induceren, is deze nog steeds duidelijk zichtbaar.
Animal Rights
Ondanks dat Tyr en Kaman de rest van hun leven nu mogen doorbrengen in een fijne opvang, worden er nog steeds op meerdere locaties in Nederland en België, zoals bij het BPRC, het Nederlands Herseninstituut en de KU Leuven, afschuwelijke experimenten op apen uitgevoerd. In Tilburg zit zelfs een van de grootste apenhandelaren van Europa, Hartelust, die apen verkoopt aan dierproefcentra. Daarom blijft Animal Rights zich onvermoeid inzetten voor een wereld zonder proefdieren.
