In Grand Café Utopie in Den Haag vond afgelopen zaterdag de presentatie plaats van het boek ‘Jagerslatijn’. Het boek, geschreven door Nettie Dekker, werpt een verhelderende blik op de jacht in Nederland, de mythes en fabels rondom termen als ‘beheer’ en ‘schadebestrijding’.
Tijdens de presentatie ging advocaat Marco van Duijn in gesprek met onder andere Eva Akerboom (PvdD) en Pauline de Jong (Fauna4Life) over de jacht in Nederland. Natuurlijk mocht Nettie zelf ook niet ontbreken. Animal Rights stelde haar een paar vragen over het boek.
Campagnecoördinator Aysis Plet: “Het is de belangrijk dat de discussie over de jacht niet eenzijdig is. Dat zie je in de media gebeuren en op die manier krijgen mensen helaas onjuiste informatie. Hier lijden dieren onder.”
Waarom ‘Jagerslatijn’?
Auteur Nettie Dekker blogt al jaren over dieren. Dit doet ze met name over haar ex-zwerfkatten en dieren(welzijn) in het algemeen. Nettie: “Vooral de houding van mensen ten opzichte van dieren en vaak hun selectieve dierenliefde vind ik interessant.”
“Door de jaren heen zag ik dat het verhaal van de jagers steeds vaker en prominenter in de media kwam, dat journalisten nooit kritische vragen stellen en zelden wederhoor toepassen”
Auteur Nettie Dekker
Via-via kwam zij tien jaar geleden in aanraking met de jacht. Een onderwerp waar Nettie, net als de meeste Nederlanders, vrijwel niets over bleek te weten.
“Hoe meer ik me verdiepte in het onderwerp, hoe meer mijn focus daarop kwam te liggen. Ik realiseerde me ook dat er veel organisaties zijn die zich inzetten voor het welzijn van gehouden dieren en huisdieren en maar weinig die zich bezighouden met de bescherming van in het wild levende dieren”, aldus Nettie. “Door de jaren heen zag ik dat het verhaal van de jagers steeds vaker en prominenter in de media kwam, dat journalisten nooit kritische vragen stellen en zelden wederhoor toepassen. Daaruit ontstond het idee om ‘Jagerslatijn’ te schrijven.”
Het boek is goed ontvangen en wordt regelmatig door ecologen, ex-jagers en boswachters aanbevolen, mensen die dus veel over de jacht weten, en daar is Nettie trots op. “Mijn boek kwam uit net voordat Staatsbosbeheer met het bericht naar buiten kwam dat de doelstand voor de grote grazers in de Oostvaardersplassen eindelijk was bereikt. Dat het was gelukt om duizenden gezonde dieren (vooral edelherten) te doden en de populatie terug te schieten naar een fractie van het aantal dieren dat in het gebied leefden voordat ze bejaagd werden. Meerdere lezers lieten me weten dat ze – met hun nieuwe kennis over populatiegroei in hun achterhoofd – zo’n bericht nu heel anders lazen.”
Een open gesprek over de jacht
Tijdens de boekpresentatie waren enkele gasten uitgenodigd die zich op hun eigen manier inzetten tegen de jacht. Advocaat Marco van Duijn (Utopie advocaten) ging het gesprek aan met Nettie Dekker (auteur), Eva Akerboom (PvdD), Petra den Boer (Utopie Advocaten), Pauline de Jong (Fauna4Life) en Aysis Plet (Animal Rights). Personen en organisaties die vóór de jacht zijn, waren uitgenodigd maar waren er niet op ingegaan.
We hebben het onderstaande filmpje gemaakt om een sfeerimpressie te kunnen geven van de avond!
Kennis: het wapen in de strijd tegen de jacht
Nettie hoopt dat door het boek veel meer mensen zich verdiepen in de achtergronden van de jacht en gelooft dat het vooral belangrijk is dat mensen hun informatie uit kritische bronnen halen, of dit nou ‘Jagerslatijn’, de Animal Rights website of een andere bron is.
“Het is belangrijk dat je ook vanuit een politiek standpunt beseft wat jouw stem betekent voor de jacht en in het wild levende dieren.”
Auteur Nettie Dekker
“Als meer mensen goed geïnformeerd zijn, kunnen zij hun krant of nieuwssites erop aanspreken als die jachtpropaganda verspreiden. Dan zullen ook die media zich meer moeten gaan verdiepen in het onderwerp”, legt Nettie uit. “Jacht was niet altijd zo’n geaccepteerd verschijnsel. Wij kunnen dat beeld dus ook terug laten kantelen”.
Nettie benadrukt ook dat wij zelf de overheden kiezen die de jagers de vrije hand hebben gegeven. De provincies zijn uiteindelijk verantwoordelijk voor de grote hoeveelheden ontheffingen die worden afgegeven en de nationale overheid is verantwoordelijk voor de plezierjacht. Het is absurd dat deze nog steeds is toegestaan terwijl het met bijna alle diersoorten op de ‘wildlijst’ slecht gaat.
“Het is belangrijk dat je ook vanuit een politiek standpunt beseft wat jouw stem betekent voor de jacht en in het wild levende dieren”, aldus Nettie.
Twijfels? Gewoon lezen!
Tegen de twijfelaars zegt Nettie: “Wees open-minded. Parkeer even die overtuiging dat ‘beheer nu eenmaal moet’ en ga onbevooroordeeld lezen. Reserveer een paar uur van je tijd om je te verdiepen in het lot van in het wild levende dieren. En kijk daarna of jouw idee over de noodzaak van de jacht nog net zo sterk is. Koop het boek (het is niet duur!), lees het en geef het daarna door aan iemand anders. Of vraag je bibliotheek om het aan te schaffen.”
In oktober 2022 stond Animal Rights tegenover de Jagersvereniging in de rechtbank in Den Haag. De Jagersvereniging had destijds een kort geding aangespannen tegen de Nederlandse Staat vanwege het verbod om tijdens het jachtseizoen te mogen jagen op de haas in Utrecht, Groningen en Limburg. Terwijl deze diersoort in een ongunstige staat van instandhouding verkeert, wil de Jagersvereniging de populatie toch verder decimeren. Animal Rights voegde zich samen met Fauna4Life als belanghebbende in deze zaak bij de Staat. De Jagersvereniging verloor vorig jaar het kort geding.
Op maandag 21 augustus start de bodemprocedure die de Jagersvereniging heeft aangespannen tegen de staat als gevolg van de uitspraak van vorig jaar. De zitting zal ook deze keer plaatsvinden in de rechtbank in Den Haag. Behalve de haas zal ook het verbod op de jacht op het konijn behandeld worden. De Jagersvereniging beweert, samen met enkele andere organisaties, dat de besluiten van de overheid gebaseerd zijn op onjuiste gegevens.
Bodemprocedure
UPDATE: Op 11 oktober is er uitspraak gedaan in de bodemprocedure: het besluit van de Staat blijft staan. De eisen van de Jagersvereniging zijn niet ontvankelijk verklaard. Komend jachtseizoen mag er nergens gejaagd worden op het konijn, en in de provincies Utrecht, Groningen en Limburg mag er ook niet gejaagd worden op de haas.
“Dat de jagers beweren dat de methodes en de cijfers die de Staat hanteert niet deugen is een typisch geval van de pot die de ketel verwijt dat die zwart ziet.”
Campagnecoördinator Aysis Plet
‘Jagen is als aardappels oogsten’
De Jagersvereniging meent dat met het besluit van vorig jaar om de jacht niet te openen op deze diersoorten, er een inbreuk is gemaakt op hun ‘eigendomsrecht’. Ze beweren dat de jacht is ‘ingeperkt om politieke redenen, niet voor een doel dat de Wet natuurbeheer beoogt te dienen’. Ook is de Jagersvereniging is er van overtuigd dat het besluit gebaseerd is op ondeugdelijke gegevens en rekenmethodes. Dit is een bijzonder standpunt, gezien de gegevens en tellingen van de Jagersvereniging zelf al jaren worden afgewezen als officiële cijfers omdat ze uiterst onbetrouwbaar zijn.
Aysis Plet, campagnecoördinator: “Dat de jagers beweren dat de methodes en de cijfers die de Staat hanteert niet deugen is een typisch geval van de pot die de ketel verwijt dat die zwart ziet”.
De Staat gebruikt de Habitatrichtlijn als methode om te bepalen of een diersoort in een gunstige of ongunstige staat van instandhouding verkeert. Deze methode is in 1992 door de Europese Unie opgesteld om de biologische biodiversiteit in Europa in stand te houden. Er wordt door de Jagersvereniging beweerd dat deze rekenmethode die de Staat heeft gehanteerd onrechtmatig is en deze dus niet meer gebruikt mag worden in de toekomst.
Tijdens de zitting werd er door de advocaten van de Jagersvereniging uitspraken gedaan zoals dat ‘de jacht vergelijkbaar is met aardappels oogsten’. In de pleitnota stelt de Jagersvereniging ook dat de jacht op de haas en het konijn nodig is omdat er ’te weinig predatoren’ zijn. Terwijl jagers nota bene zelf verantwoordelijk zijn voor de dood van heel wat predatoren zoals kraaien, kauwen, vossen, marters en ratten, maar die moeten dan weer dood omdat ze te veel jachtwild buit maken. Zo vindt de jagerij altijd wel een smoesje om het doden van dieren te verantwoorden.
“De maatregelen die de Staat neemt gaan niet ver genoeg om konijnen en hazen te beschermen, maar het is goed dat de plezierjacht op het konijn in Nederland en op de haas in drie provincies gesloten blijft.”
Petra den Boer, advocaat
Nog steeds onvoldoende beschermd
De uitkomst van deze uitspraak is fantastisch nieuws, maar helaas betekent het nog steeds weinig voor de hazen en konijnen die onder het mom van ‘schadebestrijding’ en ‘beheer’ worden gedood. Deze vorm van jacht gaat het gehele jaar door.
Petra den Boer, advocaat: “De rechtbank heeft in de bodemprocedure de vorderingen – net als in kort geding – terecht afgewezen. Het is duidelijk dat de populaties van het konijn en de haas extreem achteruit zijn gegaan en dat deze dieren beschermd moeten worden onder de Wet natuurbescherming. De maatregelen die de Staat neemt gaan niet ver genoeg om konijnen en hazen te beschermen, maar het is goed de plezierjacht op het konijn in Nederland en op de haas in drie provincies gesloten blijft.”
Vanuit Animal Rights pleiten wij voor de enige positieve uitkomst voor Nederland: een algeheel verbod op de jacht.
In het kort
Toen demissionair minister Christianne van der Wal (Natuur en Stikstof) in 2022 besloot dat er in Utrecht, Groningen en Limburg niet op hazen mag worden gejaagd, was de gehele jachtlobby in rep en roer. De jacht werd stopgezet vanwege de afname van de populaties in deze specifieke provincies. Samen met enkele andere belanghebbenden waaronder de NOJG (Nederlandse Organisatie voor Jacht en Grondbeheer) en de FPG (Federatie Particulier Grondbezit), spande de Jagersvereniging als tegenreactie een kort geding aan tegen de staat.
Jagersgemeenschap laat ware gezicht zien
Tijdens de zitting die in oktober 2022 plaatsvond, vielen de jagers volledig door de mand toen hun advocaten luid protesteerden nadat de rechter aangaf dat ze op 20 oktober een uitspraak zou doen: 5 dagen na de opening van het jachtseizoen op 15 oktober. De advocaten benadrukten dat het “in het grootste belang van hun cliënten is”, dat er een uitspraak zou komen vóór de start van het jachtseizoen. Voor Animal Rights is dit het zoveelste bewijs dat jagers vooral willen schieten. Mochten ze écht in het belang van de natuur handelen, zoals ze zo vaak verkondigen, dan zou het beschermen -en dus niet doden van de hazen en konijnen prioritair zijn.
Als gevolg van het kort geding begon de Jagersvereniging een bodemprocedure tegen de Staat. De zitting van deze procedure vond op 21 augustus plaats. Volgens de Jagersvereniging, die al een flinke tijd vroeg om financiële bijdragen voor deze bodemprocedure, was het belangrijk om ‘te voorkomen dat de jacht onmogelijk wordt gemaakt” en moet er “een doorbraak gerealiseerd worden om te zorgen voor een positieve toekomst van de jacht in Nederland”.
Op zaterdag 30 september stonden de Hunt Saboteurs van Animal Rights bij zonsopgang in het veld om de jagers uit de Krimpenerwaard tegemoet te komen. De jagers komen daar regelmatig voor dag en dauw om nietsvermoedende en weerloze ganzen uit de lucht te schieten.
Tijdens de actie konden de Hunt Saboteurs succesvol een aantal levens redden door de ganzen die richting het vizier van de jagers vlogen te verjagen.
Van de grond geraapt als vuilnis
De geweerschoten klinken aan alle kanten, maar het is soms lastig om de exacte locatie van de jachtpartij te vinden. Nadat de Hunt Saboteurs een tijdje hebben rondgereden door de Krimpenerwaard, stuiten ze op een goed gecamoufleerde jachthut in een weiland. De jagers schoten met z’n vieren op ganzen vanuit de hut met behulp van lokganzen, lokroepen en zelfs dode soortgenoten die verspreid over het weiland lagen. Het is een morbide gezicht. Coördinator Aysis Plet: “Ze schieten families ganzen uit de lucht en rapen ze van de grond alsof het vuilnis is. Een vreselijk gezicht. Vooral wanneer je overlevenden ziet terugcirkelen boven de plek waar hun familie is gestorven raakt dat je heel erg”.
Dode Canadese ganzen worden opgeraapt als vuilnis
Succesvolle actie
Terwijl de jagers goed gecamoufleerd vanuit hun jachthut schoten op overvliegende ganzen, pakken de Hunt Saboteurs gauw hun camera’s en luchthoorns om beelden te kunnen schieten en zo mogelijk ganzen te verjagen. Ondanks de inspanningen gingen de jagers toch met een kar vol dode ganzen naar huis.
“We zien keer op keer dat jagers, hoewel ze beweren natuurliefhebbers te zijn, brutaal met dieren omgaan. Wat wij hier zien is geen liefhebben, maar moord.”
Campagnecoördinator Aysis Plet
Coördinator Aysis Plet: “We zien keer op keer dat jagers, hoewel ze beweren natuurliefhebbers te zijn, brutaal met dieren omgaan.. Wat wij hier zien is geen liefhebben, maar moord.”
De politie liet zich ook nog even zien later op de ochtend. Deze waren vermoedelijk gebeld door de jagers of omwonenden. Toen er vanuit de woordvoerder van de Hunt Saboteurs lastige vragen werden gesteld aan de politie en er meerdere mogelijke overtredingen die door de jagers waren begaan werden opgemerkt, vertrekt de agent zonder überhaupt de reden te verkondigen waar hij in de eerste plaats voor was gebeld.
Prioriteit: levens redden
De acties van de Hunt Saboteurs in het veld zijn gericht op het verstoren, vastleggen en blootleggen van het leed wat komt kijken bij de jacht. Wanneer de Hunt Saboteurs een jachtpartij tegenkomen wordt er gepoogd om met het geluid van luchthoorns de vlucht van overvliegende ganzen om te leiden, buiten het bereik van de jagers. Als dit op het juiste moment wordt gedaan, vliegen ganzen weg van de jagers en zijn ze voorlopig weer veilig.
Soms kan de aanwezigheid van de Hunt Saboteurs al genoeg zijn om een jachtpartij eerder naar huis te sturen. Veel jagers voelen zich niet op hun gemak wanneer ze worden gefilmd of er ogen op ze gericht zijn. De Hunt Saboteurs filmen altijd vanaf de openbare weg.
Er zijn door de Hunt Saboteurs al vaak misstanden vastgelegd op beeld tijdens deze acties. Deze beelden dragen bij aan het verspreiden van bewustzijn en kennis over de jacht en laten het leed zien wat jagers veroorzaken bij de dieren. Ook kunnen deze beelden we deze beelden vaak goed gebruiken wanneer wij juridische stappen willen nemen en/of ons beklag willen doen bij de provincie.
Een jager raapt de dode ganzen op die tussen de lokganzen liggen
Een dode gans wordt bij zijn keel gepakt en meegenomen terug naar de jachthut
Vanuit de jachthut laten de jagers lokgeluiden horen om ganzen richting hun schietveld te lokken
De plezierjacht is nog niet eens begonnen
Veel mensen verkeren in de veronderstelling dat er enkel tijdens de plezierjacht gejaagd wordt. Deze loopt van 15 oktober tot 31 januari. Tijdens deze periode mag er gejaagd worden op verschillende diersoorten die in het wild leven. Dit komt bovenop het doden van dieren zoals vossen, kraaien en ganzen, waarop het hele jaar gejaagd mag worden onder het mom van ‘schade’ of ‘beheer’. Volgens Animal Rights zijn deze woorden misleidende labeltjes die op ordinaire schietpartijen worden geplakt.
Er mag tijdens de plezierjacht gejaagd worden op de fazant, houtduif, wilde eend en de haas (in negen provincies). Het konijn is hopelijk dit jaar tijdens de plezierjacht nog veilig. Vorig jaar werd er besloten door demissionair minister van der Wal dat er niet gejaagd mag worden op het konijn tijdens de plezierjacht vanwege de ongunstige staat van instandhouding van de Nederlandse konijnenpopulatie. Naar aanleiding van dit besluit spande de KNJV (Koninklijke Nederlandse Jagersvereniging) een kort geding aan tegen de Nederlandse Staat. Hierin voegde Animal Rights zich aan de kant van de Staat. Het kort geding resulteerde in een verlies voor de KNJV en mondde uit in een bodemprocedure. De uitspraak in deze bodemprocedure wordt op 11 oktober gedaan.
Ondanks dit verbod mag er nog het hele jaar door gejaagd worden op konijnen door het gebruik van ontheffingen.
De jagers vertrekken nadat ze tientallen ganzen hebben doodgeschoten
Hunt Saboteurs blijven actief
De Hunt Saboteurs van Animal Rights zijn het hele jaar door actief. Komend jachtseizoen zullen er extra acties gepland worden en zullen de Hunt Saboteurs zo veel mogelijk demonstreren in het veld.
Je kunt een actieve bijdrage leveren aan onze strijd tegen de jacht door locaties en eventuele beelden van jachtpartijen door te sturen naar [email protected].
De Staatsvoedsel- en Veterinaire Dienst (SFVS) van Litouwen deelt op 26 november 2020 mee dat op een nertsenfokkerij in het district Jonava Sars-Cov-2 is gevonden. Na de plotselinge dood van 169 nertsen op dinsdag 24 november op een fokkerij van UAB Danmink werden door SFVS-specialisten diezelfde dag nog 10 monsters genomen om te testen door het laboratorium van het National Institute for Food and Veterinary Risk Assessment. Woensdag 25 november zijn nog eens 22 extra monsters geselecteerd uit 155 dood gevonden nertsen. Ook deze zijn bevestigd voor COVID-19. Vijf medewerkers testten ook positief voor COVID-19. 1
Teken het burgerinitiatief voor een bont importverbod!
Hoofd aandeelhouder in Danmink is Vilkijos ūkis. Er zijn diverse nertsenfokkerijen rondom het dorp Vilkija. Het besmette bedrijf heeft 60.000 dieren.
Er zijn operationele beperkingen ingevoerd. Zo is het verboden dieren, voeder of andere dierlijke producten van besmette bedrijven te verwijderen. Er werd verder besloten om de nertsen die in 22 geïnfecteerde kooien (ongeveer 40 individuen) opgesloten zaten ook te doden en de kadavers af te voeren naar een verwerkingsfabriek voor dierlijke bijproducten.
Volgens de de Staatsvoedsel- en Veterinaire Dienst worden er 1,6 miljoen nertsen in Litouwen gehouden.
Op 31 december 2020 meldt Litouwen een volgend geval van corona besmetting op een bedrijf met 55.000 nertsen in het dorp Pavartyčiai in de regio Radviliškis van de provincie Šiauliai. Na covid-19 besmetting bij vijf medewerkers werden vijf dode nertsen getest en het virus gevonden in vier daarvan. Besmette bedrijven worden geïsoleerd; er wordt niet geruimd.
Litouwen verbiedt bontfok
Donderdag 21 september 2023 stemden 68 parlementsleden in Litouwen voor een einde aan bontfokkerijen vanaf 2027. 25 Leden stemden tegen en 15 onthielden zich van stemming, waarmee de voorgestelde amendementen voor de Litouwse versie van de Wet dieren waren aangenomen. De Litouwse president Gitanas Nausėda zette zijn handtekening er op vrijdag 27 september onder. De bontfokkers riepen nog op tot een veto, maar de president liet de maandag ervoor al weten dat hij zou tekenen, omdat de wet overeenstemt met zijn principes.
Tussen 2024 en 2026 kunnen nertsenfokkers de tent sluiten en voor compensatie in aanmerking komen voor het aantal dieren dat ze hielden en de sloopkosten. Natuurlijk klagen ze over de hoogte ervan.
Litouwen is het twintigste land in Europa (en vijftiende in de EU) dat deze barbarij verbiedt.
Op 5 september 2023 diende Minister voor Natuur en Stikstof Christianne van der Wal-Zeggelink een Kamerbrief in over het wolvenbeleid. 1 Ze pretendeert daarin dat ‘de rechter’ en zij hetzelfde denken over het beschermen van gehouden dieren tegen de wolf. Dat is pertinent niet waar. De minister misleidt hiermee de Tweede Kamer.
Wat staat er in de brief?
Onder de kop ‘Handhaving bescherming vee’ gaat ze in op een van de verzoeken van Animal Rights aan de Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit (NVWA) om handhavend op te treden tegen dierhouders die geen of onvoldoende voorzorgsmaatregelen nemen om ‘hun’ dieren te beschermen tegen aanvallen door een wolf: “Volgens de stichting handelt de schapenhouder hiermee in strijd met artikel 1.6, derde lid, van het Besluit houders van dieren (Bhd).“
Artikel 1.6, derde lid, van het Besluit houders van dieren
Een dier wordt, indien het niet in een gebouw wordt gehouden, bescherming geboden tegen slechte weersomstandigheden, gezondheidsrisico’s en zo nodig roofdieren. 2
Ze zegt hierover: “Het handhavingsverzoek is afgewezen omdat de voorzieningenrechter het standpunt deelt dat dierenhouders die nog niet alle bestaande wolfwerende maatregelen hebben genomen niet in overtreding zijn. De schapenhouder heeft gedaan wat onder de huidige omstandigheden van hem verwacht kan worden om aanvallen op zijn schapen te voorkomen en zijn dieren tegen wolven te beschermen. Daarom ziet de voorzieningenrechter geen aanleiding om de minister te gelasten handhavend op te treden.”
Animal Rights is het niet eens met de conclusie dat deze schapenhouder heeft gedaan wat onder de huidige omstandigheden van hem verwacht kan worden, maar daar gaat het hier niet om.
Wat is er misleidend?
Het gaat om die eerste zin. De voorzieningenrechter zou het standpunt delen dat dierenhouders die nog niet alle bestaande wolfwerende maatregelen hebben genomen niet in overtreding zijn. Dat is inderdaad de kern van de uitspraak in het verzoek om een voorlopige voorziening (met de nadruk op ‘voorlopig’): “De schapenhouder heeft naar het voorlopig oordeel van de voorzieningenrechter gedaan wat onder de huidige omstandigheden van hem verwacht kan worden om aanvallen op zijn schapen te voorkomen en zijn dieren tegen wolven te beschermen, zodat geen sprake is van overtreding van art. 1.6 lid 3 Besluit houders van dieren.”
Dit is echter helemaal niet het standpunt van de minister, uitgedragen door de NVWA!
In de besluiten op de handhavingsverzoeken van Animal Rights en de beslissingen op bezwaar daar tegen houdt de NVWA vol ”dat niet gesteld kan worden dat er door schapen niet of onvoldoende te beschermen tegen de wolf, sprake is van een overtreding van artikel 1.6, derde lid, van het Bhd.”
De uitspraak van de voorzieningenrechter is juist in tegenspraak met het standpunt van de minister!
De minister, bij monde van de NVWA, draagt dus het standpunt uit dat van dierhouders niet verwacht wordt dat ze schapen en andere gehouden dieren beschermen tegen wolven. Ondanks dat het Bhd zegt: ”Een dier wordt, indien het niet in een gebouw wordt gehouden, bescherming geboden tegen slechte weersomstandigheden, gezondheidsrisico’s en zo nodig roofdieren.”
Dit is natuurlijk volstrekt onhoudbaar voor een rechtbank en was dan ook niet het ”standpunt” van de voorzieningenrechter.
Een juridisch expert trekt dezelfde conclusie
In een noot bij de uitspraak door juridisch expert mr.drs. Bart Arentz trekt hij dezelfde conclusie als Animal Rights: ”De Minister van LNV – het bevoegd gezag in het kader van de Wet dieren – had het handhavingsverzoek in kwestie afgewezen en wel op vrij algemene en principiële gronden: tijdens de transitiefase die Nederland doormaakt acht de Minister nog geen wettelijke verplichting tot bescherming tegen de wolf aanwezig. De voorzieningenrechter wijst het verzoek wel af, maar volgt – zo lijkt het – de Minister niet in dit verstrekkende betoog. Omdat de schapenhouder een wolfwerend raster had geplaatst had de schapenhouder gedaan wat onder de huidige omstandigheden van hem verwacht kan worden om aanvallen op zijn schapen te voorkomen.”3
“De minister en ‘haar’ NVWA weten ook wel dat dit een gelopen zaak is en ze voor de rechter zullen verliezen. Ze zetten nu vooral vertragingstactieken in, die nog tientallen, zo niet honderden, schapen en andere gehouden dieren het leven zullen kosten. Met verdere demonisering van de wolf als direct resultaat.”
Susan Hartland, Animal Rights
Dhr. Arentz ziet voor Animal Rights dan ook ”een lichtpuntje. “Niets doen” lijkt geen optie meer. En volgens de schapenhouder zijn er nog veel collega’s die precies dat doen …”
Wolvenbeleid
“Niets doen is geen optie, maar ‘niets doen’ is precies wat de minister en de NVWA doen!”, zegt Animal Rights directeur Susan Hartland. “De minister en ‘haar’ NVWA weten ook wel dat dit een gelopen zaak is en ze voor de rechter zullen verliezen. Ze zetten nu vooral vertragingstactieken in, die nog tientallen, zo niet honderden, schapen en andere gehouden dieren het leven zullen kosten. Met verdere demonisering van de wolf als direct resultaat.”
Ook haar eigen Kamerbrief laat zien dat het standpunt van de minister onhoudbaar is. Onder de kop ‘Interprovinciaal wolvenplan’ staat bijvoorbeeld dat het Interprovinciaal wolvenplan uit 2019 in april 2023 een addendum heeft gekregen waarin onder andere staat: ”Mogelijkheid tot voorwaardelijkheid van de tegemoetkomingsregeling in de subsidiegebieden voor preventieve maatregelen.” Men werkt dus toe naar beleid waarbij een ‘schade’ uitkering niet meer onvoorwaardelijk is, zoals nu, maar afhankelijk wordt van genomen preventieve maatregelen.
Onder de kop ‘Wolven in de EU’ staat geschreven: ”De Europese Commissie (EC) heeft geconstateerd dat de terugkeer van de wolf naar EU-regio’s waar de wolf al lange tijd afwezig is, kan leiden tot conflicten met lokale landbouw- en jachtgemeenschappen. Met name wanneer maatregelen ter voorkoming van aanvallen op vee niet op grote schaal worden toegepast.” De EC constateert dus – vertaald naar de Nederlandse situatie – dat wolf-gerelateerde conflicten rechtstreeks verband houden met het niet naleven van art. 1.6 lid 3 Besluit houders van dieren.
Ze realiseert zich dat zelf ook. In het verslag van het commissiedebat Stikstof, NPLG en natuur van 20 september 2023, laat de minister optekenen: “Ik moet ook eerlijk zeggen dat de veehouder juridisch gezien verantwoordelijk is voor het beschermen van de dieren. Daar zijn ook subsidieregelingen voor. Maar die worden niet veel ingezet, moet ik zeggen. De provincies hebben goede subsidieregelingen voor wolfwerende rasters et cetera om ook preventief veel meer te doen. Het is echt van belang dat ze die informatie meer opzoeken, want BIJ12 bijvoorbeeld geeft die informatie gewoon. Ik zie graag dat hier optimaal gebruik van wordt gemaakt.”
