Op 18 oktober 2024 vroeg Animal Rights het college van burgemeester en wethouders van de gemeente Someren om de milieuvergunning in te trekken van de varkensfabriek aan de Verhagenstraat 2 te Lierop in de gemeente Someren. Het bedrijf is onderdeel van het (voormalige) varkensimperium van ‘varkensbaron’ Adriaan Straathof en heet nu Lierop Exploitatie B.V.
In 2017-2018 verkrijgt Adriaan Straathof uit een faillissement de stal aan de Verhagenstraat 2 in Lierop. Lierop Exploitatie BV werd opgericht op 1 september 2020, voorheen was dit varkensbedrijf onderdeel van Sebava BV. Sinds 1 januari 2020 is Maarten Verdoorn de algemeen directeur van Lierop exploitatie B.V.. Daarvoor was hij jarenlang bedrijfsleider in de Straathof ‘varkensfabriek’ in het Brabantse Hoeven.
Geen natuurvergunning, wel milieuvergunning
Lierop Exploitatie B.V. beschikt niet over een natuurvergunning van de provincie maar wel over een (revisie)vergunning van de gemeente in het kader van de Wet milieubeheer uit 2000 en 2003 voor het houden van in totaal 5.136 varkens. Er worden op deze locatie al geruime tijd in het geheel geen dieren meer gehouden. Hierdoor is sprake van een zogeheten ‘slapende vergunning’.
Volgens Animal Rights is het niet wenselijk dergelijke vergunningen in stand te houden. Animal Rights vindt het dan ook passend dat de nog vigerende milieuvergunning wordt ingetrokken en verzoekt het college van burgemeester en wethouders van de gemeente Someren dan ook daartoe over te gaan.
Het bedrijf staat leeg
Op 10 mei 2021 voerden NVWA-inspecteurs een controle uit op het bedrijf. Naar aanleiding van deze controle werden op 17 mei 2021 acht lasten onder dwangsom opgelegd. Bij een hercontrole op 1 juli 2021 bleken nog altijd drie van de acht zaken niet in orde. In een brief van 17 augustus 2021 maakte de NVWA vervolgens het voornemen tot invordering van de verbeurde dwangsommen kenbaar. Op 23 september 2021 kondigde de NVWA aan dat ze Lierop Exploitatie BV twee nieuwe lasten wilde opleggen, één onder dwangsom en één onder bestuursdwang. De advocaat van Lierop Exploitatie BV betoogde op 5 oktober 2021 dat de voorgenomen last onder bestuursdwang de continuïteit van de onderneming ernstig in gevaar zou brengen. De begunstigingstermijn van de voorgenomen last was 1 februari 2022. Lierop Exploitatie BV ziet geen andere uitweg dan om haar stallen tegen die tijd leeg te hebben ‘gedraaid’. Zie voor de redenen van de dwangsommen hieronder.
Voorgaande betekent dat de stallen op deze locatie minstens vanaf 1 februari 2022 leeg staan, dus zijnde een ruime 2 jaar.
De stichting baseert het intrekkingsverzoek op artikel 5.40, lid 2, sub b, van de Omgevingswet. Dit artikel bepaalt dat het bevoegd gezag een omgevingsvergunning kan intrekken als gedurende een jaar of een in de vergunning bepaalde langere termijn geen activiteiten zijn verricht met gebruikmaking van de vergunning. Volgens Animal Rights wordt aan de voorwaarden van voornoemd artikel voldaan; zij verzoekt het college dan ook van deze bevoegdheid tot intrekking gebruik te maken.
Bibob
Verder baseert Animal Rights haar intrekkingsverzoek op artikel 5.40, lid 2, sub d, van de Omgevingswet. Dit artikel bepaalt dat het bevoegd gezag een omgevingsvergunning kan intrekken vanwege de Wet bevordering integriteitsbeoordelingen door het openbaar bestuur (bibob). Animal Rights stelt dat er ernstig gevaar bestaat dat de milieuvergunning mede is gebruikt/ zal worden gebruikt (bij hervatting van de bedrijfsvoering) om strafbare feiten te plegen.
Straathof staat zowel in Nederland, als in België en Duitsland bekend als ‘beruchte varkenshouder’. Straathof is veelvuldig in opspraak geraakt vanwege juridische procedures omtrent zijn megastallen en misstanden in betreffende stallen. Maar daar stopt het niet, Straathof is meerdere malen veroordeeld en heeft, als klap op de vuurpijl, in Duitsland zelfs een beroepsverbod opgelegd gekregen. In de periode 2007-2014 zijn er in Nederland ernstige overtredingen geconstateerd, met, wat wordt genoemd, ernstig verminderd dierenwelzijn tot gevolg. Straathof kreeg onder meer forse boetes en er werd een voorwaardelijke stillegging opgelegd; In de periode 2014-2018 zijn er in Nederland wederom ernstige overtredingen geconstateerd. Tegen de geconstateerde overtredingen is bestuursrechtelijk opgetreden. Er is ook strafrechtelijk opgetreden; In 2019 is varkenshouder Straathof veroordeeld tot 8 maanden cel wegens dierenmishandeling.
Op 22 juni 2022 heeft het Landelijk Bureau Bibob (LBB) een advies uitgebracht aan de provincie Flevoland, op basis waarvan het college van GS van Flevoland op 9 maart 2023 heeft besloten om de omgevingsvergunningen voor het bedrijf ‘Creil Exploitatie B.V.’, welk bedrijf eveneens door Verdoorn wordt bestuurd, in te trekken. Eenzelfde ontwikkeling is gaande op de locatie te Hoeven.
In het LBB-advies is opgenomen dat door vennootschappen van Straathof in de jaren 2009 tot en met 2018 strafbare feiten zijn gepleegd op grond van onder meer de Wet Dieren, het Varkensbesluit en de Gezondheids- en welzijnswet voor dieren, de Meststoffenwet, de Wet Milieubeheer en de Wabo. Deze strafbare feiten hangen samen met de exploitatie van varkenshouderijen waarvoor de onderhavige milieuvergunningen zijn verleend. In dit kader wordt ook specifiek de onderhavige locatie te Lierop genoemd (ECLI:NL:RBMNE:2024:423, overweging 13).
Aangezien het in het voorliggende geval om hetzelfde samenwerkingsverband gaat en om dezelfde activiteit (exploitatie van een varkenshouderij), en de misstanden op de locatie te Lierop nota bene tevens aanleiding zijn geweest om de omgevingsvergunning te Creil in te trekken, acht Animal Rights het dan ook voor de hand liggend dat eveneens de milieuvergunning voor de locatie te Lierop wordt ingetrokken. De stichting doet het college dan ook het verzoek daartoe over te gaan.
De natuur
Tot slot acht Animal Rights het nodig de vergunning in te trekken in het belang van de bescherming van het milieu en de natuur. Bij de vergunning hoort een ammoniakemissie van 6212,32 kg/ jaar. Op ongeveer 3 km afstand is het Natura 2000-gebied ‘Strabrechtse Heide & Beuven’ gelegen. De natuurwaarden daar worden reeds ernstig belast met een stikstofdepositie die 2 maal hoger is dan de kritische depositiewaarde. Stikstofdepositie wordt ook als groot knelpunt genoemd in de natuurdoelanalyse van dit gebied. Het is evident dat de activiteiten van het bedrijf, wanneer de activiteiten weer zouden worden hervat, of worden ingezet in het kader van in/-externe saldering, zullen bijdragen aan de stikstofoverbelasting van Natura 2000-gebieden, met gevolg (mogelijk) significante negatieve gevolgen voor de instandhoudingsdoelstelling van betrokken gebieden. Ook rekening houdend met voornoemde belangen die gediend zijn met intrekking van de voorliggende milieuvergunning verzoekt Animal Rights het college om van hun bevoegdheid gebruik te maken om deze vergunning in te trekken.
Conclusie
In conclusie verzoekt de stichting het college om de vergunningen in het kader van de Wet milieubeheer van het bedrijf in te trekken op grond van de omstandigheid dat deze vergunning reeds niet meer wordt gebruikt, alsmede gelet op de ‘Wet bevordering integriteitsbeoordelingen door het openbaar bestuur’ (Wet bibob).
Bovendien is het niet wenselijk om een ongebruikte vergunning/ ongebruikte rechten, in stand te laten; zeker wanneer het een vergunning betreft met een dergelijke aanzienlijke omvang als de onderhavige en de zwaarwegende natuur/milieubelangen die bij intrekking gebaat zijn.
De misstanden
Varkenshel Lierop Op 10 mei 2021 voerden NVWA-inspecteurs een controle uit op het bedrijf aan de Verhagenstraat 2 te Lierop in de gemeente Someren. Er werd gehandeld in strijd met het Besluit Houders van Dieren: het onthouden van zorg en benadeling van het welzijn van de varkens, het ontbreken van hok- en nestmateriaal, schadelijke gasconcentraties en een te hoge veebezetting. Het bedrijf maakte hiertegen geen bezwaar.
Naar aanleiding van deze controle werden op 17 mei 2021 acht lasten onder dwangsom opgelegd. Bij een hercontrole op 1 juli 2021 bleken nog altijd drie van de acht zaken niet in orde. Ammoniak bleef een probleem. De luchtkwaliteit was te slecht voor de varkens en werknemers en de varkens hadden te weinig oppervlakte.
In een brief van 17 augustus 2021 maakte de NVWA vervolgens het voornemen tot invordering van verbeurde dwangsommen kenbaar, omdat Lierop Exploitatie niet aan lasten 3, 4 en 5 had voldaan.
Maatregel 3 was een verplichting om te voorkomen dat de luchtcirculatie, het stofgehalte van de lucht, de temperatuur, de relatieve luchtvochtigheid en de gasconcentraties in de omgeving van de varkens schadelijk zijn voor de dieren. Het gaat om 75.000 euro.
Maatregel 4 was een verplichting om ervoor te zorgen dat 64 dragende zeugen de beschikking krijgen over de vereiste vloeroppervlakte. Hieraan voldeed Lierop Exploitatie niet bij kleinere hokken, zijnde de separatie-hokken in de afdelingen met dragende zeugen. De dwangsom hier bedraagt 5.000 euro.
Maatregel 5 was een verplichting om de varkens een schone en comfortabele leefruimte met de nodige voorzieningen te bieden.
Het vervoer van niet-transportwaardige zeugen Op 10 December 2020 werden er bij de varkensfabriek in Lierop afgedankte zeugen (‘slachtzeugen’) geladen door Tivac BV. De dieren werden naar een exportplaats getransporteerd en daar werd door de NVWA geconstateerd dat de dieren niet transportwaardig waren. Maarten Verdoorn ging niet in beroep.
Het is opvallend dat Verdoorn Tivac als transporteur gebruikt. Dit bedrijf heeft vooral grote ervaring in ‘gepakt’ worden voor het vervoeren van kreupele varkens. Het was Tivac dat op 29 december 2016 en 4 mei 2017 de transporten verzorgden die Animal Rights aangreep om falende NVWA-dierenartsen voor het veterinair tuchtcollege te dagen en Tivac uiteindelijk, na lang procederen, een last onder dwangsom ter voorkoming van herhaling opleverde (16 maart 2023, Beslissing op bezwaar, ref. no. 2020-001373).
Levende zeug aangeboden ter destructie In de vee-industrie creperen veel dieren in de stallen, zonder ooit het slachthuis te bereiken. Deze dieren worden afgedekt langs de weg gelegd waarna ze door een destructiebedrijf worden afgevoerd. Op 11 mei 2021 constateert een chauffeur van destructie bedrijf Rendac dat een op de Verhagenstraat 2 ter destructie aangeboden zeug nog leeft. Normaliter wordt hiervoor (slechts) een waarschuwing gegeven.
Arbeidsinspectie Lierop Exploitatie BV had een parallel traject lopen bij de Arbeidsinspectie van het Nederlandse Ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid betreffende de gasconcentraties die niet alleen slecht zijn voor de gezondheid van de varkens, maar ook die van de werknemers.
En dat was niet het enige probleem op dit vlak. Op 22 april 2021, deelde een arbeidsinspecteur van de Inspectie SZW Maarten Verdoorn mee dat Lierop Exploitatie B.V. de Arbeidstijdenwet had overtreden. Verdoorn erkende tijdens een verhoor dat Lierop Exploitatie BV artikel 5:5, 2e lid van de Arbeidstijdenwet heeft overtreden: “De werkgever organiseert de arbeid zodanig, dat de werknemer van 18 jaar of ouder een onafgebroken rusttijd heeft van ten minste 36 uren in elke aaneengesloten periode van 7 maal 24 uren”.
Het voorlopige einde van Straathof & Co. in Lierop Op 23 september 2021 maakte de NVWA kenbaar dat ze Lierop Exploitatie BV twee nieuwe lasten wilde opleggen, één onder dwangsom en één onder bestuursdwang. Deze lasten hadden betrekking op respectievelijk de beschikbare oppervlakte voor de zeugen en gelten en de gasconcentraties in de stallen. Het bedrijf diende nu wel een zienswijze in op 29 september 2021.
In oktober vond er een ontmoeting plaats tussen de NVWA, dierenartsen, adviseurs en Maarten Verdoorn. Er wordt geconcludeerd dat de genomen maatregelen niet het gewenste resultaat hebben. Er werd een opmerking gemaakt over verhoogde ‘uitval’ onder de zeugen. De dierenarts zal eenmaal per week een ronde maken. Zijn adviserende taak werd uitgebreid met een uitvoerende taak om alle dieren die onder de noemer van ondraaglijk lijden vallen, aan te duiden en te euthanaseren samen met de medewerkers.
De advocaat van Lierop Exploitatie BV betoogde op 5 oktober 2021 dat de voorgenomen invordering van de eerder opgelegde dwangsom van 75.000 euro, de voorgenomen last onder bestuursdwang en de bijzonder slechte biggenprijzen, de continuïteit van de onderneming ernstig in gevaar brengen. De begunstigingstermijn van de voorgenomen last was 1 februari 2022. Lierop Exploitatie BV ziet geen andere uitweg dan om haar stallen tegen die tijd leeg te hebben ‘gedraaid’.
Omdat in de stal dragende zeugen aanwezig waren konden deze niet onmiddellijk afgevoerd worden, maar pas nadat de biggetjes geboren waren. Vanaf 19 oktober zou er geen sperma meer geleverd worden en 2×90 zeugen stonden op de planning om geslacht te worden op donderdag 21 oktober. De stallen zouden naar verwachting in januari 2022 leeg zijn, maar ook daar houdt het bedrijf zich niet aan. Op 28 maart 2022 zijn er van de 2881 zeugen nog altijd 185 zeugen aanwezig. Verder concludeert de NVWA-inspecteur dat er niet is voldaan aan de LOD van 12 mei 2021, betreffende vuile hokken. Op 20 april is het bedrijf nog altijd niet leeg.
Verder onderzoek heeft aangetoond dat er bouwtechnische problemen zijn. “Onder andere is er een te hoog zink en loodgehalte vastgesteld in het afvalwater. Mogelijk veroorzaakt door de verf op de dakbedekking. Er is forse twijfel over de luchtzuivering/fijnstof. Er is geen geschikte vluchtroute voor mens en dier in het geval van calamiteiten.” De conclusie is “dat het bedrijfsgebouw in de huidige staat niet geschikt is voor het houden van varkens.”
In de Conventie van Bern stemden dinsdag 3 december 2024 voldoende landen voor het voorstel van de Europese Unie om een volgende stap te zetten om de beschermde status van de wolf te verlagen.
Animal Rights is teleurgesteld dat gezond verstand en wetenschappelijke feiten het onderspit hebben gedolven tegenover de cultuur van angst en haat van veeboeren, jagers en populistisch rechts.
Er verandert echter niets zolang er geen gunstige staat van instandhouding is voor de wolf. Ook voor Animal Rights verandert er niets. Zoals we als dierenrechtenorganisatie ook strijden tegen het afschot van kraai, bever, ree, damhert en vos, om slechts enkele soorten te noemen, zullen we dat ook blijven doen voor de wolf.
Het Verdrag van Bern is een internationaal verdrag van de Raad van Europa op het gebied van natuurbehoud en trad op 1 juni 1982 in werking. Er zijn 50 ondertekende partijen bij het Verdrag van Bern.
De wolf (Canis lupus) staat op dit moment vermeld in Bijlage II van strikt beschermde diersoorten. Op 27 september 2024 diende de EU een voorstel in om de mate van bescherming van de wolf te verlagen en de wolf te verplaatsen van Bijlage II naar Bijlage III van het Verdrag van Bern, dat wil zeggen van “strikt beschermde diersoorten” naar “beschermde diersoorten”.
Bijlage II valt onder Artikel 6, dat opzettelijke vangst, houden, opzettelijk doden, opzettelijk beschadigen of vernietigen van broed- of rustplaatsen, opzettelijk verstoren, bezit van en handel in deze soorten verbiedt.
Bijlage III valt onder artikel 7, waarin staat dat elke exploitatie van wilde fauna moet worden gereguleerd om de populaties uit gevaar te houden.
Het besluit over de voorgestelde wijziging door de EU werd genomen door het Permanent Comité, dat het bestuursorgaan is van het Verdrag van Bern. Het bestaat uit vertegenwoordigers met stemrecht van de Partijen bij het Verdrag. Het voorgestelde amendement werd bestudeerd door het Permanent Comité, dat het vervolgens aannam met een tweederde meerderheid van de Partijen.
Het is echter nog geen gelopen race. Het voorgestelde amendement wordt nu door de Secretaris-Generaal van de Raad van Europa naar de Partijen gestuurd en treedt na drie maanden in werking, tenzij een derde van de Partijen (17) bezwaar maakt. In dat geval vervalt het en treedt het niet in werking. Als dat niet het geval is en het amendement in werking treedt, treedt het in werking voor de partijen die geen bezwaar hebben gemaakt.
Daarna moet de strikt beschermde status van de wolf nog worden aangepast in de Europese Habitatrichtlijn. Daarvoor moeten alle EU-lidstaten akkoord gaan. Van Spanje en Ierland is bekend dat ze geen voorstander zijn. Als dat is gebeurd moet de Nederlandse wet nog worden aangepast.
Update
Op vrijdag 7 maart 2025 diende de Europese Commissie het voorstel in om bijlagen IV en V bij de Habitatrichtlijn aan te passen zodat de beschermde status van de wolf wordt veranderd van strikt beschermd naar ‘gewoon’ beschermd. 1 Dit brengt de Habitatrichtlijn dan weer in lijn met de Bern Conventie waar die verandering vandaag van kracht werd, 3 maanden na de stemming daarover.
Het voorstel van de Commissie voor de wijziging van de bijlagen van de Habitatrichtlijn met betrekking tot de beschermingsstatus van de wolf moet nu nog door het Europees Parlement en de Europese Raad van regeringsleiders worden goedgekeurd. Dat gaat waarschijnlijk maanden duren. Daarna pas kan ook nationale wetgeving aangepast worden.
Het huidige BBB-ministerie van Landbouw, Visserij, Voedselzekerheid en Natuur (LVVN) werkt al gretig aan de aanpassing van de Nederlandse regelgeving, zodat die klaar is wanneer Europa eruit is. Dat gebeurt met een Algemene Maatregel van Bestuur. Die zal snel door het ministerie worden gejast als dat er tegen die tijd in de huidige vorm nog zit. Vervolgens geeft de Raad van State nog advies. Bij een algemene maatregel van bestuur, komen de Tweede en Eerste Kamer over het algemeen niet aan zet, maar de kans bestaat dat er in dit geval wél door beide kamers naar gekeken wordt.
Update 2
Op 16 april 2025 hebben de vertegenwoordigers van de EU lidstaten in het Coreper (Comité des représentants permanents) ingestemd met het mandaat van de Europese Raad om de beschermingsstatus van de wolf te wijzigen. 2 Daarmee wordt de EU-wetgeving afgestemd op het geactualiseerde Verdrag van Bern. Onder het mandaat valt een gerichte wijziging van de habitatrichtlijn, die uitvoering geeft aan dat verdrag, om het beschermingsniveau van wolven aan te passen van “strikt beschermd” naar “beschermd”.
De wolf is dan niet langer een strikt beschermde soort, maar de lidstaten moeten wel de gunstige staat van instandhouding aanhouden. De EU blijft bovendien financiering en ondersteuning bieden voor co-existentie- en preventiemaatregelen. Ook blijft er staatssteun beschikbaar om getroffen veehouders te vergoeden.
In hun nationale wetgeving kunnen de lidstaten de wolf wel als strikt beschermde soort aanmerken, en strengere beschermingsmaatregelen hanteren.
Het Europees Parlement zal haar standpunt in mei 2025 vaststellen. Als dit volledig samenvalt met het mandaat van de Raad, neemt de Raad de wijzigingsrichtlijn formeel aan.
Update 3
Het Europees Parlement heeft op 6 mei in Straatsburg ingestemd met een voorstel om de regels rondom de bescherming van de wolf versneld te veranderen. 3 De normale procedures duren te lang, zo vindt een meerderheid van het parlement. Op donderdag 8 mei stemt het parlement over het voorstel van de Europese Commissie om de wolf minder bescherming te gunnen. De status gaat dan van ‘strikt beschermd’ naar ‘beschermd’.
De Europese Commissie concludeerde eerder dat de impact van de wolf op Europese schaal gering was en de schade voor de veestapel op landelijk niveau acceptabel. Dat houdt in dat dit vooral een populistische, politieke beslissing is om de veeboeren tevreden te houden. De wolf blijft gewoon beschermd en voor de juichstemming onder rechts-christelijke politici is dan ook geen grond.
Update 4
Een meerderheid van het Europees Parlement stemde donderdag 8 mei in met het verlagen van de beschermde status van de wolf van “strikt beschermd” naar “beschermd”. 4 371 parlementsleden stemden voor het verlagen van de strikt beschermde status. 162 leden stemden tegen en 37 leden onthielden zich van stemming. Het besluit moet nu goedgekeurd worden door de Raad van de Europese Unie, maar dat is normaliter een formaliteit.
Gelukkig zorgt de volstrekte incompetentie van BBB-staatssecretaris Rummenie ervoor dat het aanpassen van de wetgeving in Nederland nog wel even duurt. Ook als de wolf volgens de Nederlandse wet niet meer strikt beschermd is, kunnen wolven niet zomaar worden afgeschoten. Om een wolf te mogen doden moet onder andere worden aangetoond dat de staat van instandhouding van de wolf gunstig is.
Update 5
BBB-staatssecretaris Rummenie tracht na kritiek van zijn anti-wolf medestanders alsnog vaart te zetten achter wetgeving die die het demoniseren van en de hetze tegen de wolf verder gestalte moeten geven. Op 12 mei berichtte de Telegraaf 5 dat Rummenie tijdens tijdens een werkbezoek in Friesland heeft gepocht dat hij wetgeving heeft ‘klaarliggen’ om de Europees verlaagde beschermingsstatus naar Nederland te vertalen. Hij wil daarvoor een spoedprocedure bij Raad van State gebruiken: “In september of oktober kan het zo ver zijn.’’ Rummenie zegt een noodwet overwogen ter hebben: “maar mij is verteld dat de route die we nu gekozen hebben het snelst is.”
Nederland haakt volgens Rummenie aan bij wat hij het ‘Zweeds-Finse model’ noemt: “Bij het verjagen van de wolf is dan geen vergunning meer vereist. We hebben acht definities vastgesteld voor een probleemwolf. De basis is: komt een wolf twee keer dichter dan dertig meter bij een persoon of bij de bebouwde kom, dan is het een probleemwolf en kan het dier geschoten worden.’’ Dit traject is volstrekt onrealistisch.
Daarnaast onderzoeken in opdracht van het ministerie ‘wolvendeskundigen’ wat voor Nederland een ‘gunstige staat van instandhouding’ is. Rummenie wil weten hoeveel wolven Nederland kan herbergen en wanneer hij dus opdracht kan geven structureel wolven af te knallen en het beheer noemen.
Rummenie laat opnieuw zien dat de partij die hij vertegenwoordigt een partij is van angst zaaien en haat oogsten. Een partij die het volledig ontbreekt aan respect voor de andere levende wezens waarmee we de planeet delen.
Update 6
Op 17 juni 2025 publiceerde het Europees Parlement en de Raad hun richtlijn tot wijziging van de Habitatrichtlijn wat betreft de beschermingsstatus van de wolf (Canis lupus).
Nadat de Permanente Commissie op 6 december 2024 haar goedkeuring hechtte aan het voorstel van de Europese Unie om de wolf te verplaatsen van aanhangsel II (“streng beschermde diersoorten”) naar aanhangsel III (“beschermde diersoorten”) bij het Verdrag van Bern, is de wijziging van de beschermingsstatus van de wolf op 7 maart 2025 in werking getreden bij het Verdrag van Bern.
Om de wijziging van de beschermingsstatus van de wolf uit hoofde van het Verdrag van Bern om te zetten in het rechtskader van de Unie, moet het besluit van de Permanente Commissie worden verwerkt in Richtlijn 92/43/EEG van de Raad van 21 mei 1992 inzake de instandhouding van de natuurlijke habitats en de wilde flora en fauna, ofwel de Habitatrichtlijn.
De vermelding van de wolf moet geschrapt worden uit bijlage IV bij de Habitatrichtlijn en aangepast worden in bijlage V bij die richtlijn, waardoor de wolf onder de bescherming van artikel 14 van Richtlijn 92/43/EEG komt te vallen.
Het staat de lidstaten van de EU voor de toepassing van de Habitatrichtlijn nog steeds vrij om de beschermingsstatus van de wolf, niettegenstaande de bij deze richtlijn ingevoerde wijziging, te handhaven op het beschermingsniveau dat wordt geboden aan strikt beschermde diersoorten, maar daarvoor moeten we in Nederland wel eerst af van het BBB-schorriemorrie op Natuur.
Deze richtlijn treedt in werking op de twintigste dag na die van de bekendmaking ervan in het Publicatieblad van de Europese Unie. Dat zal op maandag 7 juli zijn.
Daarna kan de nationale wetgeving aangepast worden. Rummenie heeft daar haast bij.
Twee inwoners van de gemeente Ermelo hebben in december 2023 bij Gedeputeerde Staten een verzoek ingediend om in de plaats te treden bij de gemeente Ermelo in verband met het verwaarlozen van haar taak ten aanzien van vergunningverlening, toezicht en handhaving bij de eendenslachterij Tomassen Duck-To te Ermelo. Dit verzoek is op 16 januari 2024 door Gedeputeerde Staten (GS) afgewezen.
GS besloot als alternatief/zoethoudertje om onderzoek in te stellen naar het handelen van de gemeente Ermelo met betrekking tot de eendenslachter op grond van de wettelijke bevoegdheden die de provincie in het kader van het interbestuurlijk toezicht op het gebied van vergunningverlening, toezicht en handhaving in de fysieke leefomgeving heeft.
Voorspelbaar concludeert het ‘onderzoeksteam’ op basis van de gevoerde gesprekken en geraadpleegde documenten dat er geen aanleiding is te constateren dat de gemeente Ermelo ten aanzien van dit dossier haar taken inzake vergunningverlening, toezicht en handhaving gedurende de periode van het onderzoek heeft verwaarloosd. De provincie houdt de gemeente de hand boven het hoofd.
Op 27 november was er de mogelijkheid om in te spreken bij de beeldvormende Tafel over het onderwerp. Animal Rights diende haar inspraak in, maar was op het laatste moment verhinderd om fysiek aanwezig te zijn in Ermelo. Hieronder de inspraak:
Volgens Animal Rights heeft de gemeente Ermelo haar taken (als het gaat om het verlenen van vergunningen, toezicht en handhaving) bij eendenslachterij Tomassen Duck-To wel degelijk verwaarloosd. Het rapport van 11 oktober is broddelwerk. Gedeputeerde Staten van Gelderland lijken enkel met het college van burgemeester en wethouders van Ermelo gesproken te hebben en dat verklaart veel. Het ‘onderzoeksteam’ heeft in ieder geval geen contact gezocht met Animal Rights, Mobilisation of Stichting Doeh.
Het college van burgemeester en wethouders van de gemeente Ermelo heeft zelden of nooit op eigen initiatief gehandhaafd bij Tomassen Duck-To. Dit gebeurde altijd op grond van handhavingsverzoeken van bovengenoemde organisaties. Het college onderzoekt en handhaaft nog steeds niet uit eigen beweging.
Zo attendeerde Animal Rights de gemeente Ermelo er op dat Duck-To in buurgemeente Harderwijk aan de Parallelweg 20 te Hierden, 25% meer eenden hield dan toegestaan. Ermelo verzaakt om te onderzoeken of dat op de eendenbedrijven in deze gemeente ook het geval is.
Tomassen Duck-To en de aanverwante BV’s opereren als een criminele organisatie. Dat werd nog maar eens benadrukt door de NVWA/FIOD-inval bij het bedrijf op 13 september vanwege het ‘omkatten’ van eendenvlees.
Het college en een deel van de raad zijn niet alleen halsstarrig weigerachtig of incompetent op het gebied van toezicht en handhaving, maar maken zich, door weg te kijken en op hun handen te zitten, ook medeplichtig aan de criminele activiteiten van Tomassen.
Criminele activiteiten die objectief gezien overduidelijk zijn; de geweigerde vergunningaanvraag van afgelopen maandag ging niet voor niets voor een groot deel over het legaliseren van illegale bouwwerken en handelingen.
Vanwege de overduidelijke criminele activiteiten van Duck-To had het college bij bovengenoemde vergunningaanvraag dan ook een Bibob-onderzoek moeten uitvoeren en het Landelijk Bureau Bibob om advies moeten vragen. Dat moet Ermelo doen bij toekomstige aanvragen, maar ze zou ook de vigerende vergunningen daaraan moeten toetsen en vervolgens intrekken.
Een weigering van Ermelo om dat te doen, is een voortzetting van het verwaarlozen van haar taken.
Animal Rights maakt regelmatig beelden van jagers die geschoten dieren minutenlang laten lijden in hun doodsstrijd, of krijgt deze toegestuurd. “Dit psychopathische gedrag van jagers moet bestaan uit een combinatie van complete desinteresse in het lijden van de dieren en volstrekte incompetentie in de uitoefening van hun bloeddorstige hobby,” zegt Animal Rights adviseur Erwin Vermeulen.
Zo was daar de gans in Reeuwijk, die na aangeschoten te zijn hulpeloos lag te spartelen op de grond, terwijl de jager in kwestie niets deed om het dier uit zijn of haar lijden te verlossen.
Of de beelden uit Overijssel van een jager die negen stokslagen nodig heeft om een aangeschoten haas genadeloos om het leven brengen.
Over het algemeen weigeren de verantwoordelijke provincies op te treden tegen deze vorm van dierenmishandeling; zij zijn tenslotte degenen die de brute jacht faciliteren.
Ransdorp
Deze nieuwe beelden zijn in oktober 2024 gemaakt net buiten Ransdorp, ten noordoosten van Amsterdam. We zien het moment van het schot niet en weten daarom niet hoelang de lijdensweg van de aangeschoten eend al duurde. Voordat de getuige begon met filmen, schoot de jager vanaf de rand van het weiland, waarna hij rustig naar het creperende dier sjokte; de lijdensweg van de eend duurde dus sowieso nog langer dan in de video is vastgelegd. We zien in de beelden een jager door een weiland lopen met de eend aan de poten in zijn hand. In de vee-industrie is het verboden om levende eenden aan de poten op te tillen! De eend flappert met zijn vleugels en beweegt zijn kop heen en weer. De jager ziet dat hij gefilmd wordt en reageert betrapt. Aangekomen bij een hek, waar een collega plezier-moordenaar op hem wacht, lijkt het erop dat de jager probeert de eend dood te drukken met zijn laars. De eend slaat nog altijd wild met zijn vleugels. Daarna probeert de jager halfslachtig de nek van het dier te breken. Maar de woerd beweegt nog steeds zijn vleugels. De jager tracht de eend aan zijn collega te geven aan de andere kant van het hek, maar die trekt zijn hand terug (omdat het dier nog leeft?). De eend valt op de grond. Het lijkt er verdacht veel op dat deze jager vervolgens op de eend trapt totdat deze stopt met bewegen.
Animal Rights
Animal Rights heeft de faunabeheereenheid Noord-Holland, de Jagersvereniging en de omgevingsdienst Noord-Holland Noord per e-mail om een reactie gevraagd. Die eerste antwoordde: “Als FBE Noord-Holland vinden wij dat dierenleed altijd zoveel mogelijk moet worden voorkomen. Wij hebben echter geen rol in de uitvoering van jachtactiviteiten, en hebben daar dus ook geen invloed op.”
Een toezichthouder en buitengewoon opsporings ambtenaar van de omgevingsdienst Noord-Holland Noord (OD NHN) reageert: “We kunnen op basis van deze beelden […] niet beoordelen of hier mogelijk sprake zou kunnen zijn van een strafbaar feit vanwege onnodig lijden of een natuurlijke reactie op de dood in de vorm van stuiptrekkingen.”
Update
Het blijft voor een dierenrechtenorganisatie moeilijk om dit soort zaken juridisch aan te pakken. Er blijft altijd discussie over wat nu lijden is en wat van de zichtbare bewegingen uit stuiptrekkingen bestaat. Als een dier niet meteen sterft door het schot, is er mogelijk sprake van lijden, als het dier niet bewusteloos is. Bewusteloosheid bestaat uit gevoelloosheid en bewegingloosheid. Bij een bepaalde mate van bewustzijn, kan het dier lijden ervaren. Bewustzijn is vast te stellen door oogreflexen op te wekken of oogknipperen te zien. Ademhaling is ook een sterke aanwijzing. Beiden zijn in het filmpje niet te zien. Het zien van bewegingen, zoals vleugefladderen alléén, hoeft niet te betekenen dat het dier pijn kan ervaren. Echter als er actieve bewegingen zijn, zoals het actief buigen van de hals, of een poging tot zich oprichten, is dat wel een teken van bewustzijn.
De toezichthouder van de omgevingsdienst heeft de zaak in ieder geval onderzocht. Na het ontvangen van onze melding hebben zij deze intern en extern laten beoordelen. Extern is deze ter beoordeling voorgelegd aan de Nederlandse Voedsel en Waren Autoriteit (NVWA). Van hen is een veterinaire verklaring ontvangen opgemaakt door een toezichthoudend dierenarts. Deze toezichthoudend dierenarts concludeert het volgende:
“Ik zie dat de eend onwillekeurig ritmisch met de vleugels slaat en daarbij niet een vlucht probeert te nemen. Ik zie hierbij dat de kop naar beneden hangt en de kop enkel beweegt als er ook bewegingen van de vleugels zijn. Nadat een dier goed wordt bedwelmd kunnen desondanks stuiptrekkingen te zien zijn. Er worden vanuit het ruggenmerg dan nog signalen uitgestuurd die de spieren onwillekeurig en ritmisch laat samentrekken. Deze stuiptrekkingen zijn geen teken van bewustzijn. Volgens mij zijn de bewegingen die de eend maakt waarschijnlijk stuiptrekkingen en zijn dit geen tekenen van bewustzijn. Verder in het filmpje zie ik dat de jager de eend bij de nek vast houdt. Ik zie hierbij dat de bek van de eend open staat. Ik herken hierbij geen teken van ademhaling of vocalisering omdat ik geen beweging in de eend zie. De beelden hebben een slechte resolutie waardoor dit echter moeilijk te beoordelen valt. Ik herken hierbij geen tekenen van bewustzijn. Ik concludeer dus dat ik in het gehele filmmateriaal geen tekenen van bewustzijn kan zien bij de eend. Ik kan in dit filmmateriaal dus geen vermijdbaar lijden zien dat te verwijten valt aan de jager. Om een goede beoordeling te kunnen maken ontbreekt te veel context.”
Animal Rights is het daar niet volledig mee eens. In het eerste deel van de clip waarin de jager naar het hek loopt zie je naast vleugelfladderen dat de nek van de eend niet slap hangt. Je ziet een poging de nek actief te buigen en dat is een teken van bewustzijn.
In het laatste deel van de clip tracht de jager cervicale dislocatie toe te passen (het breken van nek door een snelle draaibeweging). De eend opent de bek een paar keer en maakt kleine vleugelbewegingen. De uitvoering van de nekdislocatie is zeer onbekwaam, want gebeurt veel te langzaam en op een onjuiste positie. Zijn handeling lijkt op uitwringen in plaats van humaan doden.
Hoe dan ook, het is duidelijk dat het dier niet dood was en ter plekke gedood had moeten worden in plaats van het dier eerst mee te nemen naar het hek, waardoor het dier mogelijk lijden niet is bespaard. De wijze waarop de dodingsmethode is uitgevoerd, is dierenmishandeling. De mate en ernst van het lijden daardoor is niet goed vast te stellen op deze video, maar ook als er slechts het risico bestaat dat er pijn en lijden kan worden ervaren, is het de plicht van deze jager om het dier dat lijden te besparen en dat is niet gebeurd.
De enige manier om het lijden te stoppen, is door de jacht te stoppen.
In 2024 zettten we onze strijd voor de vergeten dieren uit de vee-industrie onvermoeid verder. In dit artikel vatten we samen wat we hebben gerealiseerd in 2024 en met welke langlopende processen we ons inzetten voor de dieren. Alleen met jullie steun en donaties kunnen we dit waarmaken en het belangrijke werk voort blijven zetten.
Animal Rights brengt nieuwe undercoverbeelden uit eendenindustrie
Op 24 augustus 2024 toonde Animal Rights met nieuwe undercoverbeelden hoe eenden systematisch mishandeld werden door vangploegen op maar liefst 7 bedrijven in Nederland. Alle beelden werden in de eerste helft van 2024 gemaakt. Hoewel deze eenden in de eerste plaats geslacht worden voor vlees verkoopt Nederlandse eendenslachter Tomassen Duck-To ook de veren. Deze gaan naar het Nederlandse bedrijf Ducky Dons om er dekbedden en kussens van te maken.
Animal Rights filmde vanaf de openbare weg en met drones hoe bij de eendenmesterijen er nog altijd misselijkmakend hardhandig met eenden wordt omgegaan tijdens het vangen en laden. Eenden worden ruw, van een afstand in de transportlades gegooid; de laatste eenden worden in de lades gepropt als vuile was in een wasmachine; de eenden klappen door het smijtwerk keer op keer tegen het frame van de container en bovenliggende lades aan; eenden raken voortdurend bekneld wanneer lades achteloos worden dicht geduwd of getrapt. Individuele eenden worden getrapt en geslagen; eenden vallen uit lades op de grond en worden ruw weer opgeraapt en terug in een lade gesmeten.
De producten van Ducky Dons werden tot voor kort nog steeds bij Leen Bakker verkocht. Animal Rights riep de winkelketen op om deze artikelen onmiddellijk uit de rekken te halen. En daar gaven ze gehoor aan: niet alleen Ducky Dons, maar alle dons verdween voorgoed uit het assortiment bij Leen Bakker!
De strijd tegen eendenslachter Tomassen gaat verder
Animal Rights volgt eendenslachter Tomassen Duck-To sinds de oprichting van de dierenrechtenorganisatie als voortzetting van de ADC. We deden dat via undercoverbeelden uit de stallen en het filmen van transporten, maar ook via juridische actie.
Dit jaar kon Animal Rights voorkomen dat eendenslachter Tomassen-Duck-To een nieuwe milieuvergunning kreeg. Daarnaast volgde Animal Rights de lege eendenvrachtwagens vanaf het slachthuis en filmde na aankomst bij de eendenmesterijen met drones hoe er nog altijd misselijkmakend hardhandig met eenden wordt omgegaan tijdens het vangen en laden.
Op basis van deze door onze advocaten opgevraagde gegevens dienden we in 2024 een handhavingsverzoek in vanwege het grote aantal ‘rugliggers’ in de kratten bij het slachthuis. Tijden het vangen en in kratten gooien of tijdens (ruw) transport naar het slachthuis belanden eenden op hun rug en zijn vaak niet meer in staat om zelfstandig overeind te komen. In het slachthuis worden dergelijke ‘rugliggers’ veelvuldig aangetroffen in de overvolle kratten. Wanneer de eend op de rug ligt drukken alle organen op de longen, omdat de dieren geen middenrif hebben. Hierdoor kan een desbetreffende eend moeizaam ademhalen, raakt de eend in paniek en kan het dier door een gebrek aan lucht komen te overlijden. Dat ‘rugliggers’ daadwerkelijk op een vreselijke wijze stikken, blijkt uit de door NVWA-inspecteurs opgestelde inspectierapporten van 2 november 2023 en 14 december 2023.
Op een slachthuis rust de wettelijke plicht om de welzijnsomstandigheden van elke zending dieren bij aankomst systematisch te beoordelen en direct de nodige maatregelen te treffen om welzijnsproblemen bij hulpbehoevende eenden te verhelpen. Tomassen verzaakt deze plicht. Via een handhavingsverzoek kunnen we het slachthuis hiervoor laten bestraffen en afdwingen dat dit niet meer voor komt.
Al jarenlang maakt het slachthuis illegaal gebruik van twee percelen naast het slachthuis om onder andere eenden aan te voeren. Als het college van Burgemeester en Wethouders van Ermelo twee besluiten neemt waarmee een omgevingsvergunning wordt verleend aan eendenslachter Tomassen Duck-To B.V. om 5 jaar lang af te wijken van het bestemmingsplan door de percelen te blijven gebruiken, tekent Animal Rights via haar advocaten bezwaar aan. Als het college besluit Animal Rights niet ontvankelijk te verklaren, gaan we daar tegen in beroep. De zitting was op 29 februari 2024. Ermelo moest alsnog toegeven dat Animal Rights wel degelijk belanghebbend is.
Een andere illegale activiteit van Tomassen is het laten rijden van meer eenden aanvoer vrachtwagens dan toegestaan in de vergunning. Animal Rights heeft dit zelf geconstateerd via tellingen, maar leidt dat ook af uit het feit dat meer eenden worden geslacht dan in het aantal toegestane vrachtwagens past. Op 14 februari 2024 heeft Animal Rights een nieuw verzoek ingediend bij de gemeente Ermelo en haar college van Burgemeester en Wethouders om handhavend op te treden jegens het bedrijf Tomassen Duck-To BV voor het structureel overtreden van de voorschriften uit de vigerende omgevingsvergunning.
Lees hier alles over onze juridische strijd tegen eendenslachter Tomassen Duck-To in Ermelo:
Juridisch succes tegen komst van grootste Europese zalmkwekerij in Oostende
Sinds eind 2022 verzet Animal Rights zich tegen de plannen van Columbi Salmon om de grootste zalmkwekerij van Europa in het Vlaamse Oostende te gaan bouwen. Het begon met bezwaar- en beroepsprocedures en eindigt nu op donderdag 28 november 2024 wanneer wordt aangekondigd dat de vergunning vernietigd wordt door de Raad van Vergunningbetwistingen. Dat betekent dat de zalmkwekerij dankzij het juridisch verzet van onder meer Animal Rights niet naar Oostende komt. Het plan waarbij jaarlijks zo’n 3 miljoen zalmen zouden lijden en sterven in Oostende wordt daarmee van de tafel geveegd!
In de enorme tanks lijden al deze individuen een totaal onnatuurlijk en ellendig leven. Aquacultuur is niet meer dan een uitwas van de immorele vee-industrie.
Animal Rights dient klachten in bij Europese Commissie over illegaal afbranden biggenstaarten
In mei 2024 diende de Eerste Kamerfractie van de Partij voor de Dieren in Nederland een officiële klacht in bij de Europese Commissie tegen de Nederlandse Staat over het negeren van Europese dierenwelzijnsregels. De Europese richtlijn die het routinematig couperen (oftewel afbranden of afknippen) van biggenstaarten verbiedt, wordt door Nederland niet gehandhaafd.
Datzelfde geldt voor België. In overleg met de Partij voor de Dieren besloot Animal Rights eveneens een officiële klacht bij de Europese Commissie in te dienen, maar dan tegen de Belgische Staat. De brief die Animal Rights aangetekend verstuurde werd door de Europese Commissie ontvangen op 8 juli 2024.
Animal Rights streeft niet naar symptoombestrijding, maar naar het einde van een industrie die dieren uitbuit en ze modificeert naar de menselijke behoefte en gemakzucht. We vragen iedereen om de morele afweging te maken of ze bij wil dragen aan dit systeem en roepen consumenten op om over te stappen op een plantaardig dieet.
Rechtszaken tegen slachthuizen Van Drie en Izegem verder gezet
In 2021 ging het slachthuis vrijuit voor dierenmishandeling, omdat de beelden als onrechtmatig verkregen werden verklaard door de rechter en er sprake zou zijn van inbreuken op de privacywetgeving. Echter, in beroep werden de mishandelingen wél erkend door het Hof van Beroep Gent in 2023. Daarop stapte slachthuis Verbist naar het Hof van Cassatie, het hoogste gerechtshof van België. Daar werd op 11 juni 2024 geoordeeld dat Animal Rights niet voor dieren zou mogen opkomen in de rechtbank en werd de zaak doorverwezen naar het Hof van Beroep Antwerpen om de zaak inhoudelijk opnieuw te gaan beoordelen. Op 11 maart 2025 zullen de pleidooien plaatsvinden in het Hof van Beroep in Antwerpen.
Lees hier alles over de rechtszaak van Animal Rights tegen slachthuis Verbist Izegem:
In 2018 bracht Animal Rights undercoverbeelden naar buiten uit het inmiddels gesloten slachthuis Van Drie Hasselt: ook daar werden dieren systematisch mishandeld door werknemers. Op 3 oktober 2023 werd na een jarenlange juridische strijd eindelijk het vonnis uitgesproken in de strafzaak tegen kalverslachterij VanDrie voor de correctionele rechtbank van Hasselt. Het horror-slachthuis werd over de hele lijn vrijgesproken. De gruwelijke beelden die Animal Rights in 2018 in het Hasseltse slachthuis maakte zijn door de rechter onrechtmatig verkregen verklaard en uit het dossier geschrapt.
Animal Rights laat het hier niet bij en ging in beroep. De beelden zijn echt en het leed heeft effectief plaatsgevonden. Wij zijn verbolgen dat de rechter de privacywetgeving laat primeren op het gruwelijke lot dat deze dieren zijn ondergaan. De zaak wordt dus in beroep verder gezet en de pleidooien zullen plaatsvinden op 8 januari 2025 in het Hof van Beroep in Antwerpen.
Lees hier alles over de rechtszaak tegen runderslachter Van Drie Hasselt:
Het toezicht in slachthuizen faalt. Dierenbeulen lopen amper tegen de lamp. Wanneer het dan zwart op wit bewezen is dat de beperkte wetgeving die deze dieren beschermt met de voeten getreden wordt, volgen er vaak geen of amper straffen. Daarom zet Animal Rights deze strijd verbeten verder. Help jij de dieren ook deze strijd winnen?
Animal Rights roept politici op tot wetswijzing voor toegang tot de rechter
Nadat het Hof van Cassatie op 11 juni 2024 de schandalige uitspraak deed dat organisaties zoals Animal Rights geen belanghebbende zijn in rechtszaken waarbij dieren mishandeld worden, vraagt de dierenrechtenorganisatie politici om hun verantwoordelijkheid op te nemen en een wetswijziging door te voeren om dit in de toekomst te gaan voorkomen.
Straathof
Al in 2016 maakte Animal Rights de eerste undercoverbeelden bij varkenshouder Straathof. Inmiddels zijn we bij alle bedrijven van Straathof betrokken als verdediger van de rechten van de dieren. Dit via bijvoorbeeld zienswijzes of rechtszaken. En ook in 2025 blijven we op de bres staan voor de dieren. Op 16 januari 2025 vind je ons in de rechtbank voor de beroepszaak tegen Koningsbosch Straathof.
Lees hier alles over onze juridische acties tegen Straathof:
Campagnes als deze hebben een lange adem nodig. Ieder jaar blijven wij vechten voor de varkens en willen we zien dat de beruchte varkensbaron Straathof deze arme wezens niet meer kan uitbuiten. Jij kan de varkens ook helpen door te doneren aan hen. Help je mee?
Actie bij konijnenslachter Van Assche
Eind februari voerde Animal Rights actie bij een van de twee konijnenslachterijen in België waar jaarlijks 1,2 miljoen jonge konijntjes van 10-12 weken oud de dood tegemoet gaan. Ze worden in weer en wind aangevoerd in trucks, opeengepakt in kratten. Een deel van de konijnen overleeft dit transport niet en komt dood of zwaargewond aan in het slachthuis.
Tijdens de actie werd een transport met konijntjes aangevoerd. De activisten brachten een laatste groet aan de slachtoffers die amper twaalf weken na hun geboorte eindigen in het slachthuis. De dieren zaten in de plastic transportbakken van de vrachtwagen, sommige dieren waren nat. De konijnen staan doodsangsten uit en lijden daarbij ook nog eens onder tocht en koude bij het transport: er zitten metalen panelen voor de transportbakken en er zijn geen zeilen voorzien. Dit moment is het eerste en meteen het laatste moment dat de dieren de buitenlucht kunnen inademen tijdens hun korte, miserabele bestaan.
Het bestaan van een konijn in de konijnenvleesindustrie is hels. Animal Rights en Konijn in Nood brachten eind 2023 beelden naar buiten van hoe het eraan toegaat in de Vlaamse konijnenkwekerijen. De conclusie: ’dierenwelzijn’ is een illusie in de konijnenhouderij. Het is een kleine industrie in Vlaanderen met slechts een handvol konijnenhouders en twee slachthuizen. Hoog tijd dat deze tak van de vee-industrie verdwijnt!
Animal Rights lichtte niet alleen de varkensslachthuizen, maar ook de Vlaamse runderslachthuizen door: in 2022 werd meer dan 40 maal rapport opgemaakt over de aanvoer van niet-transportwaardige runderen bij Adriaens-Vion NV, blijkt uit inspectierapporten opgevraagd en verkregen door Animal Rights. Het gaat steevast om dieren die kreupel zijn, abcessen of breuken hebben, bloedende of necrotische verwondingen en doorligwonden. De meest huiveringwekkende rapporten documenteren hoe een koe doodverpletterd werd door een zware stier op transport en een koe kalvend en dus bevallend van haar jong in het slachthuis arriveert.
Lees hier de volledige inhoud van de rapporten die opgemaakt werden bij horrorslachthuis Adriaens-Vion:
Ook in andere runderslachthuizen zoals bij runderslachthuis Swaegers in Hoogstraten, runderslachter Flanders Meat Group in Zele en schapen- geiten en runderslachter Moerbeko in Zele en bij slachthuis Tampere BVBA ging het er vreselijk aan toe voor de dieren.
Animal Rights vroeg in het kader van Wet Open Overheid nog meer inspectierapporten op van Adriaens-Vion voor de periode april 2023 tot en met april 2024 bij de Vlaamse Dienst Dierenwelzijn, maar kreeg slechts drie rapporten toegestuurd. De overige rapporten werden ons geweigerd om de ‘economische belangen van het slachthuis’ te beschermen. Animal Rights ging hiertegen in beroep en momenteel loopt een juridische procedure bij de Raad van State om de meest recente inspectierapporten van slachthuis Adriaens-Vion te verkrijgen. Lees hier alles over de recentste rapporten en de status van de juridische procedure.
Op 5 augustus 2024 gaat Animal Rights ter plaatse bij een transportongeluk waarbij runderen onderweg naar slachthuis Adriaens-Vion stierven. Animal Rights maakte foto’s van de gekantelde vrachtwagen waarbij verschillende dieren om het leven kwamen.
Vlaamse varkensslachthuizen doorgelicht: nog steeds worden dieren vreselijk mishandeld
Eerst en vooral bracht Animal Rights de wantoestanden en gruwelijkheden aan het licht die plaatsvonden in de Vlaamse varkensslachthuizen in de periode van 2019 tot eind 2023. In totaal ging het om 42 rapporten uit Vlaamse varkensslachthuizen. De meest weerzinwekkende wantoestanden vonden plaats in het inmiddels gesloten Porc Meat uit Zele, het tijdelijk gesloten NV M Ryckaert uit Eeklo, varkensslachter De Coster slachthuis Noordvlees in Kalmthout en varkensslachthuis Van Landschoot.
In de informatieformulieren van de Inspectie Dierenwelzijn springt slachthuis Ryckaert er al meteen uit door de eindeloze stroom overtredingen: de elektrische veedrijvers worden continu misbruikt. Dieren hebben geen water in de wachtruimtes. De verdoving werkt niet en personeel weet vervolgens niet wat te doen of is niet ter plaatse. Kreupele dieren worden achtergelaten in de wachtruimten, een ander wacht onnodig lang in de fixatiebox. Een varken ligt dood in de stal en een varken loopt op de oprit, zonder dat iemand dit opmerkt. Er worden niet-transportwaardige dieren aangevoerd die ook niet worden opgemerkt. Varkens ontsnappen en bereiken de openbare weg. We zien in de rapporten hoe de verantwoordelijke Animal Welfare Officer (AWO) dieren mishandelt. Het slachthuis werd slechts vier weken gesloten ondanks deze zeer ernstige misstanden.
Ook slachthuis Moerbeko werd tijdelijk gesloten. Wat de opgevraagde rapporten vooral laten zien is dat Moerbeko jarenlang een ‘magneet’ is geweest voor Nederlandse, maar ook Belgische, Franse en Luxemburgse veehandelaren, die een geschikte plek zochten om hun ‘wrakke’ vee te dumpen.
Bij slachthuis Noordvlees – Van Gool in Kalmthout worden doodzieke en kreupele varkens aangevoerd met onder meer gezwellen, gebroken poten, navelbreuken en (necrotische) verwondingen.
Bij slachthuis G. Van Landschoot lezen we in de rapporten hoe varkens creperen na een lange doodstrijd en sterven door vermijdbare stress.
Bij exportslachthuis De Coster in Ruiselede is het niet anders: een gestresseerd varken wordt verschillende meters voortgesleept aan een ketting rond de voorpoot. Een varken met een dijbeenbreuk tracht men overeind te trekken en wordt vervolgens versleept omdat het in de weg ligt. Bij panne worden de dieren in het proces – 20 minuten in de verdovingsgondel – aan hun lot overgelaten omdat de lunchpauze belangrijker is voor het personeel.
Bij slachthuis Westvlees in Westrozebeke worden varkens die weigeren naar hun executie te lopen, aan de poten en oren voortgetrokken. Ook hier wordt de elektrische veedrijver keer op keer misbruikt als martelinstrument. Verder kunnen varkens in dit slachthuis aan de verdoving ontsnappen en vervolgens van een trap afvallen. Dieren worden mishandeld met metalen staven en ook hier maakt de Animal Welfare Officer zich schuldig aan dierenmishandeling.
Bij Porc Meat in Zele krijgen we een video met de rapporten meegestuurd waarop te zien is hoe een varken schreeuwend verdrinkt in een hete broeibak. Slachthuis Porc Meat is inmiddels, net als de slachthuizen van Izegem en Hasselt, gesloten, maar niemand werd ooit gestraft voor de mishandelingen die de dieren werden aangedaan.
Wat we lezen in de rapporten is slechts het topje van de ijsberg. In de eerste plaats omdat het gaat om documenten van de inspecteurs van Dierenwelzijn Vlaanderen, die met enige regelmaat slachthuizen aangekondigd én onaangekondigd bezoeken. Het slachthuispersoneel moet al erg onoplettend zijn om de regels te overtreden waar de inspecteur op staat te kijken. En ook omdat de mishandelingen eerst door een inspecteur geconstateerd moet worden, en die het dan ook nog de moeite waard moet vinden om het bijbehorende papierwerk te verrichten. Het is aannemelijk dat er nog veel meer misstanden gebeuren wanneer er geen inspecteurs aanwezig zijn. De pakkans is enorm klein. Bovendien zaten de vermelde pv’s in eerste instantie niet bij de in de WOB aangeleverde documenten en werden alleen vermeld bij de ‘historiek’ in het pv van 5 juli 2023. Wat we te zien kregen is dus sowieso onvolledig.
Animal Rights stelt al sinds haar oprichting de praktijken van de Belgische vleesindustrie aan de kaak. Denk daarbij aan de (undercover)beelden uit de slachthuizen van Tielt, Izegem, Hasselt, Torhout, Kruishoutem en Zele. Animal Rights vroeg de Afdeling Dierenwelzijn en het Federaal Agentschap voor de veiligheid van de voedselketen (FAVV) verscheidene keren om inspectierapporten opgesteld bij de verschillende slachthuizen. De conclusie uit dit onderzoeksdossier in 2024 is dat er niets veranderd is in al die jaren van openbaringen. Veeboeren, transporteurs en slachthuizen blijven dieren in iedere schakel van de keten mishandelen. Humane veehouderij en slacht bestaat niet.
Lees hier alles opnieuw over de misstanden in de Vlaamse varkensslachthuizen.
Het afgelopen jaar hebben we opnieuw heel wat misstanden in Nederland en België aan het licht gebracht en ook successen behaald na jarenlange juridische strijd. Maar daar houdt het niet op. Ons werk is een weg van lange adem waarbij de dieren vandaag jullie hulp meer dan ooit nodig hebben.
Ook in 2025 is jouw hulp hard nodig! Jouw donatie maakt een groot verschil voor de dieren. Help de dieren hun stem gehoord te laten worden en strijd mee voor gerechtigheid voor ze. Doneer aan de dieren!
