DIERPROEVEN REDDEN GEEN ENKEL KONIJN IN DE VLEESINDUSTRIE

Nog tot en met 3 februari promoot het VLAM opnieuw konijnenvlees tijdens de ‘Week van het Konijn’. Tegen 2025 moeten ook zogende moederdieren in verrijkte parksystemen gehouden worden, volgens een nieuw koninklijk besluit. 1 Het ILVO voert momenteel dierproeven uit om na te gaan hoe het houden van voedsters, vrouwelijke konijnen, er tegen 2025 moet uitzien. 2 3 Animal Rights campagnecoördinator Els Van Campenhout: “De dierproeven redden geen énkel konijn in de vleesindustrie. Al deze dieren wacht een vroegtijdige dood in de stallen of een gruwelijke dood in het slachthuis. We moeten deze genadeloze industrie afschaffen; daar hebben we geen dierproeven voor nodig.”

1:https://beslissingenvlaamseregering.vlaanderen.be/document-view/5FD878046B34EF000800070F

2: https://dierenwelzijn.vlaanderen.be/sites/default/files/atoms/files/Proefdieren%20NTS%202019%20%28deel%201%29.pdf

3:https://ilvo.vlaanderen.be/nl/onderzoeksprojecten/onderzoek-naar-de-optimalisatie-van-groepshuisvesting-van-voedsters

In de zomer van 2020 kondigde minister Weyts aan dat vanaf 2025 in Vlaanderen ook alle kweekkonijnen in verrijkte parksystemen zullen worden gehouden. 4 De kweekdieren worden nu gedeeltelijk of geheel apart gehuisvest. Terwijl de vleeskonijnen in groep in verrijkte kooien of parken gehuisvest worden. De voedsters zitten vooralsnog alleen, omdat er onmiddellijk na de worp een grote agressiviteit t.a.v. andere moeders en de jongen van de andere moeders ontstaat, indien in groep gehouden.

In februari 2018 antwoordde Vlaams minister van Dierenwelzijn Ben Weyts nog op vragen van Bart Caron (Groen): “Het sterftecijfer bij konijnen ligt inderdaad rond de 20 tot 25 procent, en dat is inderdaad hoog, maar het is niet zo dat het sterftecijfer in klassieke kooien hoger ligt dan bij parkhuisvesting. Daar is dus geen causaal verband. Het valt dus ook niet te verwachten dat een versnelde omschakeling naar parkhuisvesting een impact zal hebben op het sterftecijfer, tot mijn spijt.”

Van Campenhout: “Volgens Ben Weyts zullen de kweekkonijnen in verrijkte parksystemen nergens beter beschermd zijn dan in Vlaanderen. Maar hoe wil de minister voorkomen dat de moederdieren elkaar verscheuren of elkaars jongen gaan kannibaliseren?”


4: https://www.benweyts.be/Kweekkonijnen-krijgen-tot-dubbel-zoveel-ruimte

Vanaf 2025 is groepshuisvesting dus verplicht voor voedsters, maar omdat dit niet continu kan moet de exacte periode tegen 2025 nog bepaald worden op basis van de resultaten van nieuwe dierproeven. Momenteel loopt er op het ILVO (Instituut voor Landbouw, Visserij en Voedingsonderzoek) een akelig gedragsexperiment op voedsters uit. De vraag waarop de dierproeven een antwoord moeten leveren is: wanneer is het ideale tijdstip om voedsters opnieuw in groep te brengen?

Voor dit langdurig experiment worden 240 voedsters uit professionele konijnenkwekerijen aangekocht en gedurende 3 reproductieronden opgevolgd. Indien elke voedster per ronde een nest heeft van gemiddeld 10 jongen zullen er in totaal 7200 dieren opgevolgd worden. Het doel van de studie is om te bepalen welke adaptaties mogelijk zijn om voedsters deeltijds in groep te huisvesten en te onderzoeken welke factoren hier een belangrijke rol in spelen (leeftijd van de jongen, verrijking, vluchtmogelijkheden en groepsgrootte). Doordat de voedsters op een paar maanden tijd meerdere nesten hebben, zullen ze verzwakt zijn en gevoelig zijn voor melkklierontsteking.

Van Campenhout: “Het is vanzelfsprekend dat zogende voedsters in een groepsvestiging elkaar verschrikkelijk toetakelen. Deze vechtpartijen eindigen vaak met de dood.”

In januari 2020 bracht Animal Rights vreselijke beelden naar buiten uit een Vlaams konijnenbedrijf. Op de beelden is te zien hoe het korte en ellendige leven van konijnen eruit ziet: dicht opeen gepakt in verrijkte kooien. We zien één vertrapt jong dat al dagen in het nest moet gelegen hebben, in een andere kooi zaten de jongen opgesloten met hun overleden moeder. [In januari 2020 bracht Animal Rights vreselijke beelden naar buiten uit een Vlaams konijnenbedrijf](https://www.animalrights.be/vlaamse-vleeskonijnen-lijden-vreselijk)

Ongeacht het systeem komen deze dieren nooit buiten, zien ze geen daglicht, kunnen ze niet graven, hebben onvoldoende schuil- en knaagmogelijkheden, eten eenzijdig voer, leven boven hun eigen uitwerpselen, zijn blootgesteld aan constant lawaai van ventilatie, muziek en rammelende kooien, en leven in onnatuurlijke groepsverbanden.

Volgens het Pluimveeloket is het in de praktijk haast onmogelijk om voedsters continu in een groep te houden. Eerdere dierproeven wezen uit dat er anders teveel sterfgevallen zouden optreden omdat voedsters vaak agressief en verwondend gedrag vertonen tegenover andere voedsters en jonge konijnen. 5

Volgens het Pluimveeloket kunnen voedsters wel in groepen gehuisvest worden, maar enkele dagen vóór het moment van werpen en de periode erna is het beter voor zowel productie- als dierenwelzijnsresultaten dat ze individueel worden gehuisvest. De lopende dierproeven hebben als doel om de individuele huisvesting van voedsters zo kort mogelijk te houden om op die manier het dierenwelzijn te maximaliseren.

Van Campenhout benadrukt dat het woord ‘parkkonijn’ een misleidende marketingtruc is om mensen een goed gevoel te geven bij het kopen van een gruwelijk product: “De konijnenhouderij is een onhoudbaar systeem waarbij complete afschaffing de enige manier is om het dierenleed een halt toe te roepen. Het is een illusie dat er sprake is van dierenwelzijn in een industrie waar alle dieren uiteindelijk de dood wacht.”

5: https://vilt.be/nl/nieuws/onderzoek-naar-huisvesting-konijnen-staat-niet-stil

Animal Rights opteert ervoor om de dieren na afloop van de dierproef een waardig pensioen te geven. De dieren verdienen het om na akelige proeven een normaal leven te kunnen leiden, waarbij hen geen gruwelijke dood in het slachthuis wacht.

Animal Rights helpt jaarlijks [honderden ex-proefdieren uit de universiteit Utrecht een nieuwe thuis te vinden. Daarbij gaat de organisatie op zoek naar geschikte adoptanten om muizen en ratten een gouden mandje te geven.](https://www.animalrights.be/succesverhaal-proefdieren-gered-van-de-dood)

ANIMAL RIGHTS HEEFT LAK AAN DE LOZE WOORDEN VAN DE KU LEUVEN, WIJ WILLEN DADEN ZIEN.

Morgen 2 februari organiseert Animal Rights een protestactie van 10u tot 12u op de Oude Markt van Leuven tijdens het jaarlijkse patroonsfeest van de KU Leuven. Animal Rights pleit voor een stopzetting van alle experimenten op apen na 30 jaar vol dierenleed zonder concrete resultaten. Verder wil Animal Rights voorkomen dat de KU Leuven op het einde van de rit de proefapen afmaakt in plaats van ze in een opvangcentrum te plaatsen. Jen Hochmuth: “Terwijl de KU Leuven haar glorie viert en eredoctoraten uitreikt, richten wij de schijnwerpers op hun oneervolle praktijken rond apenproeven.”

Naar aanleiding van onze [laatste maandelijkse protestactie](https://www.animalrights.be/demonstratie-stank-voor-dank-voor-proefapen-ku-leuven) heeft de KU Leuven in een reactie bevestigd dat in het verleden al verschillende apen met pensioen zijn gegaan, maar dat dit niet met alle dieren gebeurt.1 Volgens onderzoek van Animal Rights is de samenwerking met Stichting AAP, een gespecialiseerd opvangcentrum in Nederland reeds in 2014 gestopt. We hebben een sterk vermoeden dat de KU Leuven sindsdien proefapen die klaar zijn voor pensioen terug naar het BPRC in Nederland stuurt, het grootste apentestcentrum van Europa en de plek waar de KU Leuven ze in eerste instantie koopt aan een [gepeperde prijs van 7000 euro voor een leven](https://www.animalrights.be/hier-koopt-ku-leuven-aapjes-met-belastinggeld-voor-horrorexperimenten-7000-euro-voor-een-leven).

Jen Hochmuth: “Het zou heel schokkend zijn als dit het geval is. Na hun leven als gevangenen, zonder ooit een misdrijf te hebben begaan, verdienen alle proefapen een waardig pensioen en geen stank voor dank.”

1:Dierenrechtenorganisatie vraagt waardig “pensioen” voor proefapen aan de KU Leuven

In dezelfde reactie benadrukte de universiteit dat geen enkel dier nutteloos gedood wordt, al gebeurt het dat dieren bij een laatste experiment worden ingezet waarbij het nodig is om ze te doden om zo de hersenen te kunnen onderzoeken. “Dat is natuurlijk ook een sluwe manier om op het pensioengeld te besparen”, suggereert Hochmuth.

Al lijkt dit dan ook niet altijd het geval te zijn. In het inspectieverslag uitgevoerd door de Dienst Dierenwelzijn van 2018 staat het volgende vermeld: “Primaat Rocco is klaar voor pensionering. De professor beslist wanneer de primaten klaar zijn voor pensionering. Dit is afhankelijk van verschillende factoren: deelgenomen experimenten, gedrag in groepsvestiging.”

Animal Rights probeert erachter te komen wat er met Rocco is gebeurd. Voor elke proefaap wordt een dossier bijgehouden. Dit dossier moet bewaard worden en beschikbaar blijven van bij de geboorte van het proefdier (of zo spoedig mogelijk daarna) tot minstens drie jaar na de dood of na de adoptie van het dier. Maar onze aanvraag voor inkijk in de individuele levensloopdossiers van de proefapen in het kader van Openbaarheid werd ons door de Dienst Dierenwelzijn geweigerd.

“Net omdat dierproeven met apen weinig maatschappelijk draagvlak hebben, moeten de overheid en de KU Leuven hun verantwoordelijkheid opnemen en open en eerlijk communiceren ”, benadrukt Hochmuth.

Animal Rights heeft ook contact opgenomen met Luc Seels, de rector van de KU Leuven en wacht nog steeds op een reactie. Luc Seels is ook de voorzitter van de Vlaamse Interuniversitaire Raad (VLIR). In een persbericht kondigde de VLIR nog aan dat 19 Belgische onderzoekscentra (waaronder ook de KU Leuven) de transparantieverklaring inzake proefdieronderzoek hebben ondertekend met een duidelijke stelling: “Maximale transparantie over dierproeven voor wetenschappelijk onderzoek is een must voor de Vlaamse universiteiten”. 2

Luc Seels zei onder meer “Door open te communiceren willen we meer duidelijkheid scheppen over wanneer, hoe en waarom experimenten met dieren nog nodig zijn en welke initiatieven genomen worden om het aantal proeven met dieren te verminderen of ze te vervangen door alternatieve methoden”.3

Animal Rights gelooft in openheid en overleg en daarom rekenen we erop dat de KU Leuven ook de ondertekende transparantieverklaring inzake proefdieronderzoek en dierenwelzijn nastreeft. We verzoeken de KU Leuven om het aantal proefapen dat naar een opvangcentrum gestuurd is en het aantal dat geëuthanaseerd werd openbaar te maken.

2:Persbericht van de Vlaamse Interuniversitaire Raad (VLIR)– 3 december 2019

3:Vlaamse universiteiten kiezen voor transparantie over dierproeven

Met Animal Rights pleiten we ervoor dat de instelling waar het dier als proefdier diende, verantwoordelijk is voor de kosten van het pensioneren tot aan de eindbestemming van het dier. Er dient naar gestreefd te worden reeds in de onderzoeksbegroting een financiële reservering te maken om de kosten van pensionering te dekken.

Jen Hochmuth: “Ook al zijn we van mening dat de gebruiker betaalt, toch stellen we ons met Animal Rights bereid om een constructieve dialoog te faciliteren en onder nader te bepalen voorwaarden financiële middelen vrij te stellen om voor proefapen zoals Rocco een pensioen te verschaffen.”

Naar aanleiding van haar Patroonsfeest bekroont de KU Leuven jaarlijks op 2 februari personen met bijzondere verdiensten. Door de coronapandemie past de KU Leuven de viering van haar Patroonsfeest aan en wordt de traditionele stoet vervangen door een online platform.4

Waar de KU Leuven niet mee trotseert is dat ze de grootste proefdiergebruiker van ons land is en de enigste onderzoeksinstelling in België die nog ouderwetste proeven op apen uitvoert. Met Animal Rights houden we daarom morgen terug een [demonstratie tegen de oneervolle praktijken rond apenproeven](https://www.facebook.com/events/233270221572418).

Jen Hochmuth: “Het uitvoeren van dierproeven gaat onherroepelijk gepaard met dierenleed. Vanuit dat oogpunt willen we met Animal Rights dat er een einde komt aan alle dierproeven. Daroom werpen we morgen terug de schijnwerpers op de oneervolle apenproeven van de KU Leuven.”

Teken onze (https://www.animalrights.be/teken-de-petitie-red-de-ku-leuven-apen)

4:KU Leuven stelt uitreiking eredoctoraten uit

RODE LIJST IS BETROUWBAAR, MAAR JACHT GAAT DOOR

Vorig jaar werden hazen en konijnen toegevoegd aan de geactualiseerde Rode Lijst Zoogdieren. De afgelopen maanden is hier heel wat over te doen geweest. De Jagersvereniging noemde de nieuwe Rode Lijst slecht onderbouwd1 en de Zoogdiervereniging noemde op haar beurt de lijst betrouwbaar en de kritiek van de Jagersvereniging slecht onderbouwd.2 Minister Schouten heeft Kamervragen van verschillende politieke partijen over de Rode Lijst beantwoord. Jessica Smit, campagneleider Animal Rights: “In 2019 ging het om maar liefst 88.413 hazen en 32.124 konijnen. Dit zijn schrikbarende cijfers en dan ontbreken de cijfers van de provincie Friesland nog.”

1:Jagersverniging, (2020). Rode Lijst Zoogdiersoorten 2020 slecht onderbouwd.

2:De Rode Lijst is betrouwbaar – kritiek Jagersvereniging ongegrond en slecht onderbouwd.

Ondanks oproepen van verschillende politieke partijen gaat de jacht door. Het [jachtseizoen](https://www.animalrights.nl/plezierjacht-nederland) op hazen is eind december afgelopen en het jachtseizoen op konijnen eindigt op 31 januari. Omdat het jachtseizoen bijna is afgelopen, ziet de minister geen reden om de konijnen en hazen van de lijst met jachtwild te halen. De minister laat het komende jaar nader onderzoek uitvoeren naar de afname van deze soorten en zal dan eveneens bekijken of de [voortzetting van de jacht](https://www.animalrights.nl/plezierjacht-nederland) nadelig is voor instandhoudingsdoelstellingen en of er regionale verschillen waar te nemen zijn.3

Smit: “De Rode Lijst wordt over de verkiezingen heen getild en aan extra onderzoek hebben de dieren die afgelopen jachtseizoen zijn afgeschoten natuurlijk niks.”

3:Beantwoording Kamervragen over het opnemen van de haas en het konijn op de lijst bedreigde zoogdieren, terwijl beide nog steeds bejaagd worden.

Na de publicatie van de Rode Lijst was de Jagersvereniging er als de kippen bij om de geloofwaardigheid van de lijst te ondermijnen. Zo moest er niet voor 1950 gekozen worden als referentiejaar, maar voor 1990. Daarnaast zouden de telgegevens van de Wildbeheereenheden (jagers zelf) genegeerd zijn.

De minister geeft aan dat al in de jaren negentig voor 1950 als referentiejaar is gekozen. Als het referentiejaar opschuift, terwijl de populatie van een soort steeds verder afneemt, wordt een kleinere afname vastgesteld dan als een vast referentiejaar wordt gehanteerd. De Nederlandse Rode Lijst brengt de ontwikkeling in de status van soorten vanaf 1950 in beeld en biedt daardoor ook inzicht in een meer gestage achteruitgang van soorten.4

Ook volgens de IUCN-criteria, die werkt met 10-jaarstrends, krijgt het konijn een Rode Lijst status. “Het ineens wijzigen van het referentiejaar, omdat dat de Jagersvereniging beter uitkomt, zou pas dubieus zijn”, zegt Smit.

4:Beantwoording vragen over het artikel ‘Konijn en haas op rode lijst met bedreigde zoogdieren, otter en zeehond eraf.

Het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) waarborgt bij de totstandkoming van de Rode Lijst de kwaliteit van de data en trends die worden gebruikt. De trends voor haas en konijn uit het meetprogramma Dagactieve Zoogdieren van de Zoogdiervereniging worden al jarenlang gecontroleerd door experts en beoordeeld als betrouwbaar.

In 2013 heeft het CBS de data van de Wildbeheereenheden (jagers zelf) bekeken. De kwaliteit van deze gegevens was echter niet voldoende. Tellingen worden niet volgens een vaststaand en gevalideerd protocol uitgevoerd en sinds 2013 ontbreekt een landelijke inzamelstructuur, waardoor data niet of hooguit op provinciaal niveau beschikbaar is. Ook is niet bekend of er nu wel wordt gewerkt volgens een gevalideerd en geüniformeerd landelijk protocol.

Animal Rights probeert al jaren te werken met de cijfers van de Wildbeheereenheden en Faunabeheereenheden. Provinciale Faunabeheereenheden rapporten op verschillende manieren, per kalenderjaar of per jachtseizoen, tellingen ontbreken en jaarverslagen worden niet gepubliceerd. In 2019 zijn er slechts in vijf provincies telgegevens van konijnen bekend.

Smit: “Het provinciale faunabeleid wordt gebaseerd op gebrekkige gegevens. Wij maken ons grote zorgen. Des te meer reden om de [plezierjacht volledig te verbieden](https://www.animalrights.nl/plezierjacht-nederland). Dieren in de natuur zijn er niet om achterna gezeten, doodgeschoten en geoogst te worden, maar enkel en alleen voor zichzelf.”

Het ineens wijzigen van het referentiejaar, omdat dat de Jagersvereniging beter uitkomt, zou pas dubieus zijn

Dieren in de natuur zijn er niet om achterna gezeten, doodgeschoten en geoogst te worden, maar enkel en alleen voor zichzelf.

Het provinciale faunabeleid wordt gebaseerd op gebrekkige gegevens. Wij maken ons grote zorgen.

SCHOKKEND: APEN MOGEN NU TOCH BLIND GEMAAKT WORDEN IN AFSCHUWELIJKE DIERPROEF

Wij brengen dit nieuws met grote pijn. Gisteren heeft de Italiaanse Staatsraad besloten dat de dierproeven waarbij 6 makaakaapjes blind gemaakt worden, [na 2 schorsingen](https://www.animalrights.be/overwinning-dierenrechten-redding-zicht-voor-parma-proefapen) toch mogen worden hervat.1 Jen Hochmuth van Animal Rights: “Uiteindelijk is de hoop op verlossing voor deze 6 apen vervlogen – niet omdat de dierproeven nodig zijn, maar door macht, vooringenomenheid en geld. Maar we geven niet op. Met zijn allen blijven we vechten voor dierenrechten en voor ethische wetenschap.”

1: Statement LAV na de uitspraak van 28 januari 2021

In 2019 kwamen schokkende undercoverbeelden van de erbarmelijke leefomstandigheden van de proefapen aan de Universiteit van Parma naar buiten. De dieren worden gebruikt in langdurig hersenonderzoek. 2 3. Net zoals aan de [KU Leuven](https://www.animalrights.be/vervang-dierproeven/proefapen-in-belgie) hebben de apen open wonden door de fixatiestaaf aan het hoofd en worden ze getraind door ze water te onthouden. Dit heeft ernstige gevolgen voor hun welzijn. Op de beelden is te zien hoe een dorstige aap zijn eigen urine drinkt en hoe de dieren aan muren en de spijlen van de kooien likken.

[youtube:https://www.youtube.com/watch?v=FCaEBW7YrLo]
Beelden uit het proefdiercentrum in Parma

2: Ventral Premotor Neurons Encoding Representations of Action during Self and Others’ Inaction

3: Agent-based representations of objects and actions in the monkey pre-supplementary motor area

Twee jaar lang hebben onze collega’s van de Italiaanse anti-vivisectie league LAV met man en macht gestreden in een juridische, wetenschappelijke en ethische strijd. De universiteit van Parma was van plan om 6 apen in een akelige dierproef blind te maken. Deze apen zijn afkomstig uit de loods van apenhandelaar [Hartelust](https://www.animalrights.nl/hartelust). [Animal Rights ondersteunde de campagne](https://www.animalrights.nl/brandbrief-om-transport-apen-van-tilburg-naar-parma) en [voerde actie bij Hartelust](https://www.animalrights.nl/hartelust-harteloos), de Tilburgse leverancier van proefapen.

[In de afgelopen maanden heeft de Raad van State door de druk van LAV 2 keer het dierproefproject opgeschort](https://www.animalrights.be/overwinning-dierenrechten-redding-zicht-voor-parma-proefapen). Daarbij werd benadrukt dat de onmogelijkheid om andere methoden te gebruiken niet voldoende was beargumenteerd door de proefdiernemers, en dat het mogelijke verlies van financiële middelen in verband met het project van secundair belang was vergeleken met de blindheid en onbetwistbaar lijden die bij 6 voelende wezens wordt veroorzaakt.

“Onze collega’s van LAV hebben hun uiterste best gedaan en zijn er twee keer in geslaagd het experiment opgeschort te krijgen. Dit alleen al is nog nooit eerder gebeurd en vormt een belangrijk precedent voor de strijd tegen dierproeven”, benadrukt Hochmuth.

In deze lange campagne hebben talloze wetenschappelijke en juridische deskundigen, waarvan psychologen, dokters, dierenartsen, primatologen, het verzoek van het LAV gesteund om de experimenten te stoppen en de dieren vrij te krijgen. Naast de ethische kwestie die niet te betwisten valt, waren hun argumenten wetenschappelijk gegrond. In tegenstelling waren de argumenten van de voorstanders van ideologische natuur, verankerd in een verouderde traditie van dierproeven.

Gisteren gaf biologe Michela Kuan, een wetenschappelijke verantwoordelijke bij LAV volgend statement: “Met deze uitspraak zijn we niet enkel de apen kwijt maar ook het wetenschappelijk onderzoek. Ja, u leest het goed: ondanks wat onze tegenstanders misschien zeggen, heeft het Italiaanse onderzoek vandaag weer een kans gemist om vernieuwende en werkelijk doeltreffende methoden te promoten die geen lijden en dood van voelende wezens met zich meebrengen.”

De Raad van State, wiens onpartijdigheid in twijfel werd getrokken door de overtuigde verdedigers van de dierproeven, heeft in plaats daarvan de beslissing gedelegeerd aan een externe instantie. Ondanks de verplichting om met de door LAV aangeduide deskundigen te werken, heeft deze instantie een advies opgesteld dat volledig partijdig is, geen enkele regel citerend uit de tientallen pagina’s van de door LAV ingediende adviezen, die het project op elk punt wetenschappelijk ontmantelen.

“Het is schandalig dat niets van ons werk een spoor vindt in het document van de externe instantie. Wij zullen het hier niet bij laten; wij hebben ertoe bijgedragen dat de schijnwerpers worden gericht op wat er achter de gesloten deuren van de laboratoria gebeurt, en wij zullen ervoor zorgen dat zij aanblijven”, vertelde Kuan gisteren nog.

Met deze campagne en het harde werk is een cruciale basis voor de toekomst gelegd. Iedereen die op deze prachtige, gevoelige wezens wil experimenteren, staat een strijd te wachten. En we hebben gelijk, in alle opzichten.

De volgende protestactie voor de stopzetting van apenexperimenten aan de KU Leuven gaat door op dinsdag 2 februari van 10u tot 12u.
[Link naar de facebook eventpagina](https://www.facebook.com/events/233270221572418)

De wetenschap heeft vandaag weer een kans gemist om vernieuwende en werkelijk doeltreffende methoden te promoten die geen lijden en dood van voelende wezens met zich meebrengen.

We hebben deze strijd onterecht verloren, maar één ding is zeker: tot het laatste dier dat in een laboratorium opgesloten zit, vrij is, zullen wij er ook zijn om ze te verdedigen.

HELP DE VOGELS IN DE WINTER

Vogels kunnen in de herfst en winter wel een extra vette snack gebruiken. Ze hebben meer behoefte aan verzadigd vet dan wij. Veel vetbollen die je in de winkel kan kopen gebruiken dierlijk vet. Helaas staan er vaak geen ingrediënten op de verpakking. Ook vetbollen in een netje kan je beter vermijden. In deze netjes kunnen vogels vast komen te zitten. Je kan heel goed je eigen vetbollen maken. Dat is leuk om te doen en je weet precies wat er in zit.

(Tuin)vogels (behalve eenden) mag je het hele jaar bijvoeren. In het voorjaar en de zomer hebben vogels vooral dierlijke eiwitten nodig. In de herfst en winter mogen dit producten met vet zijn, omdat deze meer energie geven. Kies voor hoogwaardig vogelvoer en lees altijd eerst de verpakking en volg de voorschriften.

Voor het maken van vetbollen kan je van alles gebruiken: halve kokosnoten, de schil van een halve sinaasappel of mandarijn, cupcake vormpjes, een mok of een kopje. Een kopje kan je aan een stokje of touwtje ophangen. Belangrijk: gebruik geen margarine of olie. Dit is slecht voor vogels en olie kan het verenkleed beschadigen. Gebruik ook geen producten (zoals pindakaas) waar zout aan is toegevoegd. Je kan wel speciale vogelpindakaas kopen.

Benodigdheden:

Vast en ongezouten plantaardig frituurvet of kokosolie.
Gemend vogelzaad (bijvoorbeeld speciaal wintervoer).
Een stevig (katoenen) touw.
Iets om de vetbol in te doen (halve schil, vormpje of kopje).

Werkwijze:

1. Smelt het vet in de pan tot het warm is, maar niet te heet. Laat het vet niet koken.
2. Voeg daar al roerend het zadenmengsel aan toe. Je kan ook ongezwavelde rozijnen toevoegen.
3. De verhouding is 1:1. Gebruik ongeveer één deel vet en één deel zaden.
4. Giet alles voorzichtig in de vormpjes. Als je een sinaasappelschil gebruikt, bevestig dan eerst het touw. Als je cupcakesvormpjes gebruikt, hang je het touw in het midden, voordat het vet weer stolt.
5. Laat alles afkoelen en hang de vetbollen in de tuin!

Als je weet welke vogels in je tuin leven kan je daar het voer op aanpassen. Zo houden mezen van vetbollen, pinda’s en zonnebloempitten. Merels eten graag gewelde krenten, rozijnen en fruit. Mussen houden van zonnepitten, pindablokken en pinda’s. Ook de voederplaats verschilt: zo eet de ene vogel graag van de grond of een voedertafel en de ander liever in een boom. Observeer en leer de vogels in jouw tuin kennen.