Afgelopen zondag kwamen ruim 600 mensen in Brussel de straat op om te strijden voor de sluiting van ALLE slachthuizen. De mars was georganiseerd door Bite Back, Animal Rights liep mee uit sympathie. Dit evenement wordt elk jaar wereldwijd in tientallen steden georganiseerd.
We krijgen soms de opmerking dat onze eis om alle slachthuizen te sluiten ‘niet realistisch’ is, dat we ons beter kunnen focussen op het ritueel slachten, omdat het veel inhumaner is. Waarom gaan we dan met de eis om ‘alle slachthuizen te sluiten’ de straat op?
We weten dat slachthuizen niet van vandaag op morgen zullen sluiten, en dat er nog voor een lange tijd vlees gegeten zal worden. Desalniettemin blijven we hoopvol, en we zien overal tekenen dat plantaardige voeding in de lift zit. Het aantal mensen dat vlees links laat liggen – gedeeltelijk of volledig – en het aantal mensen dat het consumeren van dierlijke producten walgelijk vindt, kent ongekende hoogtes. Steeds meer en meer mensen draaien de knop om, leggen de link.
De mars voor sluiting van slachthuizen is symbolisch. We willen tonen dat het anders kan. Over de hele wereld komen mensen de straat op voor een andere levensstijl. Een manier van leven die niet wreedaardig is. Wie ooit een slachthuis bezocht heeft, weet welke horror zich daar afspeelt. Er circuleren talloze filmpjes op het internet van moedige activisten die undercover gewerkt hebben in een slachthuis en gefilmd hebben hoe de dieren daar aan hun einde komen. Mijn collega en voorzitter van Animal Rights, Nadine Lucas, schreef onlangs een uitgebreid stuk op onze website dat in detail beschrijft hoe het er in slachthuizen aan toe gaat. Je kunt onze eis voor de sluiting van slachthuizen onredelijk of absurd vinden, maar in België en Nederland worden er elk jaar 800 à 900 miljoen dieren geslacht. Is dat niet ongelofelijk absurd?
Wie zich er even in verdiept komt tot de vaststelling dat er geen ‘humane’ manier is om dieren te doden. In onze productiemaatschappij waar het maximaliseren van de winst primeert, met zo weinig mogelijk middelen en personeel een grote omzet draaien, is er weinig aandacht voor het leed van dieren. Overal worden er incidenten vastgesteld, zelfs in biologisch gecertificeerde slachthuizen. Daarom richten we ons niet op het ritueel slachten. Het dierenleed is een hardnekkig symptoom dat overal in de vleesproductie voorkomt. Dierlijke producten waar geen leed mee gepaard gaat bestaan gewoon niet.
Het probleem kan soms overweldigend groot lijken. Je hebt soms het gevoel dat het een hopeloze strijd is. Vlees en dierenleed zijn immers alomtegenwoordig. Voor de dieren in het slachthuis eindigen hebben ze al een heel traject afgelegd in de fokkerijen waar het dierenleed mogelijk nog erger is. Dieren leven er opeengepakt in hun eigen uitwerpselen, tussen dode soortgenoten, in een ammoniakstank waar je nauwelijks kunt ademen. Deze omstandigheden lokken agressie uit, de dieren kunnen niet vluchten uit hun benarde situatie en worden er letterlijk waanzinnig. Een leven in de hel.
Ik ben persoonlijk enorm blij dat ik me kan inzetten voor Animal Rights. Ik heb een uitlaatklep gevonden om mijn woede en frustratie omtrent dierenleed te ventileren. Het is belangrijk dat je niet blijft zitten met je emoties. Veel mensen worden depressief als ze geconfronteerd worden met dit overweldigend onrecht. Ik niet. Het wakkert mijn motivatie aan, ik wil altijd maar meer doen, effectiever te werk gaan, het dierenleed zichtbaar maken, mensen informeren en sensibiliseren. Ik weet dat kennis macht is, en het verspreiden van informatie is dan ook ons sterkste wapen tegen het georganiseerde dierenleed. We blijven filmen, we blijven artikelen schrijven, we blijven onze Plant Power brochures over plantaardige voeding uitdelen, we blijven actief op sociale media. We doen alles wat we kunnen.
Animal Rights kent meer en meer succes, en daar put ik mijn kracht uit. Samen met een hoop andere mensen op straat komen voor een wereld zonder slachthuizen vind ik fantastisch. Het geeft mij het gevoel dat ik niet alleen ben, dat er hoop is. Samen staan we sterk, en dat signaal willen we ook geven aan de buitenwereld.
Benoit van den Broeck Campagnecoordinator Animal Rights
Met de recente uitspraak1 van de rechtbank Noord-Holland gaat het vergassen van ruiende ganzen deze zomer definitief niet door. Een groot succes voor Animal Rights en De Faunabescherming die naar de rechter stapten om de bescherming van de ganzen rondom Schiphol af te dwingen. Robert Molenaar, directeur Animal Rights: “Het massaal doden van ganzenfamilies beschermt het luchtverkeer niet en is slechts symptoombestrijding.”
Volgens de betrokken partijen: Schiphol, de Provincie Noord-Holland en het Ministerie van Infrastructuur en Milieu, moet het aantal (grauwe) ganzen in de 10 km en 20 km zone rondom Schiphol flink worden teruggebracht. Momenteel leven er 5.000 broedparen binnen de 10 km zone en dat zouden er maximaal 150 mogen zijn. In de 10-20 km zone gaat het om 7.000 broedparen terwijl dat er maximaal 1.100 mogen zijn.2 Om dat te bewerkstelligen wordt er al jarenlang flink gejaagd op de dieren. Sinds 2012 worden er ook nog eens jaarlijks groepen ruiende ganzen bij elkaar gedreven, gevangen en vergast.3 Volgens de betrokken partijen neemt de populatie niet meer toe en is er sprake van een lichte daling. Echter, de gestelde doelen worden bij lange na niet gehaald. De ganzenpopulatie herstelt zich elk jaar razendsnel. Niet verwonderlijk, omdat het voedselaanbod en de geschikte broedplekken volop aanwezig zijn. Bovendien is met name de grauwe gans een slimme vogel en past zich snel aan de nieuwe omstandigheden aan. De dieren vliegen in kleine groepen, verstoppen hun nesten beter en trekken steeds vaker de dorpen en steden in op zoek naar rustige plekken om te broeden of om te ruien.
Animal Rights voerde vorig jaar actie bij Duke Faunabeheer in Lelystad
Aanvaringen
De betrokken partijen roepen in koor dat een jaar niet vangen een enorme tegenslag betekent in het terugdringen van de ganzenpopulatie. Volgens hen is de groei van de ganzenpopulatie tot stilstand gebracht dankzij alle maatregelen. Een jaar niet vergassen betekent dat er meer vogels in leven blijven die zich volgend jaar gaan voortplanten. Echter, het terugdringen van de populatie ganzen is slechts een middel en niet het doel. Het doel is het minimaliseren van aanvaringen en bijna-aanvaringen tussen ganzen en vliegtuigen. En als je die statistieken erbij pakt dan blijkt dat het aanpakken van de populatie ganzen via afschot en vergassingsacties niets helpt.
De cijfers
Vanaf 2012, het jaar dat de eerste vergassingsactie plaats vond, hebben er 12 aanvaringen en bijna-aanvaringen met ganzen plaats gevonden. In de periode 2008 – 2011 hebben er 14 aanvaringen en bijna-aanvaringen met ganzen plaats gevonden. Dat houdt in dat er in de periode 2012 – 2015 slechts 2 aanvaringen minder plaatsvonden. Je kunt dan ook de vraag stellen wat het effect is geweest van de massale jacht op de (grauwe) gans.4
Van de 26 aanvaringen en bijna-aanvaringen in de periode 2008 – 2015 gaat het om 8 (bijna) aanvaringen met grauwe ganzen. De Canadese gans, de Brandgans, de Nijlgans en overige ganzen zijn de grootste ‘boosdoeners’ met 14 (bijna) aanvaringen. Deze ganzen komen echter nauwelijks voor in de 10 km en 20 km zone. De grauwe gans, die voor de minste aanvaringen zorgt, is de vogel waar veruit het meeste op gejaagd wordt.5
Vrijblijvend
De betrokken partijen meten duidelijk met twee maten. De ganzen moeten dood om aanvaringen met vliegtuigen te voorkomen. Mensenlevens staan op het spel! Maar wanneer het aankomt op het weren van de vogels uit de 20 km zone dan geven zij niet thuis. Het inzetten van automatische lasers om de ganzen te weren uit deze zone is nog steeds geen praktijk. Eerst moet er een geheel vrijblijvende pilot opgezet worden om de werking van het apparaat te bewijzen.6 Ineens is er geen sprake meer van noodzaak en wordt de werking in twijfel getrokken. De laser jaagt op een diervriendelijke wijze de ganzen weg van een productie- of grasveld. Recentelijk is Schiphol begonnen met het plaatsen van zonnepanelen om vogels af te schrikken.7 Ook hier gaat het weer om een kleinschalig project en is er weinig vertrouwen in technologische hulpmiddelen.
Buikje rond
Als je geen vogels in je tuin wilt dan moet je ze ook niet voeren. Blijkbaar gaat deze vlieger niet op voor Schiphol en omgeving. In een straal van 20 km rondom Schiphol worden er volop aardappels, bieten en graan verbouwd. De ganzen vinden met name de oogstresten zeer interessant en vliegen graag een rondje extra om hun buikjes rond te eten. Je zou verwachten dat het verboden is om deze gewassen te verbouwen rondom Schiphol en dat het op zijn minst verplicht is om de oogstresten om te ploegen, zodat ganzen er niet bij kunnen. Niets is minder waar. De boeren mogen, geheel vrijwillig, zelf bepalen of zij de oogstresten omploegen en krijgen daar ook nog eens een vergoeding voor.8 Hierover is nu discussie omdat de kosten wel oplopen. Echter, de peperdure vergassingsacties (een vergaste gans kost al snel drie euro) worden zonder enige moeite betaald. Zelfs nu werken niet alle boeren mee, ondanks het mogelijke gevaar dat een gans in een vliegtuigmotor belandt.
Naast de oogstresten zijn er rondom Schiphol volop aantrekkelijke graslanden waar ganzen kunnen eten en zijn er vele geschikte broedplekken zodat de populatie elke keer weer makkelijk kan aangroeien.
Gaskar blijft in de schuur
Met de recente uitspraak van de rechtbank Noord-Holland gaat het vergassen van ruiende ganzen deze zomer definitief niet door. Een groot succes voor Animal Rights en de Faunabescherming die naar de rechter stapten om de bescherming van de ganzen af te dwingen. De grote verliezer is Arie Den Hertog van Duke Faubabeheer.
In de afgelopen jaren heeft Arie Den Hertog met heel veel bombarie de pers te woord gestaan. Volgens hem zijn het zelfs “de mooiste weken van het jaar”. Niet omdat de zon zo hard schijnt, maar omdat hij het “een leuk spel vindt” om de ganzen op te jagen, bijeen te drijven en te vergassen. Het is niet overdreven te stellen dat Arie van zijn hobby zijn werk heeft gemaakt. Zelfs tijdens zijn vakantie kan hij het niet laten om dieren dood te schieten.
Duke Faunabeheer is een lucratieve hobby geworden. Elke vangactie levert rond de 3.000 euro op. Met een vangactie worden al snel zo’n 1.000 ganzen gevangen. Elke vergaste gans kost de belastingbetaler 3 euro.9 De rekening wordt betaald door de betrokken provincie, of in het geval van Schiphol door het Ministerie van Infrastructuur en Milieu. Steeds meer provincies grijpen naar de gaskar van Duke Faunabeheer. Om de ‘vraag’ bij te kunnen benen heeft hij al snel een tweede gaskar bijgebouwd.
“Ik probeer slimmer te zijn dan die ganzen en die ganzen proberen slimmer te zijn dan ik. Het is eigenlijk net een schaakspel. Op een gegeven moment is het wie zet wie mat.” Dit is een gevleugelde uitspraak van Arie Den Hertog. Deze zomer staat hij zelf schaakmat.
Ganzendrama
De betrokken partijen proberen de vang- en vergassingsacties neer te zetten als diervriendelijke methodes. Waar dat aan afgemeten wordt is geheel onduidelijk. Het schieten van ganzen vindt ‘zoals gebruikelijk’ plaats en het vangen- en vergassen van ganzen is een extra maatregel. Het is geen ‘of – of’ maar ‘en – en’.
Het vele uren opjagen en bijeendrijven van groepen ganzenfamilies zorgt voor angst en stress bij de dieren. Vervolgens worden de dieren de vangkraal ingeloodst waarbij de ganzen steeds meer op elkaar komen te zitten. Vorig jaar zomer ging het dan ook flink mis tijdens een vangactie in de Jan Durkspolder in Friesland. In blinde paniek vertrapten soortgenoten elkaar in de vangkraal. De beelden die gemaakt werden zorgden voor veel ophef. Nadat de ganzen letterlijk de gaskar ingeduwd worden gaat de klep dicht. Wat volgt is een 120 seconden durende doodstrijd van de watervogels. Het is volstrekt onduidelijk wat hier diervriendelijk aan is.10
Het onderzoek waar de betrokken partijen aan refereren is een dierproef op een kleine groep ganzen (30 stuks). Het onderzoek van de Universiteit Wageningen was niet gericht op het dierenwelzijn maar had als doel welk gas het meest geschikt was om ganzen te doden.11 Zo werden er geen geluids-of beeldopnamen gemaakt van de ganzen in de gaskist. Een volledige nutteloos experiment dat nu wordt ingezet om de vang- en vergassingsacties te vergoelijken.
De ‘vergassingloze’ zomer is een mooie aangelegenheid voor zowel Schiphol, de Provincie Noord-Holland en als voor het Ministerie van Infrastructuur en Milieu om werk te maken van alternatieve en diervriendelijke methoden om de gans te weren uit te omgeving van Schiphol.
De rechtbank in Haarlem heeft vandaag de ontheffing om ganzen rondom Schiphol te vangen en te vergassen vernietigd. De Faunabescherming en Animal Rights spanden een kort geding aan tegen deze ontheffing. Robert Molenaar, directeur Animal Rights: ‘We hebben voorkomen dat hele ganzenfamilies een 120 seconden durende verstikkingsdood zouden sterven. We zijn dan ook erg opgetogen.’
Ganzen in de rui
Tijdens de ruiperiode kunnen ganzen niet vliegen en zijn zij een makkelijke prooi voor de massale vangst en vergassingsacties van het bedrijf Duke Faunabeheer. Met bootjes drijven zij de ganzen, vaak hele families, op om ze via een vangkraal de vergassingswagen in te jagen. Daar sterven de dieren de vergassingsdood. Omdat ganzen een beschermde diersoort zijn, mogen deze dieren enkel ‘bejaagd’ worden met een ontheffing. De provincie Noord-Holland verleende deze ontheffing maar werd teruggefloten door de rechter.
Een vangkraal is een essentieel onderdeel om de ruiende ganzen te vangen om hen vervolgens te doden. Het gebruik van een vangkraal is op grond van het Besluit beheer en schadebestrijding dieren niet toegestaan waardoor het gebruik illegaal is.
Pauline de Jong van De Faunabescherming
Schiphol
De provincie wil met de jaarlijkse vergassingsactie de populatie ganzen reduceren om mogelijke aanvaringen met vliegtuigen te beperken. Uit de praktijk blijkt dat dit geen effectief middel is. De dierenorganisaties pleiten voor een diervriendelijke aanpak, die wel effectief is. Zo moet de omgeving van Schiphol zo onaantrekkelijk mogelijk gemaakt worden. Nu worden er nog steeds voor ganzen aantrekkelijke gewassen verbouwd, zoals granen, bieten en aardappelen, waardoor ganzen richting Schiphol vliegen om te foerageren. Bovendien worden technische mogelijkheden zoals lasers om aanvaringen te voorkomen, onvoldoende ingezet.
Molenaar: ‘Het voedselaanbod en de aanwezigheid van geschikte broedlocaties bepalen de draagkracht van de omgeving voor ganzen. Het vergassen en afschieten van ganzen heeft tot op heden niet geleid tot het daadwerkelijk terugdringen van de ganzenpopulatie, laat staan dat het heeft bijgedragen tot een beperking van het risico op aanvaringen. Wij komen op voor de rechten van de ganzen.’
De Provincie Noord-Holland heeft een ontheffing1 verleend waarmee het vangen en vergassen van ruiende ganzen rondom Schiphol wordt toegestaan. De Faunabescherming en Animal Rights stapten vervolgens gezamenlijk naar de rechter om deze ontheffing aan te vechten. De zitting bij de Rechtbank Noord-Holland vindt aanstaande maandag 6 juni om 15.00 plaats in Haarlem. Inmiddels heeft de provincie alle vangacties opgeschort. Robert Molenaar, directeur van Animal Rights: ‘De rechtbanken van Gelderland, Zeeland en Utrecht2 hebben het gebruik van een vangkraal om ganzen te vangen, verboden. We verwachten dat de rechter in Haarlem deze eerdere uitspraken zal volgen.’
Ganzen in de rui
Tijdens de ruiperiode kunnen ganzen niet vliegen en zijn zij een makkelijke prooi voor de massale vangst en vergassingsacties van het bedrijf Duke Faunabeheer. Met bootjes drijven zij de ganzen, vaak hele families, op om ze via een vangkraal de vergassingswagen in te jagen. Daar sterven de dieren de vergassingsdood. Omdat ganzen een beschermde diersoort zijn, mogen deze dieren enkel ‘bejaagd’ worden met een ontheffing.
Pauline de Jong van De Faunabescherming: ‘Een vangkraal is een essentieel onderdeel om de ruiende ganzen te vangen om hen vervolgens te doden. Het gebruik van een vangkraal is op grond van het Besluit beheer en schadebestrijding dieren niet toegestaan waardoor het gebruik illegaal is. Het is dan ook onbegrijpelijk dat de Provincie Noord-Holland de recente jurisprudentie negeert en toch een ontheffing verleend. We kunnen niets anders doen dan naar de rechter stappen.’
Schiphol
De provincie wil met de jaarlijkse vergassingsactie de populatie ganzen reduceren om mogelijke aanvaringen met vliegtuigen te beperken. Uit de praktijk blijkt dat dit geen effectief middel is. De dierenorganisaties pleiten voor een diervriendelijke aanpak, die wel effectief is. Zo moet de omgeving van Schiphol zo onaantrekkelijk mogelijk gemaakt worden. Nu worden er nog steeds voor ganzen aantrekkelijke gewassen verbouwd, zoals granen, bieten en aardappelen, waardoor ganzen richting Schiphol vliegen om te foerageren. Bovendien worden technische mogelijkheden zoals lasers om aanvaringen te voorkomen, onvoldoende ingezet. Molenaar: ‘Het voedselaanbod en de aanwezigheid van geschikte broedlocaties bepalen de draagkracht van de omgeving voor ganzen. Het vergassen en afschieten van ganzen heeft tot op heden niet geleid tot het daadwerkelijk terugdringen van de ganzenpopulatie, laat staan dat het heeft bijgedragen tot een beperking van het risico op aanvaringen.’
‘In 2014 voerde Janssen Pharmaceutica maar liefst 1070 proeven op honden uit! Een toename van 200% ten opzichte van 2013!’ Dat schreeuwde Animal Rights vorig jaar verontwaardigd uit in de Gazet van Antwerpen (GvA, 4 oktober 2015).
‘De cijfers van onze dierproeven van 2013 en 2014 zijn absoluut niet te vergelijken’, repliceerde een woordvoerder van Janssen in diezelfde krant. ‘Sinds 2014 legt de wetgever een andere telwijze op… bij ons daalt het aantal dierproeven gestaag, ook het aantal honden daalt.’
Wij hebben ons ‘Janssen-onderzoek’ voortgezet. We verzochten de Vlaamse Overheid om afschriften van de Janssen-statistieken van het jaar 2015. Twee weken later dropte de postbode de documenten in onze brievenbus.
Vergiftigd, ziek gemaakt, gedood
Met trillende handen scheurde ik de enveloppe open. Welke verrassing zou Janssen dit jaar voor ons in petto hebben? De enveloppe bevatte 47 pagina’s met statistische tabellen. Het Janssen proefdierenleed van een heel jaar samengeperst in strakke rijen en kolommen. Ik ging meteen aan de slag. Ik telde honden, konijnen, varkens, ratten, muizen, cavia’s, Mongoolse gerbils en Syrische goudhamsters. Tienduizenden dieren telde ik in de tabellen van Janssen. Tienduizenden dieren werden in 2015 vergiftigd, ziek gemaakt, gedood. In de loop van een jaar tijd voerde Janssen 3.355 proeven uit op 34.145 proefdieren.
Proeven op honden
Mijn hart sloeg over toen ik de aantallen hondenproeven uitrekende. Ik telde opnieuw. Ik controleerde de cijfers, blad voor blad, ik overliep elke regel, proef voor proef. De som klopte. In 2015 werden bij Janssen 1.561 proeven op honden uitgevoerd. 491 hondenproeven méér dan in 2014. Het smoesje over ‘een andere telwijze’ gaat dit keer niet op. Het aantal proeven op honden bij Janssen is gestegen. En geen klein beetje ook.
Er is geen sprake van een ‘dalend hondengebruik’ bij Janssen. Er is geen sprake van gerichte strategieën om hondenproeven te verminderen. Ons onderzoekswerk toont aan dat Janssen net zoveel hondenproeven doet als het jaar na jaar in hun onderzoeks-kraam past. In hun kennels is plaats voor 600 proefbeagles. De beagles worden meerdere malen ingezet voor dierproeven en meestal afgemaakt wanneer ze niet langer bruikbaar zijn.
Vervang dierproeven!
Wij zijn het zat, de propaganda, de leugens en de loze beloften van Janssen Pharmaceutica. Vorig jaar vroegen wij Janssen om met elkaar rond de tafel te gaan zitten voor een constructief gesprek. Ons verzoek werd straal genegeerd. Dit maal voeren we actie voor hun poort. Wij eisen dat Janssen stopt met proeven op onze trouwe huisdieren. Wij eisen dat Janssen moeite noch middelen spaart om te investeren in innovatieve dierproefvrije technieken. Wij eisen dat alles op alles gezet wordt om dierenlevens te sparen.
Waarom? Omdat wij geloven in een samenleving waarin elk levend wezen, mens of dier, recht heeft op een waardig bestaan. Een samenleving waarin zwakkere wezens niet langer uitgebuit en opgeofferd worden voor andermans belangen. Is dat niet het minste wat je zou mogen verwachten in een ‘beschaafd’ land?
Nadine Lucas Voorzitter Animal Rights
PS: Animal Rights organiseerde donderdag 26 mei 2016 een protestactie voor de poort van Janssen pharmaceutica. Onze actie zorgde ervoor dat het dierproeven debat gevoerd wordt in de media!
