Op 4 januari 2013 werd in Nederland de Wet verbod pelsdierhouderij van kracht waarbij ‘het houden, doden of doen doden van een pelsdier is verboden’. Nertsenfokkers mochten vanaf deze datum geen nieuwe fokkerijen meer opstarten en niet meer uitbreiden. Bestaande nertsenfokkerijen kregen een overgangstermijn tot januari 2024.
Verbod tijdelijk van tafel
In een rechtszaak, aangespannen door de nertsenfokkers, werd de wet op 21 mei 2014 door de rechter buiten werking gesteld. De rechter oordeelde dat de ‘pelsdierhouders ernstig financieel werden getroffen. Op dit moment kan niet worden vastgesteld dat hen daarvoor enige, laat staan adequate, vergoeding is/zal worden geboden’.
De Nederlandse staat ging in hoger beroep. Op 10 november 2015 stelde de rechter de overheid in het gelijk. Hierdoor werd de Wet verbod pelsdierhouderij weer van kracht.
UiItbreidingen
In de periode dat het verbod van tafel was hebben de nertsenfokkers niet stil gezeten en zijn volop gaan uitbreiden. Animal Rights vecht deze uitbreidingen aan en wil dat deze teruggedraaid worden. In Nederland zijn zo´n 200 nertsenfokkerijen actief met circa 6.6 miljoen nertsen.
[vimeo:http://vimeo.com/152020244]
Video: Maar liefst 36.000 nertsen zitten opgesloten in de draadgazen kooien van de mega nertsenstal van Moradi VOF in Heumen. Animal Rights en Een DIER Een VRIEND (EDEV) laten in deze video de erbarmelijke omstandigheden zien waaronder de nertsen moeten leven.
‘Het is uniek dat een florerende bedrijfstak verboden wordt op basis van ethiek. Feitelijk worden hiermee de rechten van pelsdieren erkend. Maar het duurt nog lang voordat het 2024 is. Daarom gaan we er alles aan doen om zo snel mogelijk de nertsenfokkerij te sluiten. Bovendien is het nog toegestaan om nertsen te fokken in Vlaanderen. Er is nog genoeg werk te verrichten.’
Animal Rights heeft bij de politie melding gedaan van verwaarlozing van tienduizenden nertsen bij het bedrijf Rios Mink bv in Rosmalen. De dieren worden gefokt voor hun bont.
Smerige kooien
Uit het beeldmateriaal, gemaakt door Animal Rights, blijkt dat de ruimte waarin de nertsen worden gehouden smerig zijn. In de nertsenfokkerij ligt onder de kooien een tapijt van uitwerpselen. Aan de kooien zelf hangen slierten met vuiligheid. Er wordt niet of nauwelijks schoongemaakt. De situatie is in strijd met artikel 1.6, derde lid, en artikel 1.7 onder d van het Besluit Houders van Dieren.
Gewonde nertsen
De gewonde dieren worden in hun kooien aan hun lot overgelaten. Dit is in strijd met artikel 2.2, lid 8 Wet Dieren en artikel 1.7 onder c van het Besluit Houders van Dieren. Nertsen zijn van nature solitair levende (water)dieren die geen andere soortgenoten in hun leefgebied dulden. Nu zitten de nertsen met vele tienduizenden op een fokkerij. De dieren zijn dan ook regelmatig met elkaar aan het vechten, met als gevolg verwondingen aan kop, staart of pels. Het uitvalpercentage op jaarbasis bedraagt zo´n 2,5%.
Rios Mink
Rios Mink heeft een vergunning voor 9.000 fokteven. De fokteven brengen begin mei circa 45.000 nertsen op de wereld. Eind november worden de fokteven en reuen voor het volgende fokjaar geselecteerd, en de overige nertsen vergast met koolstofmonoxide.
Rios Mink is eigendom van een van de grootste nertsenfokkers van de wereld. Jos van Deurzen bv heeft zestien nertsenfokkerijen in Nederland en fokt jaarlijks meer dan 1 miljoen nertsen.
Nertsenfokverbod
De rechtbank besloot in 2014 het verbod op de pelsdierhouderij op te heffen omdat de nertsenfokkers onvoldoende gecompenseerd zouden worden. De nertsenfokkers vinden een overgangsperiode van meer dan tien jaar echter niet voldoende. In het hoger beroep van 3 september 2015 gaf de landsadvocaat aan dat een nertsenfokker in 3.5 jaar tijd al zijn investeringen kan terugverdienen. De uitspraak van de rechter vindt plaats op 10 november.
Animal Rights
Elk dier is een individu met recht op leven en welzijn, ongeacht nut of noodzaak voor de mens. Wij geloven in een maatschappij waarin mens en dier in harmonie samenleven.
Wij troffen bij Rios Mink zeer vervuilde kooien aan met daarin verwaarloosde en zelfs gewonde dieren die aan hun lot worden overgelaten. Hier moet tegen worden opgetreden.
“Een nertsenjas is een luxe product voor de allerrijksten. Er is echter weinig luxe aan een smerige nertsenfokkerij waar tienduizenden dieren een erbarmelijk en kort leven hebben.”
Zaterdagochtend in de Hoeksche Waard. Naar wekelijkse traditie rukken groepjes jagers uit om ganzen uit de lucht te schieten. De Hoeksche waard is een pretpark voor ganzenjagers. Waterrijke rustgebieden voor ganzen liggen er zij aan zij met productievelden. Elke ochtend stijgen de ganzen op uit onder meer het Hollandsch Diep en vliegen in grote groepen over de velden. In de lucht vormen ze een makkelijke prooi voor schietgrage macho’s die zich in hun vrije tijd heer en meester wanen.
Sinds kort zijn ‘Animal Rights’ en ‘Vereniging Stop de Ganzenmoord’ een samenwerkingsverband aangegaan. Gewapend met toeters en videocamera’s trekken we de velden in om de ganzen te waarschuwen. Onze tactiek blijkt succesvol te zijn. In groepjes rijden we langs de locaties waar de jagers actief zijn. Overal waar we opduiken komen jagers geïrriteerd het veld uitgelopen. Ze lijken hun hobby een stuk minder leuk te vinden wanneer er een camera op hen wordt gericht. Sommigen proberen hun ergernis te verbergen achter een lacherige houding. Ze maken grapjes en roepen ons spottende opmerkingen toe. Maar hun geweren blijven stil en het leven van de overvliegende ganzen wordt gespaard. Andere jagers bellen boos de politie op. Twee agenten kwamen polshoogte nemen maar constateerden dat wij geen wetten overtraden. Opnieuw hebben we de dood van heel wat dieren kunnen voorkomen. Helaas niet van allemaal.
In een weiland langs de weg zagen we een Canadese gans liggen. Het dier was geraakt door een slecht geplaatst schot. In gewonde toestand was de gans nog verder gevlogen, weg van de jagers, om neer te storten in een aanpalend weiland. Het werd muisstil in onze wagen. We stapten uit om te kijken of we nog iets konden doen voor het dier in het weiland. Maar de gans was dood. Ze lag in een plas bloed. Aan de sporen te zien had ze zich nog een eind voortgesleept over de grond, alvorens te sterven. Ik knielde naast het dier neer en legde mijn hand op het lichaam. De gans voelde nog warm aan. Deze grote sterke vogel was vanochtend opgestegen. In al haar schoonheid en volmaaktheid was ze met de andere ganzen mee over de velden gevlogen. Om in alle onschuld te genieten van het leven dat haar door Moeder Natuur werd geschonken.
Gevoelens van machteloosheid en diep verdriet gingen door me heen toen ik het dode dier in mijn armen nam. Wat een mooi wezen was het, deze gans. Wat voelde ze zacht aan. Zacht en toch sterk. Daarnet nog vol leven. Nu een afkoelend lijk. Een vertrouwd zinnetje dreunde door mijn hoofd: ‘Elk dier is een individu…’ De volle betekenis van deze woorden drong in alle intensiteit tot me door. Dit unieke wezen lag dood in mijn armen omdat een stelletje boeren en jagers beslist hadden dat er ‘te veel ganzen zijn en dat jagen zo’n fijne “sport” is’.
Hoeveel betekenis hebben statistische aantallen wanneer een dier zich eenzaam stervend door een veld sleept? Hoe kan een cijfertabel de angst, de pijn en de opzettelijke dood van welk levend wezen dan ook rechtvaardigen? In gedachten verzonken en met een gevoel van rouw stapten we terug in de auto. Vastberaden om nog vaak terug te keren naar de ´killing fields’. Zo vaak als nodig. Om elke gans te waarschuwen en te beschermen. Tot elk individueel dier het recht krijgt dat hem of haar toekomt. Het recht op leven.
Zaterdag 3 oktober 2015. Het was kwart voor zeven ’s morgens. Team A en Team B stonden klaar om het veld in te gaan. Actiegroep Stop de ganzenmoord en Animal Rights hebben elkaar gevonden in een samenwerkingsverband. Ons doel? De ganzen in de Hoeksche Waard beschermen.
Team A zou naar de dijk gaan waar elke zaterdagochtend jagers in het veld liggen om overvliegende ganzen neer te halen. De ganzen overnachten in het Hollandsch Diep en gaan in de ochtend ‘ontbijten’ in een van de productievelden, waarbij ze o.a. de restanten graan van de geoogste percelen eten. De agrariërs klagen steen en been over de ganzen, maar weigeren om de geoogste percelen om te ploegen. De hobbyjagers vinden echter niets mooier dan in de vroege ochtend ganzen neerknallen. De dieren hebben geen schijn van kans.
Team B zou naar een andere locatie rijden waar ook veel gejaagd wordt. Er waren deze ochtend echter geen ganzen in dit gedeelte van de Hoeksche Waard, dus ook geen jacht. Normaal is de animo voor de jacht zeer groot: tientallen jagers zijn actief om de ganzen af te schieten. Gelukkig geen ganzen en dus geen jagers, team B keerde terug zonder in actie te hoeven komen.
In de velden die Team A op zich had genomen, zaten drie jagers goed verstopt. Amper zichtbaar voor de dieren, konden de jagers ongehinderd aanleggen voor hun schietfeestje. De prachtige zonsopgang gaf de dag een mooie aanblik. De eerste knallen uit de geweren van de jagers verstoorden dit fantastische schouwspel. Drie ganzen vielen zo uit de lucht. Doodgeschoten omdat ze gras en graanresten eten…
Dit zouden we niet nog een keer laten gebeuren. Onze toeters maakten veel kabaal en hadden precies het effect waar we op hoopten. Het getoeter waarschuwde de ganzen voor gevaar. Automatisch gingen ze hoger vliegen, waardoor ze buiten het bereik kwamen van de jagers. Vanaf de dijk hadden wij goed zicht op de aanvliegende ganzen en de positie van de jagers. Elke gans die te laag vloog kreeg een waarschuwing met de toeter. De ene na de andere groep kon veilig overvliegen en er vielen geen schoten meer. Met onze actie hebben we voorkomen dat tientallen ganzen aangeschoten zouden worden.
Om negen uur kwam Team B naar onze locatie. Zij zagen nog net de jagers wegrijden die er flink de pest in hadden. De jachtopziener kwam verhaal halen maar droop tenslotte af. Animal Rights was vandaag succesvol tussenbeide gekomen.
Video: Actiegroep Stop de ganzenmoord heeft in de afgelopen jaren meerdere malen jachtpraktijken in de Hoeksche Waard gefilmd. Uit deze opnames blijkt dat de ganzen die uit de lucht geschoten worden vaak nog leven. De jagers laten vervolgens de jachthond los om de gans op te halen. Spartelend en in paniek probeert de gans weg te komen. Helaas een kansloze missie.
Uit de door Animal Rights vzw opgevraagde stukken blijkt dat Waalse bedrijven tienduizenden cavia’s en konijnen gebruiken voor dierproeven.
Nadine Lucas, woordvoerster Animal Rights vzw vindt dit onacceptabel: ‘De wil ontbreekt om proefdieren te beschermen en te vervangen door alternatieven.’
‘De overheid en het bedrijfsleven kunnen veel meer doen om proefdieren te beschermen. Ten eerste wordt er amper geïnvesteerd in dierproefvrij onderzoek. Als je niet zoekt, vind je ook geen alternatief. Ten tweede is er vanuit de wetenschap zelf veel kritiek op de betrouwbaarheid van verplichte standaardtesten op proefdieren. De overheid doet echter niets met deze kritiek, waardoor deze dierproeven door blijven gaan.’
Nadine Lucas
Een verklaring voor het grootverbruik van de cavia’s zijn de vaak verplichte veiligheidscontroles van partijen vaccins. Het in Rixensart gevestigde GSK BIO produceert vaccins en voert deze dierproeven op grote aantallen cavia’s uit. Hiervoor werden in 2014 13.560 cavia´s gebruikt en gedood. 1
42.716 konijnen werden afgelopen jaar 2 door Waalse biomedische bedrijven voornamelijk gebruikt voor het kweken van antilichamen. De konijnen krijgen een eiwit ingespoten en de afweercellen van het dier maakt er antilichamen tegen. Deze worden vervolgens uit het konijn gehaald.
In 2014 werden in 74 Waalse proefdiercentra maar liefst 286.252 proefdieren gebruikt en gedood. Cavia’s en konijnen zijn samen goed voor 21% van het totaal aantal proefdieren in Wallonië. De overige gebruikte proefdieren zijn o.a. muizen, ratten, vissen, katten en honden.
‘Commerciële proefdierfaciliteiten vallen vaak buiten het oog van het publiek. Er wordt zelden verantwoording afgelegd voor het gebruik van proefdieren. Het is voor ons onduidelijk hoe de konijnen leven en of er überhaupt inspecties van de overheid plaatsvinden. We verzoeken de betrokken bedrijven om open kaart te spelen door met Animal Rights in gesprek te gaan.’
