Vandaag heeft de Tweede Kamer een belangrijke stap gezet richting een toekomst zonder apentesten. Een amendement van Tweede Kamerlid Ines Kostić (Partij voor de Dieren), waarin wordt gepleit voor een stapsgewijze verschuiving van onderzoeksbudgetten voor het BPRC naar proefdiervrije methoden, is aangenomen.1
Op dit moment ontvangt het BPRC immers 12,5 miljoen euro per jaar van het ministerie ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap (OCW). Met dit amendement wijzigt dit bedrag zich niet, maar moet het BPRC de komende vijf jaar een steeds groter deel van het budget spenderen aan alternatieven voor dierproeven.
Het amendement werd mede ondertekend door Kamerleden uit diverse politieke richtingen: Laurens Dassen (Volt), Laura Bromet (GroenLinks/PvdA), Joost Eerdmans (JA21), Doğukan Ergin (DENK), Sandra Beckerman (SP) en Dion Graus (PVV).
Regering negeerde eerder Kamerwens
In december 2024 weigerde de toenmalige minister van OCW, Eppo Bruins, om gehoor te geven aan de expliciete wens van de Kamer om meer in te zetten op proefdiervrije innovatie en het aantal apentesten af te bouwen.
Begin april 2025 publiceerde de Commissie-Bijker haar rapport, waarin vier beleidsopties werden gepresenteerd. De minister koos toen voor het scenario waarin dierproeven op apen de komende vijf jaar onverminderd verdergaan. Met het vandaag aangenomen amendement kiest de Kamer alsnog voor het scenario waarmee het aantal apentesten versneld moet worden afgebouwd.
Apentesten moeten stoppen
Rowena Vanroy, campagneleider bij Animal Rights, noemt de aanname van het amendement hoopgevend: “Dit amendement zal een sterke financiële impuls geven aan proefdiervrij onderzoek en er hopelijk voor zorgen dat er alsnog versneld een einde komt aan dierproeven op apen in Nederland. Enkele maanden geleden zag het er donker uit voor proefapen, maar met dit amendement lijkt er weer hoop. We zijn tevreden dat de Tweede Kamer geen geld meer wil uitgeven aan wrede apenexperimenten.”
“Proefdieronderzoek met apen wordt hiermee niet volledig beëindigd; het onderzoek dat nodig is voor de bestrijding van levensbedreigende ziekten en uitbraken van infectieziekten die de volksgezondheid bedreigen bij het BPRC kunnen tot 2030 met het niet-geoormerkte belastinggeld worden gefinancierd. Ná 2030 kan het BPRC dit onderzoek, indien het dan nog steeds noodzakelijk is om hiervoor apen te gebruiken, nog steeds blijven uitvoeren, maar dan met alternatieve financiering (financiering vanuit opdrachtgevers of een alternatieve subsidieregeling).”
Alternatieve financiering vinden voor apenexperimenten is niet vanzelfsprekend, maar niet onmogelijk. Animal Rights zal druk blijven uitoefenen op het BPRC om eindelijk te breken met verouderde en wrede apenexperimenten.
Aandacht voor apenhandel blijft noodzakelijk
Hoewel Animal Rights het amendement toejuicht, willen we benadrukken dat Nederland ook op andere manieren betrokken blijft bij apentesten. Zo faciliteert de overheid nog steeds de import en doorvoer van Java-apen via het Tilburgse bedrijf Hartelust, dat apen uit het buitenland haalt en levert aan laboratoria wereldwijd.
Animal Rights roept de Tweede Kamer op om ervoor te zorgen dat er ook geen vergunningen meer worden verstrekken voor de import van apen voor dierproeven, zodat Nederland ook op internationaal niveau zijn verantwoordelijkheid neemt in het beschermen van proefdieren.
Animal Rights heeft al eerder toegelicht dat zwemwater voor eenden die gehouden worden voor de slacht een reeds lang geleden gepasseerd station is:
”Zwemwater leidt in de industriële veehouderij immers tot hygiene-problemen en ziekten onder de eenden; de mix van stro, eendenstront en gemorst water in de schuren zorgt voor een zompige massa vol bacteriën. Pullen, de jonge eendjes, komen uit het ei in broederijen en leren nooit hun moeder kennen, missen haar levenslessen en kunnen verdrinken zonder ouderlijk toezicht. Welzijnsmaatregelen die oppervlakkig gezien redelijk lijken, zorgen over het algemeen voor weer nieuwe (welzijns)problemen.”
Na publicatie van de undercoverbeelden van Animal Rights van het vangen en laden van eenden in 2018 stond de ‘verborgen’ eendenindustrie ineens volop in de belangstelling en waren progressieve partijen het er over eens dat deze sector diende te verdwijnen. Tegelijkertijd gaven bewindvoerders keer op keer aan dat er geen zwemwater zou komen, een vraag vanuit welzijnskringen.
De laatste keer dat er over echt zwemwater werd gesproken dateert van 2020. Bij de schriftelijke beantwoording van vragen gesteld tijdens de eerste termijn van de begrotingsbehandeling van het ministerie van LNV op 24 november 2020, antwoorde toenmalig landbouwminister Schouten op een verzoek van toenmalig SP-Kamerlid Frank Futselaar om de eendenindustrie af te schaffen: ”Ik vind het te ver gaan om een hele sector te verbieden, dan wel te beëindigen, zoals ik ook heb toegelicht in de beantwoording van schriftelijke vragen van het lid Ouwehand (uw kenmerk 2020D16208). De sector heeft een aantal opgaven op het gebied van dierenwelzijn, waarvan de aanwezigheid van zwemwater er één is. Over de aanpak van deze uitdagingen ben ik in gesprek met de sector.”1
Een half jaar later was het ‘zwemwater’ ‘poetswater’ geworden. Op 26 mei 2021 zei Schouten er in een verzamelbrief dierenwelzijn het volgende over: ”Tijdens de begrotingsbehandeling van november 2020 heb ik toegezegd de Kamer te informeren over het gesprek met de eendensector betreffende de watervoorziening en het mogelijk maken van natuurlijk gedrag. Het gesprek met vertegenwoordigers van de eendensector heeft inmiddels plaatsgevonden. Met de sector is afgesproken dat men met een integraal plan van aanpak komt voor de watervoorziening. Uitgangspunt voor het plan van aanpak is het mogelijk maken van natuurlijk gedrag van de in Nederland gehouden pekingeenden. Meer concreet betekent dit het ter beschikking stellen van een vorm van open water zijnde poetswater. De sector heeft conform afspraak een plan van aanpak opgeleverd. Mijn ministerie is in gesprek met de sector om het plan verder te concretiseren zodat aan de natuurlijke behoefte van de eenden voldaan wordt en de negatieve bijeffecten tot een minimum worden beperkt. U wordt later geïnformeerd over het vervolg en de uiteindelijke inhoud van het plan van aanpak.”2
Toenmalig minister van Landbouw Henk Staghouwer gaf op 14 april 2022 in een verzamelbrief dierenwelzijn een update: ”Tijdens de begrotingsbehandeling van november 2020 heeft mijn voorganger toegezegd de Kamer te informeren over het gesprek met de eendensector betreffende de watervoorziening en het mogelijk maken van natuurlijk gedrag. Zoals aangegeven in de Kamerbrief over de stand van zaken pluimveedossier van 26 mei 2021 (Kamerstuk 28 286, nr. 1184) heeft de eendensector gewerkt aan een Plan van Aanpak voor poetswater eenden, wat inmiddels is afgerond. Het uitgangspunt van het Plan van Aanpak is om poetswater beschikbaar te maken in alle eendenhouderijen in Nederland, wat ten goede komt aan het uiten van het natuurlijke gedrag van eenden. Het poetswater wordt op zo’n manier aangeboden dat de eenden hun kop in het water kunnen steken zodat ze water kunnen opscheppen met hun snavel en gebruiken bij het poetsen van hun verenkleed. Poetswater wordt gezien als de meest haalbare methode voor open water. […] Als laatste zou open water betekenen dat bestaande eendenhouderijen vrijwel allemaal hun stal substantieel moeten verbouwen en uitbreiden, terwijl poetswater past in de bestaande stallen. Vanuit het marktprogramma binnen LNV wordt samen met de eendensector gewerkt aan een marktconcept zodat er ook oog is voor het verdienmodel van de eendenhouders en de kosten om poetswater te realiseren ook terug verdiend kunnen worden. Daarnaast wordt bezien of er vanuit LNV middelen beschikbaar kunnen komen om eendenhouders te ondersteunen. Streven is om per 2027 poetswater in alle eendenhouderijen gerealiseerd te hebben.”3 Water voor eenden mag dus niets kosten, maar moet geld opleveren. 2027 zal het echter niet worden.
In haar verzamelbrief dierenwelzijn kondigde landbouwminister Femke Wiersma op 7 februari 2025 aan: ”Op 14 april 2022 is de Kamer voor het laatst geïnformeerd (Kamerstuk 28 286, nr. 1255) over de waterverstrekking bij eenden. Toen is aangegeven dat de sector zich inzet tot het realiseren van poetswater bij eenden. Hiermee wil ik de Kamer laten weten dat de sector is geïnformeerd dat alle eendenhouderijen in Nederland verplicht zijn om uiterlijk in 2030 poetswater te verstrekken.”4
Populistische oproepen tot zwemwater voor eenden leiden dus tot het soort greenwash-praktijken als het ‘Plan van Aanpak Poetswater’. Als ‘alternatief’ voor zwemwater kunnen de eenden dan hun kop onderdompelen in een piepklein bakje water. Dat blijkt opnieuw een recent gepubliceerd document verkregen via de Wet open overheid (Woo). 5
Het draait allemaal om artikel 1.6, tweede lid, van het Besluit houders van dieren (Bhd), waar de Nederlandse voedsel- en warenautoriteit (NVWA) niet omheen kan. Dit artikel luidt: Een dier wordt voldoende ruimte gelaten voor zijn fysiologische en ethologische behoeften. In Nederlandse stallen wordt water veelal via drinknippels verstrekt. ”Door het gebruik van drinknippels wordt het natuurlijke gedrag van de eenden onvoldoende gestimuleerd en wordt onvoldoende tegemoet gekomen aan de natuurlijke behoefte van eenden. Daarnaast volgt uit de wetenschappelijke literatuur dat drinknippels ontoereikend zijn voor een goede lichaamsverzorging en reiniging van ogen en neusgaten. De NVWA is van mening dat het verstrekken van water middels drinknippels (en dus het niet aanbieden van poetswater) een overtreding oplevert van artikel 1.6, tweede lid, van het Bhd.”
”Het niet aanbieden van open water aan gehouden eenden kwalificeert de NVWA niet als een overtreding. Het niet aanbieden van poetswater aan gehouden eenden kwalificeert de NVWA wel als een overtreding.”
”De WUR heeft in 2011 en 2018 onderzoek gedaan naar het natuurlijke gedrag van pekingeenden (de in Nederland gehouden eend) en naar alternatieve watervoorzieningen in eendenstallen. Hieruit blijkt dat pekingeenden een sterke behoefte hebben aan open water. Echter, permanente toegang tot open water is niet noodzakelijk om de dieren in hun behoeftes te laten voorzien en is zelfs af te raden. Door het verstrekken van open water kunnen hygiëneproblemen ontstaan. Stallen zijn bedekt met strooisel. Met open water wordt dit strooisel vies en nat. Daarnaast is open water zeer lastig schoon te houden. De drinkwaterkwaliteit van het open water verminderd als gevolg daarvan, hetgeen negatieve effecten heeft op de gezondheid en het welzijn van de eenden. Als gevolg van deze hygiëneproblemen bestaat het risico dat antibiotica ingezet moet worden ter preventie of genezing van ziektes die hierdoor kunnen ontstaan.”
”De NVWA is van mening dat poetswater moet worden verstrekt aan gehouden eenden. Het poetswater moet op zo’n manier worden aangeboden dat de eenden volledig hun kop in het water kunnen steken, zodat ze water kunnen opscheppen met hun snavel. Hiermee verzorgen ze hun ogen en neusgaten. Het water dat de eenden opscheppen met hun snavel en de vallende druppels kunnen de eenden gebruiken bij het poetsen van hun verenkleed. Op deze wijze wordt het natuurlijke gedrag en de natuurlijke behoefte van de eend ingevuld. Bij het verstrekken van poetswater worden de volgende uitgangspunten gehanteerd: 1. Er moet één poetswatervoorziening per 100 eenden aanwezig zijn. 2. De poetswatervoorziening moet beschikbaar zijn vanaf een leeftijd van drie weken. 3. De poetswatervoorziening moet minimaal vier uur per dag beschikbaar zijn. Hiermee sluit de NVWA zich aan bij het Plan van Aanpak dat door de eendensector is opgesteld. Het opstellen van dit Plan van Aanpak was in overleg tussen vertegenwoordigers van het ministerie van LNV en de eendensector afgesproken.”
Aan de eenden wordt dus niet voldoende ruimte gelaten voor hun ”fysiologische en ethologische behoeften” en dit levert een overtreding op van artikel 1.6, tweede lid, van het Bhd. ”Echter, de NVWA gaat op dit moment niet over tot handhavend optreden omdat ik dit in strijd acht met het vertrouwensbeginsel. Door accordering van het Plan van Aanpak is bij de eendensector, waaronder de geïnspecteerde eendenhouderijen, het gerechtvaardigd vertrouwen gewekt dat zij poetswatervoorzieningen pas uiterlijk in 2027 (bij subsidieverstrekking) of in 2030 moeten hebben gerealiseerd. Vanwege het gerechtvaardigd vertrouwen van de sector, waaronder de eendenhouderijen, gaat de NVWA op dit moment dan ook niet over tot handhavend optreden.” Dit komt er op neer dat opeenvolgende Christen Unie landbouwministers uitstel-beloftes hebben gedaan en de eendenhouders daaraan rechten mogen ontlenen.
Tien jaar kreeg de sector in totaal – nu nog vijf jaar – om eenden te voorzien van kop-dompel-water. Als er tussentijds een besluit komt om de eendenindustrie te beëindigen, zal deze sector zich beroepen op de gedane investeringen voor een afbouwtermijn; zie de nertsenindustrie. Tegen 2030 hebben we deze industrie hopelijk al beëindigd!
De redenering van de WUR, LNV/LVVN, NVWA en de eendenhouders snijdt natuurlijk geen hout. Je hoeft deze eenden maar te bevrijden uit deze vreselijke industrie en de dieren toegang te geven tot water en hun aandrang om daar gebruik van te maken is overweldigend.
Dat er geen noodzaak voor open zwemwater zou zijn is onzin, dat het af te raden is klopt. Zwemwater is een noodzaak voor deze eenden, maar onverenigbaar met het houden van eenden in deze concentratiekampen. Daarom dient er geen roep te zijn om zwemwater, maar om afschaffing van deze weerzinwekkende slavernij!
Het enige positieve is dat voor het herstellen van overtredingen van al bestaande regelgeving geen subsidieverlening mogelijk is. De extra kosten voor een nieuw watervoorzieningssysteem drijft hopelijk opnieuw een aantal eendenhouders tot opgave.
Animal Rights diende op maandag 30 juni 2025 een strafklacht in bij het parket van Ieper via haar advocaat tegen de eigenaars van de zwaar verbrande runderen in Gijverinkhove wegens nalatigheid en verwaarlozing. De dieren overleefden een stalbrand maar leken geen medische zorgen te krijgen in de weken erna. Sommige dieren zagen er meer dood dan levend uit.
Animal Rights campagneleider Els Van Campenhout: “De dieren overleefden een stalbrand maar leken geen medische zorgen te krijgen in de weken erna. Sommige dieren zagen er meer dood dan levend uit, ze moeten enorme pijn geleden hebben.”
Advocaat Anthony Godfroid: “Als ik lees dat een dierenarts, die nochtans een jarenlange opleiding genoten heeft, beweert dat “alles gedaan is” om onnodig leed te vermijden, dan val ik van mijn stoel. Deze runderen hebben gruwelijk geleden. Ik vraag me af waarom.”
Op 21 juni 2025 circuleerden schokkende foto’s van zwaar verbrande runderen in een weide in Gijverinkhove (Alveringem) op sociale media. Animal Rights kreeg de foto’s ook toegestuurd. Nadat de foto’s viraal gingen, werden de dieren al snel weggehaald uit de weide door de eigenaar en waarschijnlijk op het bedrijf zelf of op een andere plek ondergebracht. Politie ging ter plaatse maar kon de dieren van op de foto’s niet aantreffen op het bedrijf. Animal Rights eiste onmiddellijk ingrijpen van de Vlaamse Dienst Dierenwelzijn waarbij een door de overheid aangeduide, onafhankelijke dierenarts ter plaatse zou gaan om de toestand van de dieren te onderzoeken en de nodige zorgen toe te dienen.
In de media werd bevestigd door de burgemeester van Lo-Reninge Lieve Castryck (Dynamisch) dat het ging om overlevers van de stalbrand die plaatsvond in Gijverinkhove (Alveringem) in april van dit jaar. 1
Verbrande gezichten, zwartgeblakerde huid
Op de foto’s en de video is te zien hoe het aangezicht van een rund volledig is verbrand. Ook de bovenkant van het lichaam – van kop tot achterhand inclusief de flank– vertoont ernstige brandwonden. Een ander rund ligt neer in het gras, de huid ligt volledig los op de rug. De rug is één grote open wonde. De lippen van het rund dat in het gras ligt lijken weggebrand te zijn. Het dier ligt in de blakende zon bij temperaturen boven de 30 graden Celsius in het weekend waarop de foto’s werden gemaakt. De verwondingen lijken op geen enkele manier professioneel behandeld. Dit roept vragen op over de aanwezigheid en inzet van een dierenarts.
Twee zwaar verbrande runderen van de stalbrand in april dit jaar in Gijverinkhove
Een overlever van de stalbrand, in staat van ontbering
Eigenaar beweert dat ‘dieren wel verzorgd’ zijn
De veehouder beweerde al op zondag 22 juni in de media dat de dieren wel verzorgd zouden worden. De foto’s die ons werden toegestuurd en circuleren op sociale media, schetsen echter een heel ander beeld. Minstens één dier ziet er meer dood dan levend uit, met ernstige brandwonden die niet lijken te zijn behandeld. De lippen van het dier lijken weggebrand te zijn en de tanden zijn zichtbaar.
Opmerkelijk is dat HLN bericht dat de politie ter plaatse ging en de dieren van op de foto’s niet te zien kreeg bij de landbouwer. De politie zei daarover: “Maar we hebben geen koeien gezien zoals getoond op die foto’s. We kunnen dit dus niet hard maken. We volgen het verder op.” 2
Animal Rights vraagt zich af waarom de politie de bewuste dieren niet te zien kreeg. “Deze dieren hadden onmiddellijke medische zorg nodig en het bewijs dat deze dieren bestaan werd achtergehouden voor de politie.”
In ‘Het Nieuwsblad’ reageerde de boer anoniem en beweerde hij dat de dieren niet van hem waren: ” “Fake news en geframed”, stelt hij. “Een buurtbewoner is enorm jaloers en doet er met z’n entourage alles aan om mij het leven zuur te maken. Het gaat om oude beelden en een deel van de koeien zijn niet van mij. “
Daags na bovenstaande bewering, in de namiddag van maandag 23 juni, berichtte Focus WTV dat de dieren geëuthanaseerd zouden zijn: “De twee runderen in kwestie zijn lang verzorgd geweest om hen te redden, maar nu uiteindelijk toch uit hun lijden verlost.” De dierenarts van het bedrijf zegt bij Focus WTV dat “alles gedaan is om onnodig leed te vermijden”. 3
Animal Rights stuurde de foto’s op zondag 22 juni ook naar de lokale schepen van dierenwelzijn in Alveringem Jacques Blanckaert met de vraag om onmiddellijk in te grijpen. Volgens hem is er geen sprake van dierenmishandeling, reageerde hij voor de camera bij Focus WTV. Het is ronduit schandalig dat een schepen van dierenwelzijn gruwelijk dierenleed goedpraat of negeert. Wie zulke praktijken normaal vindt, is medeplichtig aan dierenmishandeling, is zijn titel onwaardig — en heeft in een publieke functie niets te zoeken.
Parket aan zet
Nu is het aan het parket om een opsporingsonderzoek te voeren. Dat kan enkele maanden of langer in beslag nemen.
Animal Rights heeft recent opnieuw eenden bevrijd uit de hel die de eendenindustrie is. Twaalf individuen redden is in zekere zin natuurlijk symbolisch in een industrie waar in Nederland jaarlijks zo’n 4 miljoen eenden worden geslacht. Voor deze twaalf maakt het echter een wereld van verschil. Zij zullen tot bloei kunnen komen en hun leven kunnen voltooien in relatieve vrijheid en natuurlijke omstandigheden. Tegelijkertijd geeft dit ook de urgentie weer om deze industrie te vernietigen, omdat we niet ieder jaar tientallen, laat staan miljoenen eenden kunnen bevrijden en herplaatsen.
Animal Rights heeft sinds 2016 regelmatig het troosteloze bestaan van de eenden die in slavernij gehouden worden voor hun vlees, vastgelegd in de schuren waar ze in 6 weken tijd worden vetgemest voor de slacht. Ook heeft Animal Rights via undercover- en dronebeelden, in 2018 en 2024 respectievelijk, het weerzinwekkende proces van het vangen en laden van eenden voor transport in beeld gebracht. Via informatieverzoeken onder de Wet open overheid documenteert de dierenrechtenorganisatie sinds 2017 ook de misstanden in het slachthuis en de mesterijen uit de inspectierapporten van de NVWA. In 2018 filmde Animal Rights al undercover hoe ‘inferieur’-geachte eenden werden doodgeslagen tegen de wand van de schuur en hoe een medewerker trachtte een eend te pletten onder zijn werkschoen, waarna het dier spartelend in een emmer belandde. Recent brachten we via het TV-programma ‘Dierenridders’ in beeld hoe uitgeselecteerde eenden, niet goed genoeg voor de slacht, door de boer werden doodgeslagen.
De misstanden binnen de eendenindustrie zijn goed gedocumenteerd, niet alleen door Animal Rights, maar ook door de NVWA. Er zijn boetes opgelegd en de misstanden zijn door opeenvolgende landbouwministers erkend. Het gaat hier niet om incidenten; de misstanden zijn structureel. De ketenregisseur, eendenslachter Tomassen Duck-To, opereert als een criminele organisatie.
Tegelijkertijd hebben we in beeld gebracht hoe mooi het leven van eenden kan zijn wanneer ze worden bevrijd uit deze industrie.
Het kwaad
Nobelprijslaureaat Isaac Bashevis Singer schreef in ‘The Letter Writer’: “In relation to [animals], all people are Nazis; for the animals, it is an eternal Treblinka.”
We leven in een omgekeerd juridisch regime, waarin degenen die dieren van een wrede dood willen redden, als criminelen worden behandeld, terwijl de industrie die het onrecht vertegenwoordigt en het lijden veroorzaakt, wettelijk beschermd is.
De BBB werkt, samen met VVD-er Thom van Campen, nog altijd aan een initiatiefwet waarmee dierenactivisten die zonder toestemming stallen of erven betreden strenger strafrechtelijk kunnen worden vervolgd. ”Het wetsvoorstel moet ervoor zorgen dat dit soort inbraken en stalbezettingen voortaan als huisvredebreuk of zelfs inbraak kunnen worden bestraft, ook als er geen sprake is van braak of vernieling,” aldus de BBB.
In de Verenigde Staten probeerden men dat al vanaf 2010. De veehouderij schakelde de staatswetgeving in om activisten ervan te weerhouden privéterrein te betreden om bewijs van dierenmishandeling te verzamelen. Dit hield in dat de straffen voor huisvredebreuk werden verhoogd en het een misdaad werd om te liegen op sollicitatieformulieren (om undercover te gaan werken) of om video- of audio-opnamen te maken zonder toestemming van de eigenaar of beheerder. Deze wetten kwamen bekend te staan als de ‘ag-gag’-laws.
Ondertussen zijn deze wetten in de VS grotendeels weer van tafel geveegd. Ook in Nederland lijkt dit een kansloze missie, die vooral het populisme dient.
Het inslaan van een autoruit mag niet om een hond te redden, ondanks talloze sociale media posts en nieuwsartikelen die dat beweren. Je wordt allereerst geacht de eigenaar van de auto op te sporen en anders de politie en dierenambulance te bellen.
Natuurlijk tik je dat ruitje gewoon in wanneer het om een geval van leven of dood gaat en dan kom je er waarschijnlijk ook mee weg. Het moet dan ook echt warm zijn, de hond moet tekenen vertonen dat het niet goed met hem of haar gaat en het moet aannemelijk zijn dat de komst van de eigenaar of de autoriteiten niet kon worden afgewacht. Juridisch heet dit ‘zaakwaarneming’: je treedt op in het belang van een ander. Maar, en nu komt het, niet in het belang van de hond, maar van de ‘eigenaar’ van de hond die het dier, notabene, in de auto achterliet.
‘Zaakwaarneming’ moet je letterlijk nemen als het waarnemen van de zaak. ‘Zaakwaarneming’ betekent dat iemand handelt in het belang van iemand anders die niet in staat is om voor zijn eigen eigendom, in dit geval de hond dus, te zorgen. De persoon in wiens belang de actie werd ondernomen moet dan de kosten dragen, ook als de actie werd ondernomen zonder voorafgaande toestemming. De verantwoordelijke kan vervolgd worden onder Artikel 2.2 van de Wet dieren dat verbiedt het onthouden van de nodige verzorging aan dieren die gehouden worden.
Natuurlijk is een dier geen ding, geen eigendom, geen bezit. Dieren zijn van zichzelf. Bij de bevrijding van dieren roepen de dierenindustrie en haar lakeien in de politiek en het juridische apparaat al snel: “diefstal!”
Een levend, voelend wezen kan je echter niet ‘stelen’, het is geen ding. Bij een sentient individu heet dat ‘ontvoering’. Het ontvoeren uit een situatie van uitbuiting en slavernij met enkel uitzicht op een voortijdige, gruwelijke dood heet: ‘bevrijden!’
Legitimiteit – Barmhartige Samaritaan
Interessanter is wat dat betreft Artikel 450 uit het Wetboek van Strafrecht: ”Hij die, getuige van het ogenblikkelijk levensgevaar waarin een ander verkeert, nalaat deze die hulp te verlenen of te verschaffen die hij hem, zonder gevaar voor zichzelf of anderen redelijkerwijs te kunnen duchten, verlenen of verschaffen kan, wordt, indien de dood van de hulpbehoevende volgt, gestraft met hechtenis van ten hoogste drie maanden of geldboete van de tweede categorie.”
In de Verenigde Staten heten dit ‘bystander laws’ of ‘Good Samaritan laws’. Deze wetten beschermen omstanders die vrijwillig iemand in een noodsituatie helpen tegen aansprakelijkheid voor onbedoelde schade die wordt veroorzaakt tijdens het verlenen van hulp, bescherming tegen rechtsvervolging uiteindelijk dus. Veertien staten staan het wettelijk ook toe om honden uit hete auto’s te redden. Veel van deze wetten sluiten echter specifiek de toepassing van deze wet op landbouwhuisdieren uit. Sommige dieren zijn meer gelijk dan anderen.
Dat is de invloed van de vee-industrie. Landbouwhuisdieren zijn altijd in nood en in levensgevaar. Landbouwhuisdieren zijn een product of een productiemachine. Hun uitbuiting en vroegtijdige dood zijn het het economisch model waarop de vee-industrie stoelt.
Animal Rights is vanzelfsprekend van mening dat deze wetten en de ethiek waaruit deze voortkomen, van toepassing moeten zijn op dieren van welke soort dan ook die redding nodig hebben, inclusief dieren in intensieve veehouderijen en proefdierfaciliteiten.
Animal Rights zal altijd vanuit die filosofie handelen die zegt dat dieren geen bezit zijn en ze bevrijden waar we kunnen.
Geniet van de beelden!
De groep blijft steeds bij elkaar in de buurt
De eendjes zijn dolblij met de toegang tot water
De eenden spelen graag in het water
Ze zijn al druk bezig hun omgeving aan het verkennen
Update
Deze zomer liet Animal Rights de twaalf geredde pekingeenden zien. Tijd voor een update. Ze blijven onafscheidelijk, kwekken er vrolijk op los, scharrelen in het gras, drinken op natuurlijke wijze, zwemmen wanneer ze willen en poetsen zichzelf vrijelijk. En dat alles in de vrije lucht. Voor de oplettende kijker die dertien eenden telt: ook de laatste overlevende van onze reddingsactie in 2017, loopt er nog bij. Deze opa weet als geen ander hoe leven in vrijheid is. Met het einde van de wrede eendenindustrie in zicht hopen we dat geen enkele generatie eenden dit verhaal ooit nog hoeft door te vertellen.
Wilde dieren hebben het niet altijd makkelijk. Ze raken gewond, komen in moeilijkheden terecht of jonge dieren raken hun ouders kwijt. Animal Rights geeft in deze wildlife EHBO tips voor wilde dieren in nood.
Vlaanderen kent verschillende Vogelopvangcentra voor vogels en wilde dieren (VOC’s). Als je een verzwakt dier vindt, neem je meteen contact op met het dichtstbijzijnde opvangcentrum voor vogels en wilde dieren en breng je het hulpbehoevende dier zo snel mogelijk naar het opvangcentrum voor medische zorgen. Probeer de dieren altijd zelf te brengen, want de vrijwilligers in het hospitaal zijn druk bezig met levens te redden van noodlijdende dieren.
De hele lijst van VOC’s in Vlaanderen kan hier teruggevonden worden.
In Nederland contacteer je de Dierenambulance als je een wild dier in nood gevonden hebt. De hele lijst van vogelopvangcentra in Nederland kan je hier vinden.
Vogels
Vogels die niet kunnen vliegen, afhangende vleugels hebben of niet meer op de poten kunnen staan hebben dringend medische bijstand nodig. Ook vogels die aangevallen werden door een hond of kat moeten verzorging krijgen, ook al zie je geen wonden. Breng aangevallen vogels altijd naar het opvangcentrum voor verzorging.
Vogels die tegen een raam vliegen kan je helpen door hen op te rapen en in een kartonnen doos op een donkere en rustige plek zoals een garage of tuinhuis te zetten. Zo bescherm je hen tegen roofdieren terwijl ze weer op krachten komen. De meeste vogels zijn er na een paar uur rusten weer helemaal bovenop. Open dan de doos buiten bij daglicht om de vogel weer vrij te laten. Als de vogel niet weg vliegt, breng je hem of haar naar het wildlife hospitaal.
De Vogelbescherming maakte dit handige schema voor wanneer je nestjongen in nood vindt: Let er zeker op dat de ouders het jong komen voederen wanneer je een zelfgemaakt nest met kuiken in de omgeving plaatst waar je het vogeltje vond. Komen de ouders niet terug, breng het vogeltje dan meteen naar een VOC voor professionele verzorging.
REEËN & HAZEN
Het is heel belangrijk om honden aan de leiband te houden en dit wordt nog belangrijker in het broedseizoen. Jonge haasjes en reeën worden overdag alleen gelaten door de moeder om hen te beschermen tegen roofdieren. De dieren lijken achtergelaten, maar dat is niet zo.
Laat jonge haasjes of reejongen dus altijd waar ze zijn en raak deze bijzonder stressgevoelige dieren vooral niet aan. De geur die je achterlaat zal de moederdieren afschrikken waardoor ze haar jongen niet meer zal grootbrengen. Ook de geur van een hond die de jongen vindt zal de moeder afschrikken.
Ga gewonde reeën nooit zelf achterna jagen in een poging om hen te vangen en bel altijd een VOC. Zij zullen ter plaatse komen met een gespecialiseerd vangteam en de ree vanop afstand verdoven om hem of haar mee te nemen voor verzorging. Reeën zijn bijzonder stressgevoelig en overleven een vangactie zonder verdoving vaak niet: ze rennen zich in paniek te pletter tegen afsluitingen, muren of in het verkeer met alle gevolgen van dien.
Egels
Slapende egels op een nest kan je bedekken met droge bladeren en hen vooral rust en ruimte geven. Als je een half slapende egel langs de weg of in het midden van de tuin vindt, heeft het dier hulp nodig.
Egels zijn nachtdieren en zullen overdag slapen. Wanneer een egel overdag rondloopt, is er iets niet pluis en breng je het dier zo snel mogelijk naar een VOC.
Jonge egels hebben intensieve zorgen van de moederegel nodig. Wanneer de moeder meer dan een uur wegblijft, moeten de jongen voor verzorging naar het dichtstbijzijnde wildlife hospitaal gebracht worden. Anders dreigen ze al snel te sterven.
Egels zullen zich altijd oprollen bij gevaar. Doen ze dit niet, betekent het dat er iets mis is en het dier medische verzorging nodig heeft.
Onder de egels doet sinds 2019 een mysterieuze infectieziekte de ronde. De egels krijgen daardoor zware en etterende wonden. Draag daarom altijd handschoenen wanneer je een gewonde of verzwakte egel in een doos zet om naar het opvangcentrum te brengen. Je kan in de plaats van handschoenen ook een handdoek gebruiken, dat helpt ook tegen de stekels of een beet.
Roofvogels
Als je een gewonde roofvogel tegenkomt, probeer deze dan nooit met blote handen te vangen. Hun klauwen zijn gemaakt om prooidieren te doden en kunnen je heel erg verwonden. Neem altijd een dik deken of hele dikke handdoek, gooi dat over de roofvogel en plaats het dier in een kartonnen doos met luchtgaten. Breng de roofvogel zo snel mogelijk naar het dichstbijzijnde wildlife hospitaal.
Gouden tips
Bel naar een VOC voor advies wanneer je twijfelt of een dier hulp nodig heeft
Probeer verzwakte, gewonde of zieke dieren altijd zo snel mogelijk naar het dichtstbijzijnde wildlife hospitaal te brengen
Draag altijd handschoenen of gebruik een handdoek als je een verzwakt of ziek wild dier oppakt
Probeer nooit zelf dieren te voederen of te verzorgen, maar laat dit over aan professionals in de gespecialiseerde opvangcentra
Geef nooit water in de snavel van een vogel, ze kunnen hierbij stikken en overlijden
Geef nooit voedsel of drinken aan de verzwakte dieren tijdens het transport. De dieren zullen in het hospitaal een medische check-up en de aangepaste voeding krijgen
Gebruik voor transport altijd een kartonnen doos met luchtgaten of een aangepaste bench.
Let op als je reigers of ooievaars en futen in nood veilig probeert te vangen: ze zullen met hun lange snavel naar je ogen proberen te pikken
Let op met zwanen: Zwanen zullen zich met hun krachtige vleugels verdedigen en kunnen je verwonden.
Roep in de hulp in van een dierenambulance in Nederland of wildlife taxi team in België zodat professionals kunnen helpen met het vangen van grotere vogels en zoogdieren.
