De uitspraak van 15 april 2026 van de Raad van State bevestigt eindelijk dat de door de gemeente Ermelo aan eendenslachter Tomassen Duck-To opgelegde lasten onder dwangsom grotendeels terecht waren. 1 Dat het zolang heeft geduurd lag niet alleen aan het juridische verzet van Tomassen en de traagheid van de Raad van State, maar ook aan het geklungel van de gemeente.
De tijdlijn
Op 4 april 2018 legde Ermelo aan Tomassen een last onder dwangsom op wegens verschillende overtredingen en kende op 13 april 2018 het handhavingsverzoek van een omwonende toe. Maar op 23 december 2019 draaide de gemeente, trekt het besluit van april 2018 in en wijst handhaving alsnog af. De omwonende krijgt op 31 maart 2022 van de rechtbank in beroep gelijk. De gemeente moet een nieuw besluit nemen en legt op 4 mei 2022 aan de eendenslachter zes nieuwe lasten onder dwangsom op. Daartegen werd hoger beroep ingesteld.
De zaak werd op zitting behandeld op 21 mei 2025 en de uitspraak volgde bijna een jaar later op 15 april 2026.
De lasten
Op 4 mei 2022 wordt Tomassen Duck-To gelast om:
1. het gebruik van de achterzijde van het perceel Fokko Kortlanglaan 112 voor de slachterij te beëindigen en beëindigd te houden; de dwangsom bedraagt € 50.000 per week met een maximum van € 250.000,
2. het gebruik van het perceel Fokko Kortlanglaan 122 voor de slachterij te beëindigen en beëindigd te houden, met uitzondering van de vergunde opslaghal; de dwangsom bedraagt € 50.000 per week met een maximum van € 250.000,
3. een houtsingel aan te leggen en in stand te houden op het gedeelte van het perceel Fokko Kortlanglaan 122 dat de bestemming “Groen” heeft; de dwangsom bedraagt € 2.000 per week met een maximum van € 6.000,
4. de geluidsproductie van het bedrijf in overeenstemming te brengen met de milieuvergunning van 8 oktober 2002, herzien op 31 juli 2006; de dwangsom bedraagt € 50.000 per week met een maximum van € 250.000,
5. de werktijden uit de milieuvergunning uit 2002, herzien in 2006, na te leven; de dwangsom bedraagt € 5.000 per keer dat geconstateerd wordt dat de overtreding voortduurt met een maximum van € 25.000,
6. de verkeersbewegingen uit de milieuvergunning uit 2002, herzien in 2006, na te leven; de dwangsom bedraagt € 5.000 per keer per dag met een maximum van € 25.000.
De uitspraak
De Raad van State is het met de rechtbank eens dat het gebruik van het achterste deel van het perceel Fokko Kortlanglaan 112 en het perceel Fokko Kortlanglaan 122 voor de eendenslachterij in strijd is met het bestemmingsplan. Ermelo was daarom bevoegd om daartegen handhavend op te treden.
Dat geldt ook voor de lasten met betrekking tot de houtsingel, de geluidsproductie, de werktijden en de vrachtwagenbewegingen.
Bovendien oordeelt de Raad van State ten aanzien van de illegaal geplaatste luchtwasser, schoorsteen, verenlaadplaats en bloed- en slibtank dat Ermelo zich in het besluit van 4 mei 2022 ten onrechte op het standpunt heeft gesteld dat het gebruik van die bouwwerken ten behoeve van de eendenslachterij wordt gedekt door de ontwerp-omgevingsvergunning die op 30 oktober 2019 ter inzage is gelegd en er dus zicht was op legalisatie.
De gevolgen
Tomassen krijgt nu (opnieuw) 8 weken de tijd om aan de opgelegde lasten te voldoen. Als zij dat niet binnen die acht weken doet, worden de dwangsommen verbeurd.
Het is voor Tomassen relatief eenvoudig om zich aan de werktijden en verkeersbewegingen te houden en de houtsingel aan te leggen. Het enige wat daarbij in de weg staat is de arrogantie van het bedrijf. Dit zijn ook de laagste dwangsommen.
Het niet meer gebruiken van de percelen op nummer 112 en 122, echter, maakt het opereren van het slachthuis erg lastig. Deze dwangsommen kunnen samen oplopen tot een half miljoen euro. Ook het verlagen van de geluidsproductie zal een probleem zijn. Deze dwangsom kan oplopen tot 250.000 euro.
Ook zal Ermelo er via handhaving voor moeten zorgen dat de illegale bouwwerken alsnog worden afgebroken. Tegen de door Ermelo opgelegde dwangsommen van februari 2026 staan nog juridische opties open, maar tegen deze uitspraak niet.
