Eind februari zouden in Geraardsbergen opnieuw 27 visjes levend worden opgedronken tijdens het krakelingenfeest. Sinds 2010 is dit barbaarse gebruik erkend als Unesco-werelderfgoed. Door de slechte weersomstandigheden is het feest uitgesteld tot 22 maart. In tussentijd wachten de ter dood veroordeelde dieren in een plastic bak bij de toeristische dienst van Geraardsbergen. Animal Rights eist van minister Ben Weyts dat hij ingrijpt.
Het visjesdrinken is al sinds eind jaren 90 onderwerp van discussie. Dierenwelzijnsorganisatie Gaia voerde een jarenlange juridische strijd, maar trok aan het kortste eind.1 Het Hof van Cassatie besliste dat er geen sprake was van een inbreuk op de wet Dierenwelzijn. Het hanteerde daarvoor twee argumenten: ten eerste dat de dieren geen nutteloze dood sterven omdat de traditie een cultureel nut heeft. Ten tweede, dat bij de interpretatie van de wet Dierenwelzijn rekening gehouden moet worden met het soort dier, zijn eigenheid en plaats en hiërarchie in de dierenketen.2
Het hoogste gerechtshof maakt een onderscheidt tussen dierenleed dat gebeurt in de context van traditie en ander dierenleed. Wie thuis levende visjes wil drinken, maakt zich dus schuldig aan dierenmishandeling, maar wie hetzelfde doet in het kader van een achterhaalde traditie gaat vrij. Nochtans sterven de visjes in beide gevallen eenzelfde verschrikkelijke dood.
Het Hof van Cassatie houdt bij de interpretatie van de wet rekening met het soort dier en zijn hiërarchie in de dierenketen. Het acht het dierenleed toelaatbaar omdat het gaat om een vissoort (de blankvoorn) die wordt gebruikt als aas door vissers en die xdoor andere dieren wordt gegeten.
Het feit dat een dier in de natuur een prooi is, maakt het voor mensen nog niet ethisch toelaatbaar om dieren te verminken. Studies tonen aan dat vissen wel degelijk pijn voelen op een gelijkaardige manier als zoogdieren. Vissen blijven dagenlang weg uit een gevaarlijk deel van hun leefgebied, zelfs als ze daardoor niet kunnen eten. Baarzen zullen minder eten nadat ze gevangen zijn met een lijn en een haak, omdat het te pijnlijk is om te eten.4
Ooit werden er in Geraardsbergen wel degelijk alternatieven gebruikt voor het visjesdrinken, waarbij er geen dierenleed te pas kwam. In 2000 en 2001 werden de levende visjes vrijwilliger vervangen door een marsepeinen variant. De traditie kan dus ook perfect doorgaan zonder levende visjes.5
Volgens de gewijzigde regels krijgen enkel de deken en de 31 leden van de gemeenteraad vrijgeleide om de wet Dierenwelzijn te overtreden en een levende vis op te drinken. Waarom de gemeente voor het feest dan 500 visjes moet aankopen is maar de vraag.6
Rowena Vanroy, Animal Rights: “Is de sterfte onder de visjes dan zo hoog dat er een marge van meer dan 450 visjes gerekend moet worden? Wij eisen dat dit meteen verboden wordt.”
Animal Rights vindt het gebruiken van dieren voor entertainment onethisch en onacceptabel. Of het nu gaat om een tijger in een circus of het drinken van levende visjes speelt daarbij geen rol. Elk dier is een individu met recht op leven en welzijn, ook de minder aaibare soorten.
