Katten en de impact op de natuur

apr 7, 2025 | Uncategorised

Het vrij los laten lopen van katten brengt allerlei gevaren met zich mee – zowel voor het dier zelf als voor wilde dieren. Bewustwording rondom dit thema neemt toe, en daarmee ook de zoektocht naar veilige alternatieven. Maar wat zijn die problemen nou precies?

De impact op de natuur

De ene kat is een betere jager dan de andere, maar vrijwel alle katten vangen minstens enkele prooien per jaar. Wanneer we in ons achterhoofd houden dat er in Nederland tussen de 3,7 en 4,7 miljoen katten zijn, lopen die aantallen snel op. Volgens een technisch rapport betreft het ongeveer 141 miljoen dieren die in Nederland jaarlijks ten prooi vallen aan katten.

Los van de effect dat dit heeft op onze weidevogels en andere prooidiersoorten, heeft het ook impact op de inheemse roofdieren. Door toedoen van onze huiskat zijn er voor veel soorten minder prooien aanwezig, wat bijdraagt aan de instabiliteit van onze fragiele natuur.

In ons achtergrondartikel lees je hier alles over.

De risico’s voor de kat

De kat is geen inheemse diersoort. We hebben hier te maken met een soort die door ons als mens is gemaakt en vervolgens los is gelaten in onze natuur, met alle gevolgen van dien. Wanneer we een kat adopteren, zijn we echter verantwoordelijk voor de gezondheid en veiligheid van dit dier. Het vrij los laten lopen, is daarmee zeer tegenstrijdig.

Zo komen elk jaar bijvoorbeeld duizenden katten te overlijden in het verkeer. Hoeveel dit er precies zijn, is niet bekend, maar alleen al in Joure spreken we van veel meer dan 200 katten op één jaar tijd. 1 Daarnaast raken veel katten gewond of vermist. Alleen al bij Petbase werden er in 2021 meer dan 60.000 katten als vermist opgegeven. 2 Het is dan ook niet gek dat er inmiddels tussen de 135.000 en 1.200.000 zwerfkatten in Nederland rondlopen. 3

In dit artikel kun je hier meer over lezen.

Hoe houden we katten veilig en gelukkig?

Wanneer we als mens de keuze hebben gemaakt om zorg te dragen voor een kat, willen we er natuurlijk voor zorgen dat deze zo lang als mogelijk gezond, gelukkig en veilig blijft. Daar zijn allerlei mogelijk voor. Als eerste moeten we beseffen dat een kat, net als een hond, een dier is met behoeften en energie. Een kat binnenshuis plaatsen met een bakje voer, zonder verdere uitdaging, zal al snel zorgen voor verveling. Routine, mentale en fysieke stimulatie zijn een must.

Daarnaast zijn er allerlei mogelijkheden om de kat toch enigszins van frisse lucht te voorzien. Denk hierbij aan een afgesloten buitenruimte, de kat (wanneer mogelijk) laten wennen aan een buggy of tuigje of een raam veilig afzetten.

Wil je hier meer over lezen? Lees dan dit artikel.

  • Dierproeven op katten

    • Veelgestelde vragen

    We zien regelmatig dezelfde vragen terugkomen. Hieronder zetten we deze op een rijtje, samen met de reacties daarop.

    Het klopt dat sommige katten betere jagers zijn dan anderen. Daarnaast verschillen de diersoorten waarop de kat kan jagen ook per gebied: waar in de ene omgeving meer beschermde diersoorten aanwezig zijn, is dat in de andere omgeving mogelijk bijna niet.

    Toch willen we vragen om dit in het perspectief van de totale kattenpopulatie te zien. Als jouw kat op jaarbasis twee keer een vogel thuis brengt en daarnaast misschien nog 3 vogeltjes vangt die de kat ter plaatse opeet, lijkt dat eigenlijk vrijwel niets. Maar in Nederland zijn tussen de 3,7 en 4,7 miljoen katten4. Als die allemaal minimaal 5 vogeltjes op een jaar zouden vangen (en de totale aantallen liggen helaas hoger), spreken we al snel over minimaal 18 miljoen vogels. Elk jaar…

    Veel mensen zien muizen als een onwenselijke diersoort. Ze zouden vies zijn, ziektes verspreiden en vooral zorgen voor overlast.

    Bekijken we het echter vanuit een natuurlijk perspectief, dan zien we dat muizen een belangrijk onderdeel zijn van het ecosysteem. Ze graven tunnels en holletjes, waardoor er bodemverbetering ontstaat. De uitwerpselen dragen bij aan de vruchtbaarheid van de bodem. Ze eten veel insecten en larven waardoor ze die populaties in toom houden. En ze dragen bij aan het verspreiden van zaden en pollen via uitwerpselen en hun vacht.

    Daarnaast staan muizen zelf op het menu van tal van andere diersoorten. Van zoogdieren zoals de vos, marter, de Europese wilde kat, de hermelijn en de wezel. Van vogels zoals uilen en haviken, en ook van onze inheemse slangen.

    Wanneer de kattenpopulatie op jaarbasis miljoenen muizen vangt, heeft dat een enorme impact op de overlevingskansen van veel inheemse diersoorten. Diersoorten die het in veel gevallen toch al niet makkelijk hebben.

    Helaas klopt dit niet. Een kat is immer geen natuurlijke (en daarbij ook geen inheemse) diersoort, maar een door de mens gecreëerd individu. Hoewel de katten er zelf niets aan kunnen doen, horen zij simpelweg niet in de Nederlandse natuur thuis.

    Door de kat zonder toezicht deel te laten nemen aan onze natuur, richt zij veel schade aan het ecosysteem aan. Het natuurlijke, dat we zo graag willen beschermen, gaat zo simpelweg achteruit. Net als dat we een hond niet meer vrij laten loslopen, hoort dat ook met een kat en andere door de mens gefokte diersoorten niet.

    De deur achter de kat sluiten en verwachten dat deze zich vervolgens de hele dag zelf zal vermaken, kan er inderdaad voor zorgen dat de kat zich gaat vervelen of zelfs gedragsproblemen gaat vertonen. Net als een hond, heeft een kat mentale en fysieke stimulatie nodig. Denk hierbij aan dagelijkse speelmomenten, puzzels en zo verder.

    In ons artikel op deze pagina kun je er meer over lezen.

    Updates

    Hieronder vind je updates terug over de campagne rondom vrij loslopende katten.

    • [datum van publicatie] Animal Rights dient een handhavingsverzoek in tegen het terugplaatsen van verwilderde katten.
    1. https://www.dierenbescherming.nl/actueel/katten-afleggen-luguber-of-moedig ↩︎
    2. Aantal vermiste katten in Nederland volgens Petbase ↩︎
    3. Aantal zwerfkatten in Nederland ↩︎
    4. Overleden katten in Joure ↩︎

    JIJ KAN DE DIEREN REDDEN

    Word ambassadeur van de dieren en red ze met jouw bijdrage. Jouw hulp zet het belangrijke werk voor de dieren voort.

    Elke bijdrage maakt een verschil! 🧡

    Steun de dieren

    ONZE CAMPAGNES

    Stop de Slacht
    Ban de Jacht
    Stop Dierproeven
    Weg met Bont
    Plant Power

    Doe een bijdrage

    Animal Rights onthult nieuwe beelden uit de konijnenindustrie. We tonen hoe konijnen aan oren en vacht worden opgetild, in kratten worden gegooid, op elkaar worden gepropt, vallen en zelfs worden doodgeslagen.

    Met jouw steun kunnen we deze misstanden blijven onderzoeken, zichtbaar maken en de betrokken bedrijven en instanties ter verantwoording roepen. Help ons opkomen voor de dieren die anders ongezien blijven.

    Uw gegevens

    Eenmalig €25,00

    Betaling

    Eenmalig €25,00

    Door op Betalen te drukken word je omgeleid naar een Mollie-betaalscherm waar je je betaalkeuze kunt maken.